Kiedy rolnik płaci na ubezpieczenie zdrowotne

O tym, czy rolnik musi z własnej kieszeni opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne, decyduje nie tylko to, w której instytucji jest ubezpieczony (ZUS czy Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego), ale i to, czym faktycznie się zajmuje

- Jestem rolnikiem i jednocześnie prowadzę firmę. Gdzie mam płacić składkę zdrowotną: do ZUS czy do KRUS? - pyta czytelnik DF.

Nie znamy szczegółowo sytuacji naszego czytelnika, a ma to decydujące znaczenie dla udzielenia właściwej odpowiedzi. Rozpatrzmy więc każdą sytuację z osobna.

Gdy rolnik nie prowadzi działów specjalnych

Jeżeli rolnik spełnia warunki, by opłacać składki na ubezpieczenia społeczne do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, to jest również objęty rolniczym ubezpieczeniem zdrowotnym. W takiej sytuacji wpłaca do KRUS składki na ubezpieczenia społeczne, natomiast składkę na ubezpieczenie zdrowotne opłaca za niego KRUS.

PRZYKŁAD

Pan Jan jest rolnikiem i jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą. Spełnia warunki, by być objęty rolniczym ubezpieczeniem społecznym. Ponieważ rolnik, który prowadzi jednocześnie pozarolniczą działalność gospodarczą, musi płacić składki do KRUS w podwójnej wysokości, więc do 31 października br. zapłaci za IV kwartał 2006 r.:

> składkę na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie: 72 zł x 2 = 144 zł, > składkę na ubezpieczenie emerytalno-rentowe: 179 zł x 2 = 358 zł.

Razem zapłaci 502 zł. Składkę zdrowotną opłaci za niego KRUS.

Gdy rolnik prowadzi działy specjalne

Inaczej jest, gdy rolnik prowadzi działy specjalne produkcji rolnej (patrz ramka). Wówczas oprócz składek na ubezpieczenia społeczne musi wpłacać do KRUS również składkę zdrowotną.

Wynika to z art. 80 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zgodnie z tym przepisem rolnik prowadzący działalność w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej musi płacić składki na ubezpieczenie zdrowotne od deklarowanej podstawy wymiaru składki:

> odpowiadającej dochodowi ustalonemu dla opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, przy czym nie może być to kwota niższa niż wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, > równej wysokości świadczenia pielęgnacyjnego - jeżeli rolnik prowadzi działalność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Tak więc zgłaszając się w KRUS do ubezpieczenia społecznego rolników oraz do ubezpieczenia zdrowotnego, rolnik musi przedstawić zaświadczenie z urzędu skarbowego o rodzaju i rozmiarach prowadzonej produkcji oraz o wysokości zadeklarowanego dochodu z tego tytułu. Potem takie zaświadczenie musi składać co roku.

Oprócz tego, żeby można było ustalić składkę na ubezpieczenie zdrowotne, rolnik musi każdego roku (do 31 stycznia) złożyć oświadczenie o przewidywanym dochodzie z prowadzonej działalności w zakresie działów specjalnych. Do oświadczenia trzeba dołączyć odpis decyzji naczelnika urzędu skarbowego, wydanej na podstawie deklaracji o rodzajach i rozmiarach zamierzonej produkcji lub o wysokości przewidywanego dochodu w roku następnym.

Gdy rolnik nie może być w KRUS

Jeśli natomiast rolnik, z racji prowadzenia firmy, nie spełnia warunków, by być objęty ubezpieczeniem społecznym rolników, wówczas musi płacić obowiązkowo składki do ZUS, w tym również składkę zdrowotną. Płaci więc je tak, jak każdy inny przedsiębiorca. To oznacza, że za październik musi zapłacić:

> na ubezpieczenie emerytalne 284,28 zł, > na ubezpieczenia rentowe 189,33 zł, > na ubezpieczenie chorobowe 35,68 zł, > na ubezpieczenie wypadkowe 26,21 zł (zakładając, że płaci składkę według stopy 1,80 proc.), > na ubezpieczenie zdrowotne 169,47 zł, > na Fundusz Pracy 35,68 zł.

Działy specjalne produkcji rolnej, uzasadniające objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników, to:

> uprawy roślin ozdobnych i pozostałych w szklarniach ogrzewanych powyżej 100 mkw. > uprawy w szklarniach nieogrzewanych powyżej 100 mkw. > uprawy roślin ozdobnych i pozostałych w tunelach foliowych ogrzewanych powyżej 200 mkw. > uprawy grzybów i ich grzybni powyżej 100 mkw. powierzchni uprawowej > drób rzeźny: - kurczęta, powyżej 1000 szt. (w skali roku) - gęsi, powyżej 500 szt. (w skali roku) - kaczki, powyżej 500 szt. (w skali roku) - indyki, powyżej 500 szt. (w skali roku) - strusie, powyżej 20 szt. (w skali roku) > drób nieśny: - kury (w stadzie reprodukcyjnym), powyżej 2000 szt. (w skali roku) - gęsi (w stadzie reprodukcyjnym), powyżej 200 szt. (w skali roku) - kaczki (w stadzie reprodukcyjnym), powyżej 500 szt. (w skali roku) - indyki (w stadzie reprodukcyjnym), powyżej 500 szt. (w skali roku) - kury (produkcja jaj konsumpcyjnych), powyżej 1000 szt. (w skali roku) - strusie (w stadzie reprodukcyjnym), powyżej 6 szt. (w skali roku) > zakłady wylęgu drobiu (zdolność produkcyjna - liczba jaj): - kurczęta, powyżej 3000 szt. - gęsi, powyżej 3000 szt. - kaczki, powyżej 3000 szt. - indyki, powyżej 3000 szt. - strusie, powyżej 50 szt. > zwierzęta futerkowe, powyżej 50 szt. samic w stadzie podstawowym: - lisy i jenoty - norki - tchórzofretki - szynszyle - nutrie - króliki > pasieki, powyżej 80 rodzin > hodowla i chów świń poza gospodarstwem rolnym, powyżej 100 szt.