Społeczeństwo
Gdzie matkom dobrze się żyje
W rankingu wygrywa Norwegia. Polska musi poprawić m.in. dostęp do przedszkoli
– Nie jest prosto być matką w Polsce – mówi Patrycja Dołowy z fundacji Mama, matka dwóch synów (w wieku 3 lat i 1,5 roku). – Matki nie mają poczucia, że są wspierane przez prawo. Łatwo wypadają z rynku pracy. Trudno jest znaleźć miejsce w przedszkolu dla dziecka – wymienia.
Według opublikowanego właśnie rankingu państw przyjaznych matkom i małym dzieciom (Mother's Index Rankings 2010) najlepiej żyje się im w Norwegii, Australii, Islandii i Szwecji. Zestawienie przygotowała organizacja Save the Children z USA (m.in. propaguje programy zdrowotne, które mogą zmniejszyć umieralność kobiet w ciąży i noworodków). Autorzy rankingu pod uwagę biorą opiekę zdrowotną, dostęp do edukacji oraz sytuację ekonomiczną. Polska na 160 krajów zajęła 29. miejsce.
Dlaczego to Norwegia jest najlepszym krajem dla matek? Ma najlepszą politykę rodzinną spośród wszystkich państw rozwiniętych – podkreślają autorzy rankingu. W Norwegii rodzice mogą wybrać, czy korzystają z 46 tygodni pełnopłatnego urlopu po narodzinach dziecka, czy decydują się na dłuższy 56-tygodniowy, ale z 80 proc. pensji. Długie w 100 proc. płatne urlopy macierzyńskie są też w Danii (52 tygodnie), która jest w pierwszej dziesiątce rankingu.
W Polsce pełnopłatny urlop macierzyński od tego roku został wydłużony do 20 tygodni. Po 14 tygodniach matka decyduje, czy idzie do pracy, czy zostaje z dzieckiem.
– W ślad za rozwiązaniami prawnymi powinny pójść kampanie społeczne tworzące klimat przyjazny matkom w pracy – opowiada Patrycja Dołowy. Jej zdaniem wybór czasem jest podyktowany obawami np. przed utratą zatrudnienia. – Przez to wydłużony urlop macierzyński, zamiast być czymś pozytywnym, staje się zmorą, bo stawia matki w niewygodnej sytuacji – opowiada Patrycja Dołowy.
– Awangardą zmian są zachodnie koncerny, które wprowadzają promacierzyńskie rozwiązania, np. dodatkowy płatny miesiąc urlopu macierzyńskiego – mówi Karolina Błaszczyk z Fundacji Świętego Mikołaja (fundacja wraz z "Rz" co roku nagradza firmy przyjazne matkom).
W styczniu do parlamentarzystów trafiły rekomendacje przygotowane m.in. przez Patrycję Dołowy. Matki wskazują w nich, co należy poprawić, np. dostęp do przedszkoli. Według Mother's Index Rankings 2010 w Norwegii 92 proc. dzieci chodzi do przedszkola. W Polsce 60 proc.
– Statystyki podnosi obowiązkowe przedszkole przed pójściem do szkoły. Kłopot jest z trzylatkami, których jest w przedszkolach 30 proc. – komentuje Dołowy.
Co jeszcze wyróżnia Norwegię? Ma jeden z najniższych wskaźników umieralności dzieci poniżej piątego roku życia – cztery na 1 tys. urodzeń. W Polsce – siedem. Dr Bogdan Wojtyniak z Instytutu Zdrowia Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny mówi, że problemem jest umieralność noworodków. – Największą grupę stanowią te, które rodzą się z wadami rozwojowymi – stwierdza prof. Maria Kornacka, mazowiecki konsultant ds. neonatologii.
Między Norwegią a Afganistanem
Kraje skandynawskie stwarzają matkom najlepsze warunki – wynika z rankingu opracowanego przez organizację pozarządową Save the Children z USA. Wzięto pod uwagę 160 krajów. Polska mieści się w pierwszej grupie 43 bardziej rozwiniętych krajów. Kto przed nami?
1. Norwegia,
2. Australia,
3. Islandia, Szwecja (ex aequo),
5. Dania,
6. Nowa Zelandia,
7. Finlandia,
8. Holandia,
9. Belgia, Niemcy (ex aequo),
11. Irlandia,
12. Francja,
13. Hiszpania.
14. Wielka Brytania,
15. Szwajcaria,
16. Słowenia,
17. Estonia, Włochy (ex aequo),
19. Portugalia,
20. Kanada,
21. Węgry,
22. Litwa,
23. Czechy,
24. Grecja,
25. Łotwa,
26. Austria,
27. Chorwacja,
28. USA,
29. Luksemburg, Polska
(ex aequo).
Listę zamyka Afganistan. —rc
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
