Możejki: wspólna decyzja

źródło: Archiwum „Mówią Wieki"

Arvydas Sekmokas

+zobacz więcej zdjęć

Arvydas Sekmokas: Pomożemy Orlenowi, ale nie kosztem naszych firm, mówi litewski minister energetyki

Rz: Zdaniem Orlenu litewskie władze nie traktują go tak, jak należałoby traktować największego zagranicznego inwestora w kraju. Wiadomo, że rafineria w Możejkach jest w niełatwej sytuacji, głównie z powodów logistycznych. Pana rząd mógłby pomóc Orlenowi rozwiązać przynajmniej część tych problemów.

Arvydas Sekmokas: Rząd Litwy rozumie ciężką sytuację finansową Orlenu Lietuva, jednakże nie mógłby rozstrzygnąć jej w sposób naruszający interesy innych spółek litewskich. Rafineria w Możejkach została wybudowana przed kilkoma dziesięcioleciami, w logistycznie niewygodnym miejscu. To właśnie powoduje jej problemy logistyczne.

Jakich konkretnie działań ze strony Wilna może się w takim razie spodziewać polski koncern?

Największy problem to problem geopolityczny. Polega na zaniechaniu dostawy ropy naftowej rurociągiem. Litewski rząd już nieraz poruszał niniejszą kwestię na poziomie międzynarodowym w celu przywrócenia dostawy surowca. Jednakże te słowa nie zostały usłyszane. Rozwiązanie tego podstawowego problemu Orlenu Lietuva byłoby możliwe w drodze współpracy rządu Litwy i Polski. To mógłby być wspólny apel premierów obu krajów do rządów państw trzecich oraz Komisji Europejskiej.

Wiadomo, że właśnie waży się los rafinerii w Możejkach. Orlen ma podjąć decyzje w tej sprawie na początku przyszłego roku. Jak władze Litwy widzą przyszłość tej spółki?

Litwa uznaje inwestycję Orlenu w Możejkach za ważną i znaczącą. Jednak rozumiejąc problemy finansowe rafinerii, nie odrzucamy ewentualnej decyzji Orlenu o zaangażowaniu innych inwestorów lub wycofaniu się z tej inwestycji. Będziemy dążyli do tego, aby niniejsze decyzje nie kolidowały z interesami Litwy. Jeżeli Orlen zdecyduje się wycofać z Możejek, będziemy nastawieni na współpracę oraz pomoc w znalezieniu akceptowalnego oraz korzystnego rozwiązania dla obu stron. Trzeba też dodać, że między litewskim Ministerstwem Energetyki a kierownictwem Orlenu Lietuva odbywa się pozytywny dialog na temat udoskonalenia działalności spółki.

Jeżeli Orlen zdecyduje się wycofać z Możejek, będziemy nastawieni na pomoc w znalezieniu korzystnego rozwiązania dla obu stron Od kilku lat jedną z kluczowych kwestii energetycznych w regionie jest budowa nowej elektrowni atomowej na Litwie. Rok temu wydawało się, że szanse Polski na udział w tym przedsięwzięciu maleją, teraz Laurynas Jonavicius, doradca prezydent Litwy, deklaruje, że elektrownia będzie powstawać we współpracy czterech krajów: Litwy, Łotwy, Estonii i Polski.

Kontury projektu są bardzo wyraźne. Uważamy, że jest to projekt regionalny, w którym wezmą udział Estonia, Łotwa, Litwa i Polska.

Jaki harmonogram realizacji inwestycji zakłada rząd Litwy?

W listopadzie tego roku planujemy dokonać wyboru strategicznego inwestora. Wejście inwestora pozwoli zrealizować projekt i elektrownia atomowa w Visaginas zacznie działać w 2018 – 2020 r. Oczywiście zasadą projektu musi być zaangażowanie inwestora zagranicznego, który posiada kwalifikacje, doświadczenie oraz środki finansowe do realizacji niniejszych projektów. Po doręczeniu zobowiązującej oferty jego warunki zostaną przedstawione partnerom regionalnym, aby mogli podjąć ostateczną decyzję oraz zobowiązania w zakresie udziału w projekcie budowy elektrowni atomowej. W przyszłym roku planujemy zawrzeć zasadnicze porozumienie z inwestorem strategicznym oraz partnerami regionalnymi, podpisać koncesje oraz umowy ze wspólnikami.

Jaka powinna być pana zdaniem rola Polski i Litwy w tym przedsięwzięciu?

Polskę uważamy za bardzo ważnego partnera oraz przewidujemy, że jej północno-wschodni region może być zaopatrzony w energię elektryczną dostarczaną przez nową elektrownię atomową po bardzo konkurencyjnej cenie. Ponadto doceniamy współpracę obu stron, czyli Litwy i Polski, w niniejszym projekcie. Litwa mogłaby np. podzielić się zdobytym doświadczeniem w dziedzinie energetyki atomowej, m.in. w kwestiach przygotowania ustaw, funkcji regulacyjnych, problematyce zamknięcia elektrowni atomowej, współpracy z instytucjami europejskimi.