Emerytury i renty
Emeryturę w Polsce może dostać ten, kto pracował w Chicago
Przy ustalaniu prawa do emerytury czy renty ZUS uwzględnia także zagraniczne okresy ubezpieczenia i zamieszkania poza granicami kraju. Dotyczy to stażu nie tylko w Unii Europejskiej, ale i np. w Stanach Zjednoczonych
Chęć uzyskiwania lepszych zarobków powoduje, że szukamy pracy nie tylko w Polsce, ale i za granicą. Generalnie najbliżej i najłatwiej znaleźć zatrudnienie w jednym z państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub Szwajcarii. Staż pracy tam zdobyty może mieć wpływ na wysokość świadczenia, o które ubezpieczony będzie się ubiegał w Polsce. Podobnie będzie, gdy praca była wykonywana w kraju, z którym Polska ma podpisaną stosowną umowę o zabezpieczeniu społecznym. A taka łączy RP np. ze Stanami Zjednoczonymi. Obowiązuje od 1 marca 2009 r.
Pieniądze z USA
Umowa ta reguluje sposób ustalania prawa i obliczania wysokości emerytur i rent w odniesieniu do osób, które pracowały, a zatem podlegały ubezpieczeniom społecznym w obu państwach, czyli Polsce i USA. Ma zastosowanie do świadczeń realizowanych przez ZUS w ramach ubezpieczeń emerytalnego, rentowych i wypadkowego finansowanych z FUS. Dotyczy także emerytur.
Obejmuje również renty z tytułu niezdolności do pracy dotyczącej ogólnego stanu zdrowia, z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową i renty rodzinne.
Ustawa ma ponadto zastosowanie do dodatków pielęgnacyjnych do wymienionych świadczeń, dodatków do rent rodzinnych dla sierot zupełnych, ale i do jednorazowych odszkodowań z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
Zajmuje się też zasiłkami pogrzebowymi, okresowymi emeryturami kapitałowymi i dożywotnimi emeryturami kapitałowymi.
Co daje umowa? Pozwala na uzyskanie emerytury czy renty tym, którzy w Polsce lub USA nie posiadają okresu ubezpieczenia wystarczającego do nabycia prawa do świadczenia, a warunki stażowe wymagane do nabycia tego prawa spełniają po uwzględnieniu zagranicznych okresów ubezpieczenia. W takich wypadkach do celów przyznania emerytury lub renty w Polsce czy w USA sumowane są okresy ubezpieczenia w obu krajach.
Jak wyliczyć
Przy ustalaniu emerytur i rent zastosowanie znajduje zatem zasada uwzględniania, czyli sumowania, okresów ubezpieczenia przebytych w obu państwach. Zgodnie z nią, jeżeli ustawodawstwo polskie lub amerykańskie uzależnia nabycie prawa do emerytury lub renty od posiadania okresów ubezpieczenia, uwzględnieniu podlegają, jeśli to konieczne, okresy ubezpieczenia w obu państwach. Pod warunkiem jednak, że okresy te nie pokrywają się w czasie.
Jeżeli posiadane przez osobę ubiegającą się o emeryturę lub rentę z ZUS okresy ubezpieczenia w Polsce (składkowe i nieskładkowe) są niewystarczające do nabycia prawa do tego świadczenia, uwzględnieniu podlegają również okresy ubezpieczenia w USA przebyte w ramach federalnego systemu social security. Przy czym ZUS we własnym zakresie zyskuje zaświadczenie wystawione przez amerykańską Social Security Administration.
Musi być wniosek
Jeżeli ktoś posiada okresy ubezpieczenia w obu krajach, wystarczy zgłoszenie jednego wniosku do instytucji jednego z państw. Można go złożyć do polskiej instytucji właściwej, tj. odpowiednio do ZUS, jeżeli ostatnio w Polsce było się ubezpieczonym w ZUS, albo do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, jeżeli ostatnio w Polsce było się ubezpieczonym w KRUS. Może to być także amerykańska instytucja właściwa, czyli Federalne Biuro Świadczeń (Federal Benefis Unit) przy Ambasadzie USA w Warszawie.
Wniosek można złożyć także za pośrednictwem terenowej jednostki ZUS.
Osoba zamieszkała w Polsce wniosek o świadczenia polskie i amerykańskie z zastosowaniem umowy powinna złożyć do ZUS przy użyciu odpowiednich formularzy krajowych stosowanych przez zakład. O jakie druki chodzi? Będzie to ZUS Rp-1E – wniosek o emeryturę, albo ZUS Rp-1R – wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Może to być też ZUS Rp-2, czyli wniosek o rentę rodzinną.
Na tym nie koniec. Potrzebne są jeszcze załączniki. Jakie? Na przykład wypełniony formularz ZUS Rp-6 – kwestionariusz dotyczący okresów składkowych i nieskładkowych, lub uzupełniony przez lekarza prowadzącego formularz N-9, tj. zaświadczenie o stanie zdrowia dla celów świadczeń z ubezpieczenia społecznego wydawane przez lekarza prowadzącego leczenie. Ten ostatni składa osoba, która ubiega się o świadczenie uzależnione od niezdolności do pracy.
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
