Kto może odliczyć stratę na opcjach

źródło: ROL

+zobacz więcej zdjęć

Redakcja poleca:

• Czy można jeszcze zrozumieć podatki
• Handel wierzytelnościami rozliczamy poza firmą
• Rozliczanie opcji przez firmy
• Przedsiębiorca nie odliczy strat z opcji walutowych
• Opcje walutowe to koszty firmy

Czy użyte w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych zwroty „jest przedmiotem działalności gospodarczej" i „w wykonywaniu działalności gospodarczej" oznaczają to samo?

W artykule Czy można jeszcze zrozumieć podatki adwokat Maciej Adamczyk krytycznie odniósł się do wyroku NSA z 18 maja 2010 r. (II FSK 47/09), w którym sąd orzekł, że obrót wierzytelnościami nie jest działalnością gospodarczą, gdyż „o zakwalifikowaniu przychodu do odpowiedniego źródła nie świadczy sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej – zarobkowej w sposób ciągły, zorganizowany etc., lecz przedmiot tej działalności i możliwość przypisania jej do konkretnego źródła przychodów".

W całości zgadzamy się z poglądem  adwokata Macieja Adamczyka. Jednakże orzecznictwo sądów administracyjnych oraz oficjalne interpretacje  izb skarbowych wydawane w imieniu ministra finansów w kwestii kwalifikacji przychodów do określonego źródła w granicach przepisów art. 10 ust. 1 w związku z art. 5a pkt 6) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dają podstawy także do innych krytycznych uwag i opinii.

Jednym z takich zagadnień jest kwalifikacja na gruncie w/w ustawy (dalej określanej skrótem updf) dochodów i strat związanych z realizacją lub zbyciem pochodnych instrumentów finansowych pozostających w związku z działalnością gospodarczą. Zgodnie z art. 5a pkt 6) updf przez działalność gospodarczą należy rozumieć działalność zarobkową:

a) wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,

b) polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,

c) polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych - prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Interpretując treść tego przepisu (art. 5a pkt 6 updf) można dojść do wniosku, że przy ocenie czy dany przychód jest przychodem z działalności gospodarczej podstawowe znaczenie ma okoliczność, że jest to działalność zarobkowa prowadzona we własnym imieniu ... w sposób zorganizowany i ciągły.

Innymi słowy ustawodawca położył akcent na przynoszącą przychód działalność nakierowaną na zewnątrz przedsiębiorstwa. Jednakże ostatecznie przed ustaleniem czy uzyskany przychód jest przychodem z działalności gospodarczej, konieczne jest (zdaniem organów podatkowych i niektórych sądów administracyjnych, o czym szerzej w dalszej części artykułu) wykluczenie tego przychodu ze źródeł wskazanych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 updf.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7) updf jednym ze źródeł przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe. Zaś art. 17 ust. 1 pkt 10) updf stanowi, że za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z  odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających. Ustawodawca w updf nie definiuje pojęcia „pochodne instrumenty finansowe". W tym zakresie obowiązują uregulowania zamieszczone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

Od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych i z realizacji praw z nich wynikających podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu (art. 30b ust. 1 updf). Dochodów tych nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 oraz art. 30c updf; dochody te (lub straty) wykazuje się w oddzielnym zeznaniu podatkowym składanym w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 1a pkt 1) updf.

Na krajowym rynku usług finansowych, zgodnie z postanowieniami cytowanej wyżej ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, oferowanie i realizacja transakcji pochodnymi instrumentami finansowymi zastrzeżona jest wyłącznie do określonych jednostek gospodarczych, działających jako spółki kapitałowe. Są to przede wszystkim banki i biura maklerskie. Z woli ustawodawcy takich uprawnień nie posiadają osoby fizyczne działające jako jednoosobowe podmioty gospodarcze lub działające w ramach osobowej spółki handlowej bądź cywilnej.