Emerytury i renty
Zanim zmienisz fundusz emerytalny, sprawdź, kiedy najlepiej to zrobić
To, że otwarte fundusze emerytalne stanowią kapitałową część systemu emerytalnego, tzw. II filar, w większości wiemy. Nie zastanawiamy się jednak, jak działają, jak je wybrać czy też zmienić
Tym czasem warto wiedzieć, co sprawdzimy na rachunku otwartego funduszu emerytalnego, jakie opłaty ponosimy w związku z jego posiadaniem albo czym jest stopa zwrotu funduszu. Dlatego warto zapoznać się z najważniejszymi praktycznymi zagadnieniami związanymi z uczestnictwem w OFE.
Jak to działa
Powodem, dla którego działają OFE, jest m.in. gromadzenie i inwestowanie środków pieniężnych członków OFE z przeznaczeniem na wypłatę po osiągnięciu przez nich wieku emerytalnego. Co do zasady członek OFE nie ma prawa wypłaty zgromadzonych środków we wcześniejszym terminie. Może jednak przenieść zgromadzone środki do innego funduszu.
Jak zatem trafiają one do OFE? Pośredniczy w tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który dostaje je w postaci części składek na ubezpieczenie emerytalne. Dokładnie do OFE trafia 7,3 proc. podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne. Mówi o tym art. 22 ust. 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.).
Jednak taki podział składki nie dotyczy wszystkich ubezpieczonych. Są nim objęte osoby urodzone po 31 grudnia 1968 r. A to oznacza, że istnieje obowiązek przynależności do funduszu dla każdej osoby objętej ubezpieczeniem społecznym urodzonej po tej dacie. A zatem uczestnictwo w OFE zostało uwarunkowane wiekiem. A co z osobami urodzonymi przed 1 stycznia 1969 r.? Im przepisy nie nakazują przynależności do OFE. Jednak z założeń reformy systemu emerytalnego z 1998 r. przynależność była możliwa pod warunkiem spełnienia ściśle określonych ustawowych wymogów. Przystąpienie do funduszu takich osób następowało jedynie na ich wniosek. Jeśli nie dokonały wyboru OFE, otrzymywać będą emeryturę wyłącznie z ZUS. W przeciwnym razie wypłata będzie następowała ze środków zgromadzonych w ZUS i OFE. Warto wspomnieć, że pierwsi członkowie OFE otrzymali swoje emerytury w tym roku i niestety w skrajnych przypadkach ich wysokość wyniosła jedynie 23,65 zł. Taki słaby wynik tłumaczy się tym, że dziesięcioletni okres składkowy jest zbyt krótki na zgromadzenie pokaźnego kapitału. Nie pomagają tu nawet wysokie zyski, jakie zostały wygenerowane przez OFE.
Wolny wybór
Co oznacza otwartość funduszu? To, że każdy uprawniony może dowolnie wybrać OFE, a fundusz nie może odmówić mu członkostwa. Ubezpieczony może być członkiem tylko jednego OFE, bez względu na to, czy pracuje w jednym czy też w dwóch zakładach pracy bądź wykonuje różne rodzaje działalności. Z tego tytułu składka z dwóch źródeł będzie odprowadzana zawsze do jednego funduszu.
Choć regułą, zgodnie z którą uczestnictwo w II filarze jest obowiązkowe, stanowi urodzenie po 31 grudnia 1969 r. oraz rozpoczęcie pierwszej pracy, to od zasady tej istnieją również wyjątki. W przypadku osób uczących się nie ma obowiązku przynależności do OFE, jeśli nie osiągają one dochodów z pracy. Uczestnictwo w funduszu studentów i uczniów w wieku do 26 lat, którzy pracują w ramach umowy-zlecenia, umowy o dzieło lub rozpoczęli studia doktoranckie, jest nieobowiązkowe.
Przykład
Agata C. ma 20 lat i jest studentką. W grudniu rozpoczęła pracę w kawiarni. Przez pierwsze 2,5 miesiąca podstawą jej zatrudnienia była umowa-zlecenie. Dopiero później szef zaproponował jej umowę o pracę. Agata C. podpisała umowę z wybranym OFE dopiero po otrzymaniu pracy na etat.
Co jeśli uczestnik OFE przestaje pracować? Zgromadzone na jego rachunku składki nie są w żaden sposób likwidowane. Pozostają na koncie i są nadal inwestowane. Jeśli natomiast członek OFE uzyskuje status osoby bezrobotnej i pobiera zasiłek, to urząd pracy odprowadza składki emerytalne do ZUS.
Przykład
Daniel G. ma 27 lat i po 2 latach stracił pracę. Od marca jest zarejestrowany jako bezrobotny i pobiera zasiłek. Daniel jest nadal czynnym członkiem OFE, składki na ubezpieczenie odprowadza za niego urząd pracy.
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
