Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Wiadomoœci

Uczelnie zepchnięte na niższe pozycje

Jeœli na jakimœ wydziale nie będzie prowadzona działalnoœć naukowa, to właœciwie znika idea uniwersytetu – mówi "Rz" przewodniczšcy Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich
[b]Rz: Rektorzy uniwersytetów alarmujš w przyjętym przez Konferencję Rektorów Uniwersytetów Polskich stanowisku, że proponowane zasady finansowania nauki spowodujš drastyczne zmniejszenie œrodków na działalnoœć badawczš, co może doprowadzić do zaniku ich aktywnoœci naukowej. Skšd taka ocena sytuacji?[/b] [b]prof. Wiesław Banyœ, rektor Uniwersytetu Œlšskiego, przewodniczšcy Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich:[/b] Zwróciliœmy w ten sposób uwagę na nierównoœć traktowania uniwersytetów i politechnik, które musiały się ubiegać o dotację z budżetu na badania na takich samych zasadach jak jednostki Polskiej Akademii Nauk i oœrodki badawczo-rozwojowe. Efektem tego jest to, że w wielu przypadkach wydziały zostały zepchnięte na niższe pozycje na liœcie jednostek, które dostanš dofinansowanie w 2011 r. [b]Ministerstwo mówi, że wszyscy konkurowali w jednej kategorii: najlepsze badania naukowe. [/b]
Nie chodzi o to, by zrobić dwa odrębne œwiaty: uczelni, PAN-u oraz jednostek badawczych, ale nie możemy zamykać oczu na to, że koledzy z PAN zajmujš się tylko badaniami naukowymi, a my jeszcze dydaktykš. I z tego punktu widzenia była to nieuczciwa konkurencja. To tak jakby pracownicy uczelni w biegu na sto metrów biegli na jednej nodze, a koledzy z PAN na dwóch. Proponowaliœmy ministerstwu wzięcie pod uwagę stosownego przelicznika czasu pracy przeznaczanego na badania tak w uczelniach, jak i w PAN oraz jednostkach badawczych, ale nie zostało to zaakceptowane. [b]Uczelnie otrzymajš mniej pieniędzy?[/b] Trudno mówić o konkretnych kwotach, bo pienišdze dopiero do nas trafiš. Natomiast według wczeœniejszych zasad jednostki, które otrzymały pierwszš kategorię, dostawały sto procent finansowania, a te z drugiej 80 procent. Można sšdzić, że to zepchnięcie uczelni do drugiej kategorii obniży finansowanie wydziałów. [b]Co z wydziałami uczelni, które otrzymały najniższš kategorię?[/b] Będš właœciwie skazane na wymarcie, bo finansowanie będzie nie doœć, że ograniczone, to jeszcze na okreœlony czas. Teoretycznie takie wydziały uczelni powinny przestać istnieć. [b]Istnieć, czy tylko zaprzestać prowadzenia badań?[/b] Jeœli na jakimœ wydziale nie będzie prowadzona działalnoœć naukowa, to właœciwie znika idea uniwersytetu. Trudno kształcić studentów, posługujšc się ksišżkami, które już zostały napisane, i nie robić nowych badań naukowych, które majš być przedstawiane studentom. Uniwersytet, który nie może prowadzić badań, właœciwie staje się wyższš szkołš czegoœ nieokreœlonego. [b]Może to droga do pozostawienia najlepszych uniwersytetów?[/b] Absolutnie zgodziłbym się z tym, gdyby podstawy aktualnej kategoryzacji nie miały wspomnianych wad. Nie zapominajmy jednak, że uniwersytety majš jeszcze inne funkcje: cywilizacyjne, kulturowe, społeczne. [b] W œrodowisku akademickim mówi się, że nowy podział pieniędzy to wstęp do wyłaniania krajowych naukowych oœrodków wiodšcych (KNOW).[/b] Rozmawiałem o tym z ministerstwem i nie łšczy ono przyznania ocen z wyłanianiem KNOW. Natomiast, moim zdaniem, jest to jakaœ przesłanka, która będzie zapewne brana pod uwagę przy przyznawaniu jednostkom naukowym miana KNOW. [b] W ministerstwie jest ponad 100 odwołań od tych ocen.[/b] Apelowałem, by ministerstwo starało się pozytywnie rozpatrzyć te przypadki, gdzie jednostki PAN lub badawczo-rozwojowe zepchnęły jakšœ jednostkę uczelnianš do niższej kategorii. To jest rzeczywiœcie niesprawiedliwe wobec uczelni i powoduje niepotrzebny ferment w œrodowisku. [b]Czy uczelnie artystyczne powinny być oceniane razem z politechnikami i uniwersytetami?[/b] Postulujemy, żeby humanistyka, a sztuka w szczególnoœci, nie były oceniane tak samo jak nauki przyrodnicze. Trudno wycenić np. œcieżkę dŸwiękowš jakiegoœ wspaniałego filmu, bo ile miałaby mieć punktów? Aktualny sposób liczenia osišgnięć jest dostosowany bardziej do nauk matematyczno-przyrodniczych, takich jak: fizyka i innych, nie jest natomiast dostosowany do oceny sztuki i humanistyki. [i]Rozmawiała Renata Czeladko[/i] [ramka][i]Opinia dla „Rz”[/i] [b]Potrzebne sš zmiany w finansowaniu nauki[/b] Prof. Jerzy WoŸnicki, prezes Fundacji Rektorów Polskich Polskiej nauce potrzeba zmiany sposobu finansowania. Polegać to powinno na ograniczeniu finansowania statutowego – za to tylko, że jednostka naukowa istnieje, na rzecz wzrostu finansowania zadaniowego, czyli kontraktowania badań, które uznaje się za ważne. Przyjęcie zasady, że kategoria C nie będzie finansowana, jest dobrym krokiem w kierunku tej zmiany. Może to też być pierwszy krok do zwiększania finansowania najlepszych. Jednak niedobrze by się stało, gdyby miało to doprowadzić do powstania krajowych naukowych oœrodków wiodšcych (KNOW) w zaproponowanej wersji. Formuła ich powstania nie jest popierana przez rektorów, także tych najlepszych uczelni. Uważamy, że powstanie KNOW w istocie będzie utrwalać stan obecny, bo tylko te jednostki, które dotšd mogły się pochwalić najlepszymi osišgnięciami, będš mogły zostać krajowymi oœrodkami. Poza tym oœrodki te będš dostawały pienišdze za przeszłe osišgnięcia, a nie za to, co dopiero zrobiš. Uważamy, że te najlepsze oœrodki dopiero trzeba tworzyć. A nie konserwować obecny ich stan. [/ramka]
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL