Unia Europejska
Polskie pytania w Luksemburgu
Nasze sądy coraz chętniej sięgają do wykładni unijnego Trybunału Sprawiedliwości
Po raz pierwszy liczba pytań prejudycjalnych kierowanych przez polskie sądy do unijnego trybunału jest większa niż liczba skarg wnoszonych przeciwko naszemu państwu przez Komisję Europejską. – To dobra tendencja – mówi Ireneusz Kolowca z biura prasowego Trybunału Sprawiedliwości UE. W liczbie pytań prejudycjalnych, czyli we wnioskach wysyłanych przez sądy krajowe do Luksemburga przed wydaniem wyroku z prośbą o wykładnię prawa unijnego, przodują tradycyjnie Niemcy. Polska takich pytań wysłała 12, Niemcy – 91. W Polsce dopiero w 2005 r. Ministerstwo Sprawiedliwości wprowadziło pilotażowy program zatrudniania w każdym sądzie osoby odpowiedzialnej za szukanie wątków wspólnotowych w rozpatrywanych sprawach.
Jedno z polskich pytań dotyczy rozliczania kosztów sądowych. W myśl unijnych regulacji sądy powinny współpracować. Sąd rejonowy w Warszawie poprosił więc sąd irlandzki, by w sprawie będącej na wokandzie w Polsce przesłuchał naszego rodaka zamieszkałego w Irlandii. Tamten sąd nie odmówił, ale potem postanowił obciążyć stronę polską kosztami stawienia się świadka. Chodzi zaledwie o 40 euro, ale SR postanowił wystąpić do Trybunału Sprawiedliwości UE o wykładnię przepisów, aby wiedzieć, jak postępować w przyszłości.
Trybunał luksemburski ma też rozstrzygnąć sprawę Stanisławy Tomaszewskiej, której ZUS odmówił przyznania emerytury. Chce ona skorzystać z przepisu umożliwiającego wypłacanie emerytury kobietom po 55. roku życia, jeśli przepracowały 30 lat. ZUS jednak nie zaliczył jej pracy wykonywanej w Czechosłowacji do okresu składkowego. Sprawa może mieć daleko idące konsekwencje, bo w czasach PRL wiele kobiet z miejscowości przygranicznych pracowało w czechosłowackim przemyśle.
Ciekawe dla Polski, choć wysłane przez sąd litewski, jest pytanie o pisownię nazwisk. Polski obywatel Łukasz Warden, ożeniony z Litwinką, twierdzi, że litewskie zasady transkrypcji nazwisk naruszają swobodę przepływu osób w UE.
Większość pytań prejudycjalnych dotyczy spraw podatkowych, a szczególnie dyrektywy VAT. Dwie sprawy są podobne. Chodzi o to, czy rolnik, który kupił grunt rolny, a potem sprzedaje go już po zmianie planu zagospodarowania i przekwalifikowaniu gruntu na budowlany, powinien płacić VAT od transakcji. Polskie urzędy skarbowe twierdzą, że tak. Zainteresowani skierowali sprawy do sądu, który poprosił o wykładnię Trybunał.
Na wokandzie w Luksemburgu jest obecnie 11 spraw skierowanych przez Komisję Europejską przeciw Polsce, które dotyczą nieprawidłowego wprowadzenia unijnego prawa. Nie zawsze takie sprawy kończą się wyrokiem. W 2009 r. zapadło pięć wyroków, ale aż w 13 wypadkach KE wycofała wniosek. Zanim bowiem doszło do jego rozpatrzenia, Polska naprawiła błędy w prawie.
Na tle innych państw UE lokujemy się w środku tabeli. Najlepiej wypadają Węgry i Rumunia, które mają po jednej sprawie. Najgorzej – Grecja, Włochy, Belgia i Luksemburg.
Polska bez rzecznika generalnegoW negocjacjach traktatu lizbońskiego polski rząd wywalczył zwiększenie liczby stałych rzeczników generalnych Trybunału Sprawiedliwości z pięciu do sześciu i przyznanie tego dodatkowego stanowiska Polsce. Do tej pory jednak nic się w tej sprawie nie zmieniło. Bo inicjatywa stworzenia dodatkowego stanowiska musi wyjść od samego Trybunału i jego prezesa. Jak dowiedzieliśmy się w biurze prasowym TS UE, na razie takich intencji prezes nie wykazał. Sprawa rzecznika generalnego jest zapisana w deklaracji dołączonej do traktatu. Nie przewiduje ona żadnych ostatecznych terminów i ten zależy wyłącznie od woli prezesa.
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
