Przewoźnik: dokumenty zdradzą sekrety radzieckiego wywiadu

Sekretarz Rady Ochrony Pamięci Walki i Męczeństwa Andrzej Przewoźnik uważa, że dokumenty Rosyjskiej Służby Wywiadu Zagranicznego (SWR) dotyczące polityki wewnętrznej i zagranicznej Polski w latach 1935-45 mogą okazać się "bardzo interesujące, ze względu na fakt, że rzucą nowe światło na sposoby działania radzieckich służb specjalnych w tym czasie".

"Nie mam złudzeń, że taka książka będzie próbą pokazania pewnego obrazu polskiej polityki, który akurat w tej chwili odpowiada interesom rosyjskiej polityki zagranicznej" - ocenił Przewoźnik.

"Jednak trzeba pamiętać, że tego rodzaju materiały, jak dokumenty wywiadu, to bardzo specyficzne źródło historyczne. Żeby ocenić ich wiarygodność, trzeba je umieścić w kontekście innych źródeł, wymagają one bardzo specyficznej i bezstronnej analizy" - zaznaczył.

Historyk spodziewa się, że ujawnione dokumenty okażą się interesujące, ale mniej ze względu na zawarty w nich obraz polityki zagranicznej II RP, a bardziej przez fakt, że rzucą one nowe światło na funkcjonowanie radzieckiego wywiadu w tamtych czasach.

"Bardzo trudno oceniać książkę przed jej ukazaniem się" - zastrzega Przewoźnik. "Jednak ze wstępnego opisu wynika, że są to m.in. doniesienia radzieckich dyplomatów, którzy często pełnili podwójną rolę; byli także oficerami wywiadu sowieckiego. Takie dokumenty mogą być bardzo ciekawe i intrygujące. Jednak wyciągniecie jakichkolwiek wniosków będzie wymagało bardzo precyzyjnej analizy" - uważa Przewoźnik.

"Jest to jednak pewna szansa pokazania, jak funkcjonował wywiad zagraniczny NKWD tamtych czasów. Na pewno wyjdzie na jaw wiele nowych elementów, które uzupełnia znany nam obraz tamtych czasów" - dodał historyk.

Zgodnie z zapowiedzią Iwanowa, w książce zostanie poruszonych szereg aktualnych kwestii, jak to "czy można było rozwiązać problem bezpieczeństwa zbiorowego przed wtargnięciem Wehrmachtu do Polski i dlaczego tak się nie stało lub co przeszkodziło przywódcom politycznym tamtych czasów podjąć niezbędne działania w celu sformowania koalicji antyhitlerowskiej". Iwanow dodał, że informacje te są szczególnie ważne "wobec prób rewizji historii II wojny światowej i jej wyników, narzucenia historykom XXI wieku tendencyjnych interpretacji tej historii".