Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Orzecznictwo

E-faktura też bez e-podpisu

Fotorzepa, Jerzy Dudek JD Jerzy Dudek
Odliczenie podatku naliczonego na podstawie faktury otrzymanej w wersji elektronicznej i samodzielnie wydrukowanej przez podatnika nie stoi w sprzecznoœci z przepisami
[b]Tak uznał NSA w wyroku z 20 maja 2010 r. (sygn. I FSK 1444/09)[/b] Zgodnie z art. 106 ust. 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=17D1F175CBC1000681743E9D550EDE8C?n=1&id=172827&wid=337454]ustawy o VAT[/link] sprzedawca ma obowišzek wystawić fakturę, której celem jest udokumentowanie dokonanej transakcji i wskazanie najważniejszych informacji z niš zwišzanych, np. podstawy opodatkowania, stawki i kwoty podatku, itd. Przepisy wykonawcze okreœlajš szczegółowe zasady dotyczšce wystawiania i przechowywania faktur. Mówiš one m.in., że faktury sš wystawiane co najmniej w dwóch egzemplarzach, przy czym oryginał otrzymuje nabywca, a kopię zatrzymuje sprzedawca. Obowišzek terminowego i prawidłowego wystawiania faktur cišży na sprzedawcy, który może zostać ukarany za niewywišzywanie się z niego.
W praktyce faktura ma większe znaczenie dla nabywcy, dla którego suma kwot podatku okreœlonych w otrzymanych fakturach stanowi podatek naliczony. [b]Posiadanie faktury jest więc warunkiem skorzystania z prawa do obniżenia podatku należnego o naliczony.[/b] Dodatkowo data otrzymania decyduje co do zasady o momencie skorzystania z tego prawa. Sprzedawca po spełnieniu okreœlonych warunków może wystawić i przesłać fakturę w formie elektronicznej, dajšcej nabywcy prawo do odliczenia podatku bez koniecznoœci posiadania jej wersji papierowej. Z analizy przytoczonych regulacji wynika kilka wniosków. Po pierwsze, przepisy posługujš się pojęciem „wystawienie faktury”, ale żaden z nich nie okreœla wprost, że sprzedawca ma obowišzek jej samodzielnego wydrukowania. Po drugie, regulacje nie stanowiš bezpoœrednio, że [b]faktura musi być przesłana lub dostarczona w formie papierowej, np. przez samego wystawcę lub za poœrednictwem poczty czy kuriera. Poza tym faktura nie musi być podpisana przez sprzedawcę ani przez nabywcę.[/b] I wreszcie - sprzedawca nie musi posiadać potwierdzenia odbioru faktury przez nabywcę (pomijajšc ustawowy obowišzek posiadania potwierdzenia odbioru faktury korygujšcej). Obecnie faktura najczęœciej sporzšdzana jest za pomocš systemu informatycznego używanego przez podatnika. W celu wywišzania się ze swoich obowišzków sprzedawca może jš wydrukować, a następnie wysłać do nabywcy bez podpisywania. Może także zapisać jš w postaci elektronicznej (cyfrowej), a dopiero póŸniej wydrukować poza siedzibš swojego przedsiębiorstwa i dostarczyć do nabywcy. Może także zatrudnić do tego celu zewnętrznš firmę, która za niego wydrukuje faktury i wyœle do kontrahentów. Podatnik mógłby się nawet udać do nabywcy z elektronicznš wersjš faktury, wydrukować jš na drukarce tegoż nabywcy, a następnie wręczyć mu jš bez jej podpisywania lub uzyskiwania potwierdzenia odbioru. Każda z omówionych sytuacji byłaby zgodna z przepisami. I w każdej z nich nabywca mógłby dokonać stosownego odliczenia podatku. W konsekwencji można zadać pytanie, czy sytuacja, w której podatnik dostarczyłby fakturę do nabywcy w formie elektronicznej, tak aby ten mógł sam jš wydrukować, jest dopuszczalna z punktu widzenia przepisów, tj. czy na podstawie takiej faktury nabywca mógłby dokonać odliczenia podatku. Takie rozwišzanie różniłoby się od opisanych wczeœniej jedynie tym, że nabywca sam wydrukowałby fakturę na podstawie elektronicznej wersji sporzšdzonej i dostarczonej przez sprzedawcę. Ta papierowa wersja byłaby podstawš do odliczenia podatku przez nabywcę (bezsporny pozostaje fakt, że – stosownie do obowišzujšcych przepisów – odliczenie podatku na podstawie elektronicznej, tj. niepapierowej, wersji faktury jest możliwe dopiero po spełnieniu przez sprzedawcę stosownych wymogów). Mówišc proœciej, czy faktura dostarczona do nabywcy w formie elektronicznej i wydrukowana przez nabywcę może być w dalszym cišgu traktowana jak zwykła faktura papierowa? Sšd administracyjny pierwszej instancji w [b]wyroku o sygn. I SA/Kr 97/09 z 17 marca 2009 r.[/b] potwierdził stanowisko wyrażone uprzednio przez organ podatkowy i uznał, że już z treœci art. 106 ust. 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=17D1F175CBC1000681743E9D550EDE8C?n=1&id=172827&wid=337454]ustawy o VAT[/link] wynika, iż faktura powinna mieć charakter pisemny. [b]NSA w wyroku z 20 maja br.[/b] uchylił w całoœci wyrok sšdu niższej instancji. Tym samym uznał, że [b]dla stwierdzenia, iż faktura została wystawiona w postaci papierowej, nie jest konieczne wydrukowanie jej przez sprzedawcę, a następnie wręczenie nabywcy w postaci papierowej. Dopuszczalne i zgodne z prawem jest sporzšdzenie faktury w wersji elektronicznej i póŸniejsze jej wydrukowanie przez odbiorcę. Sprzedawca może się więc wspierać przy dostarczaniu faktur technikami informatycznymi. Takie postępowanie nie pozbawia nabywcy prawa do odliczenia podatku naliczonego.[/b] [ramka][b]Sš szanse na uproszczenia[/b] [b]Wyrok NSA należy uznać za zasadny. Sšd dostrzegł, że obecne rozwišzania techniczne umożliwiajš osišgnięcie wymogu udokumentowania transakcji wydrukowanš fakturš w znacznie prostszy i szybszy sposób niż przez jej wydrukowanie i wysyłkę w wersji papierowej. Wyrok nie oznacza końca papierowych faktur.[/b] Pozwala jedynie na wprowadzenie rozwišzania ułatwiajšcego podatnikom prowadzenie działalnoœci gospodarczej dzięki szybszej wymianie faktur, przy jednoczesnym zmniejszeniu kosztów ich wysyłki. Jeœli omawiane rozwišzanie się upowszechni, doprowadzi do uproszczeń administracyjnych u przedsiębiorców. Trudno jednak ocenić, czy tak się stanie. Czy wyrok przekreœla zasadnoœć wystawiania faktur elektronicznych opatrzonych bezpiecznym podpisem elektronicznym bšdŸ też ich wystawiania w ramach systemu elektronicznej wymiany danych (EDI)? Nie, gdyż faktury spełniajšce takie wymagania majš dodatkowš zaletę – nie muszš być w ogóle drukowane, a posiadanie elektronicznej wersji daje nabywcy prawo do odliczenia podatku naliczonego. Obecnie trwajš prace legislacyjne nad zmianš przepisów dyrektywy w zakresie wystawiania, wysyłania i przechowywania faktur. Projekt zmian przewiduje znaczne uproszczenia, polegajšce m.in. na wprowadzeniu równego traktowania faktur bez względu na to, czy wysłano je drogš elektronicznš czy w wersji papierowej. [/ramka] [i]Autor jest doradcš podatkowym, właœcicielem kancelarii doradztwa podatkowego TuboTax[/i]
ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL