Czy Rosja wesprze NATO

Sekretarz generalny sojuszu prosił Kreml o śmigłowce i pomoc w szkoleniu afgańskiej armii z Moskwy

autor: Emilio Morenatti

źródło: Associated Press

Rosja rozważa sprzedaż armii afgańskiej kałasznikowów, które stały się popularną bronią po inwazji wojsk sowieckich w roku 1979. Na zdjęciu: rozbrajanie lokalnych oddziałów partyzanckich w 2004 r.

źródło: AFP

Sekretarz generalny NATO Anders Fogh Rasmussen

+zobacz więcej

– Zaprosiłem Rosję do zacieśnienia współpracy w Afganistanie – powiedział Anders Fogh Rasmussen po spotkaniu z rosyjskim prezydentem Dmitrijem Miedwiediewem.

Rozmawiał też z premierem Władimirem Putinem, który przez światowych przywódców traktowany jest wciąż jako człowiek numer jeden w Rosji. Przekonywał go do wsparcia misji ISAF śmigłowcami, rozszerzenia tranzytu umożliwiającego zaopatrywanie wojsk w Afganistanie oraz pomocy w szkoleniu afgańskiej armii.

Nowa strategia

Rosja zgadza się obecnie na tranzyt broni dla sił stabilizacyjnych jedynie drogą powietrzną. – Tranzyt lądowy przez Rosję jest niezwykle ważny, bo szlaki transportowe wiodące przez Pakistan są coraz częściej atakowane przez talibów. Sojusz musi mieć bezpieczny szlak o dużej przepustowości – przekonuje w rozmowie z „Rz” dr Tim Bird z Wydziału Studiów Obronnych londyńskiego King’s College.

Zgodnie z nową strategią ogłoszoną przez prezydenta USA Baracka Obamę siły międzynarodowe zostaną zwiększone do 150 tys. żołnierzy. Wojska ISAF mają zdusić rebelię talibów i wyszkolić 400 tys. afgańskich żołnierzy i policjantów, tak by w ciągu kilku lat mogli przejąć odpowiedzialność za bezpieczeństwo kraju. Dlatego Zachód liczy także na rosyjską pomoc w szkoleniu afgańskiej armii.

– Nikt nie domaga się od Rosji wysyłania żołnierzy. Mogliby szkolić Afgańczyków u siebie. Zresztą już to robią w ramach współpracy w szkoleniu oddziałów do walki z handlem narkotykami – mówi „Rz” natowski dyplomata.

Eksperci podkreślają, że słabą stroną misji w Afganistanie jest brak wystarczającej liczby śmigłowców udzielających wsparcia ogniowego wojskom na lądzie, ewakuujących rannych i transportujących sprzęt w trudnym terenie. Prawie wszystkie kontyngenty narzekają na ich brak.

Co zrobi Moskwa?

– Współpraca z NATO budzi opór wojskowych, z którymi przywódcy muszą się liczyć. Jedne środowiska chcą pogłębiać współpracę, inne wciąż nie mogą się pozbyć zimnowojennych kompleksów – mówi „Rz” rosyjski ekspert ds. wojskowych Wadim Sołowiow. Jego zdaniem Kreml zgodzi się jednak pomóc. – Widzę szanse na tranzyt, sprzedaż helikopterów oraz ich serwisowanie, a także sprzedaż kałasznikowów dla sił afgańskich – mówi.

Współpraca NATO z Rosją układała się źle od czasu rosyjskiej interwencji w Gruzji w sierpniu zeszłego roku i uznania przez Kreml niepodległości Abchazji i Osetii Południowej. Relacje nieco się poprawiły po przejęciu władzy w USA przez administrację Baracka Obamy, który zmienił koncepcję tarczy antyrakietowej wywołującej ostry sprzeciw Moskwy. Anders Fogh Rasmussen – były duński premier i nowy szef NATO – zapowiadał, że poprawa stosunków z Moskwą będzie jego priorytetem.

– Zobaczymy, co zrobi Putin, który chce być postrzegany jako twardziel nieustępujący w niczym Zachodowi. Jednak Rosja też obawia się islamskiego ekstremizmu i nie chce zwycięstwa talibów – mówi dr Bird.

Miedwiediew Samowładny

Rada Federacji zezwoliła prezydentowi na samodzielne decydowanie o użyciu wojsk. 8 grudnia Dmitrij Miedwiediew zwrócił się do izby wyższej parlamentu o przyznanie głowie państwa prawa do wysyłania wojsk za granicę dla „obrony interesów Rosji i jej obywateli, wspierania międzynarodowego pokoju i porząd- ku”. Wczoraj przychyliła się ona do tej prośby. Na mocy jej uchwały prezydent dostaje awansem zgodę senatorów: nie będzie musiał każdorazowo prosić ich o pozwolenie. Dawne regulacje też nie były przeszkodą dla Kremla. Ominięto je bez protestów podczas wojny z Gruzją w sierpniu 2008 r. Izba wyższa wydała wtedy zezwolenie kilkanaście dni po zakończeniu działań wojennych. – Nowy zapis to formalność – mówią eksperci.

Zgodnie z nową wersją ustawy o obronie prezydent może wysyłać wojsko poza terytorium kraju dla odparcia zbrojnego ataku na jednostki sił zbrojnych Federacji, dla odparcia lub zapobieżenia zbrojnej napaści na inny kraj, a także w celu walki z piractwem i zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi.

—prus