Ślady Tatarów

autor: Adam Kardasz

źródło: Fotorzepa

Meczet w Kruszynianach wyróżnia się dwoma minaretami

+zobacz więcej zdjęć

Redakcja poleca:

• Hobbyści ruszają na szlaki

Wznoszące się wśród wiekowych drzew świątynie polskich Tatarów w Bohonikach i Kruszynianach – skromne, drewniane, o malowanych ścianach zdobionych rzeźbionymi arabeskami – przypominają cerkiewki lub wiejskie kościółki.

Tyle że zamiast krzyży na ich kopułach złocą się muzułmańskie półksiężyce.

Islam na Podlasiu ma bliskie, swojskie oblicze, niepodobne do tego, jakie znamy z dzisiejszych gazet i telewizji. Meczety pojawiły się tutaj 300 lat temu wraz z tatarskimi osadnikami obdarowanymi ziemią przez polskich królów.

W Kruszynianach ok. 1680 r. osiadł ze swymi ludźmi pułkownik Samuel Murza-Krzeczowski, a Bohoniki król Jan III nadał za zaległy żołd żołnierzom chorągwi „Lipków” rotmistrza Olejowskiego. Tak na Podlasiu powstał polski orient, przez którego tereny prowadzi – z Sokółki przez Bohoniki do Kruszynian – liczący 57 km Szlak Tatarski. Najcenniejszym na nim zabytkiem jest najstarszy w kraju, wybudowany w drugiej połowie XVIII w., meczet w Kruszynianach o dwóch minaretach. Sąsiaduje z nim mizar, założony trzy wieki temu cmentarz muzułmański. Nagrobki sprzed stuleci – najstarsza inskrypcja, jaką udało się odczytać, pochodzi z 1744 r. – to kamienne tablice z cytatami z Koranu. Na nowych, jak na chrześcijańskich cmentarzach, pojawiają się coraz częściej – to odstępstwo od zasad islamu – fotografie zmarłych.