Zamówienia publiczne
Termin wyznaczony wykonawcy powinien być realny i odpowiedni
Zamawiający nie jest zobowiązany do przedłużenia terminu na uzupełnienie dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu
Zamawiający wzywa – w myśl art. 26 ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych (dalej pzp) – wykonawców, którzy w określonym terminie nie złożyli wymaganych przez zamawiającego oświadczeń lub dokumentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pzp, w tym m.in. nie przedłożyli dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego lub przedłożyli dokumenty zawierające błędy, do ich złożenia w wyznaczonym terminie. Zamawiający jest zobligowany do jednokrotnego wezwania wykonawców do złożenia brakujących dokumentów w wyznaczonym przez siebie terminie, niezależnie od trybu, w jakim toczy się postępowanie, i od szans wykonawcy na uzyskanie zamówienia. Wyjątkiem jest jedynie sytuacja, w której mimo uzupełnienia dokumentów istniałby obowiązek unieważnienia postępowania lub odrzucenia oferty albo wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu (dalej wniosek). Obowiązek ten odnosi się do wszystkich dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu, a więc dokumentów potwierdzających spełnianie warunków pozytywnych i brak podstaw do wykluczenia z postępowania (niespełnianie warunków negatywnych).
Strony obowiązane są wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne
Zagadnienie, czy zamawiający zobowiązany jest do przedłużenia terminu na uzupełnienie dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu, należy rozpatrywać nie tylko w kontekście długości wyznaczonego przez zamawiającego terminu na uzupełnienie dokumentów, ale również w kontekście terminu na składanie oferty (wniosku). Wynika to z faktu, że art. 26 ust. 3 pzp stanowi wyjątek od zasady przewidującej obowiązek złożenia kompletnej oferty (wniosku) zawierającej wszystkie oświadczenia i dokumenty wymagane przez zamawiającego w wyznaczonym terminie na składanie ofert (wniosków). Przepis ten nie ma na celu uzyskiwania nowych dokumentów, lecz uzupełnienie oferty (wniosku) o dokumenty, którymi wykonawca powinien dysponować, ubiegając się o wzięcie udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Wynika to z literalnego brzmienia art. 26 ust. 3 pzp, który przewiduje, że uzupełniane w tym trybie dokumenty mają potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu na dzień upływu terminu składania ofert (wniosków).
Składanie ofert
W zależności od trybu postępowania, wartości zamówienia oraz od kwalifikacji zamówienia jako zamówienia sektorowego pzp przewiduje zróżnicowane minimalne terminy na złożenie ofert (wniosków), mające zagwarantować wykonawcom odpowiednie przygotowanie ofert (wniosków). Praktyka pokazuje, że przy zamówieniach, których wykonanie wymaga współpracy kilku podmiotów, w tym podmiotów zagranicznych (np. w ramach międzynarodowego konsorcjum), lub zamówieniach, w których zamawiający w sposób rygorystyczny zakreślił warunki udziału w postępowaniu, ustawowe terminy znacząco odbiegają od realnych potrzeb wykonawców na skompletowanie niezbędnej dokumentacji. Tym samym jedyną szansą wykonawców na udział w postępowaniu, przy braku możliwości przedłużenia okresu na złożenie ofert (wniosków), jest przedłożenie przez wykonawców niekompletnej dokumentacji i liczenie, że zamawiający wyznaczając termin na uzupełnienie brakujących dokumentów, wyznaczy relatywnie odległy termin, pozwalając tym samym wykonawcom na zgromadzenie wymaganych dokumentów. Dopiero niedotrzymanie takiego terminu powinno być traktowane jako okoliczność uzasadniająca wykluczenie wykonawcy.
Uzupełnienie dokumentów
Pzp nie określa, jak długi powinien być termin na uzupełnienie brakujących dokumentów. Przepisy ustawowe nie zawierają ani postanowień odnoszących się do możliwości przedłużania przez zamawiającego terminu na uzupełnienie dokumentów, ani wskazówek dla zamawiających co do zakresu przysługującej im uznaniowości przy wyznaczaniu terminu. W rezultacie zamawiający decyduje, w jakim terminie powinno nastąpić uzupełnienie dokumentów, a wyznaczony termin jest dla wykonawców bezwzględnie wiążący. Mając na uwadze wykładnię celowościową art. 26 ust. 3 pzp, przyjmuje się, że powinien być to termin odpowiedni, a więc umożliwiający uzupełnienie oświadczeń i dokumentów przez wykonawcę, działającego z należytą starannością i w toku zwykłych czynności. Pogląd ten znajduje odzwierciedlenie w dotychczasowym orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej, która posługuje się pojęciami „termin odpowiedni" i „termin realny" (por. wyrok z 17 sierpnia 2010, KIO/UZP 1649/10). Niedopuszczalne wydaje się jednak wyznaczanie przez zamawiającego innych terminów na uzupełnienie oferty (wniosku) poszczególnym wykonawcom. Wyznaczanie innych terminów, np. w zależności od zakresu brakującej dokumentacji, wprawdzie odpowiadałoby walorowi odpowiedniego terminu dla poszczególnego wykonawcy, to jednak godziłoby w nadrzędną zasadę równego traktowania wykonawców.















