Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Zamówienia publiczne

Propozycja rozwišzań równoważnych może zmienić treść oferty

123RF
Zaniechanie złożenia w ofercie dokumentów dotyczšcych zastosowania równoważnych materiałów, urzšdzeń lub rozwišzań, a następnie złożenie ich wraz z wyjaœnieniami, stanowi niedopuszczalne uzupełnienie lub zmianę treœci oferty i przesšdza o koniecznoœci jej odrzucenia na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo zamówień publicznych.

Tak orzekła Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z 26 stycznia 2018 r (sygn. akt: KIO 40/18). Przedmiotem wyrokowania KIO było wykazanie przez wykonawcę równoważnoœci oferowanych materiałów i urzšdzeń, w stosunku do materiałów i urzšdzeń wskazanych przez zamawiajšcego.

W przedmiotowej sprawie wykonawca odwołał się od odrzucenia jego oferty. Zarzucił zamawiajšcemu naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 Prawa zamówień publicznych (dalej Pzp) oraz wnosił o uznanie jego oferty za zgodnš ze specyfikacjš istotnych warunków zamówienia (SIWZ), ewentualnie zastosowanie art. 26 ust. 3 Pzp, tj. wezwania do uzupełnień oœwiadczeń lub dokumentów potwierdzajšcych okolicznoœci, o których mowa w art. 25 ust. 1 ustawy.

Oferta niezgodna z SIWZ

Odwołujšcy podniósł, że zamawiajšcy wezwał go do złożenia wyjaœnień treœci oferty przez zobowišzanie do wskazania, czy odwołujšcy, w ramach kalkulacji oferty, przewidział użycie urzšdzeń i materiałów wskazanych z typu i nazwy producenta w opisie przedmiotu zamówienia, czy też zamierza użyć materiałów „równoważnych". W odpowiedzi odwołujšcy oœwiadczył zamawiajšcemu o zamiarze użycia niektórych materiałów i urzšdzeń równoważnych, w którym wymienił cztery urzšdzenia oraz załšczył dokumenty na potwierdzenie równoważnoœci tych urzšdzeń. W zwišzku z powyższym oferta została odrzucona, jako niezgodna z SIWZ.

W ocenie odwołujšcego, zamawiajšcy bezpodstawnie odrzucił jego ofertę, ponieważ nie wykazał niezgodnoœci treœci oferty z treœciš SIWZ. W przypadku zaoferowania rozwišzań równoważnych w stosunku do zawartych w szczegółowym opisie przedmiotu zamówienia (SOPZ), zamawiajšcy chciał, aby wykonawcy przedstawili stosowny wykaz rozwišzań równoważnych wraz z ich opisami celem potwierdzenia równoważnoœci. Wykonawca zadeklarował użycie czterech innych urzšdzeń, niż przewidziane w SOPZ i opisane za pomocš znaków towarowych. Niemniej urzšdzenia alternatywne spełniajš postawione w SOPZ wymogi. Jednak zamawiajšcy, zamiast dokonać weryfikacji parametrów alternatywnych urzšdzeń w stosunku do urzšdzeń wskazanych znakami towarowymi w SPOZ, przyjšł, że oferta odwołujšcego jest niezgodna z treœciš SIWZ, ponieważ nie załšczono do oferty „zestawienia zaproponowanych rozwišzań równoważnych".

Parametry równoważnoœci

W odpowiedzi na odwołanie zamawiajšcy podniósł, iż w opisujšc przedmiot zamówienia posłużył się nazwami konkretnych urzšdzeń i wskazał, że dopuszcza rozwišzania równoważne oraz okreœlił w dokumentacji projektowej parametry równoważnoœci. Wymagał, aby wykonawca, który będzie chciał zastosować rozwišzania równoważne, założył w ofercie zestawienie wszystkich zaproponowanych rozwišzań równoważnych. Działanie zamawiajšcego było zgodne z przepisami art. 29 ust. 3 oraz art. 30 ust. 5 Pzp, a postanowienia SIWZ nie budziły wštpliwoœci wykonawców.

Ponadto wymagane w SIWZ zestawienie zaproponowanych rozwišzań równoważnych (składane, jeżeli rozwišzania takie sš oferowane), stanowi treœć oferty wykonawcy – okreœla jakie urzšdzenia wykonawca zamierza zastosować dla realizacji przedmiotu zamówienia, a zamawiajšcemu daje podstawę do ustalenia czy treœć oferty odpowiada treœci SIWZ. Natomiast odwołujšcy takiego zestawienia nie przedstawił.

KIO uznała, że istotš przedmiotowego sporu jest rozstrzygnięcie, czy zaniechanie złożenia w ofercie dokumentów dotyczšcych zastosowania równoważnych materiałów, urzšdzeń lub rozwišzań, a następnie złożenie ich wraz z wyjaœnieniami, stanowi niedopuszczalne uzupełnienie lub zmianę treœci oferty.

W ocenie Izby, w œwietle zastanych postanowień SIWZ, w przypadku, gdy wykonawca nie złożył w ofercie dokumentów o zastosowaniu innych równoważnych materiałów lub urzšdzeń lub rozwišzań, to oznaczało, że do kalkulacji ceny oferty i wykonania przedmiotu zamówienia ujęto materiały i urzšdzenia zaproponowane w SOPZ; w zwišzku z tym wykonawca jest zobowišzany zastosować do wykonania zamówienia materiały lub urzšdzenia lub rozwišzania z SOPZ. Odwołujšcy nie złożył wraz z ofertš dokumentów o zastosowaniu rozwišzań równoważnych, należało więc przyjšć, iż zaoferował wykonanie przedmiotu zamówienia z wykorzystaniem rozwišzań wskazanych w SOPZ.

Zamawiajšcy, zgodnie z art. 87 ust. 1 Pzp, jest uprawniony do wezwania wykonawcy do złożenia wyjaœnień, gdy uzna, że treœć oferty w całoœci lub częœci wyjaœnienia takiego wymaga. W rozpoznawanym przypadku taka sytuacja miała miejsce. Zamawiajšcy, dokonujšc badania oferty odwołujšcego, powzišł wštpliwoœci w zakresie częœci zamówienia, co do sposobu jej wykonania, w zwišzku z czym zasadnie wezwał odwołujšcego do złożenia wyjaœnień.

Odwołujšcy udzielił odpowiedzi, że zamierza użyć materiałów równoważnych. Jednoczeœnie złożył dokumentację dotyczšcš tych materiałów. Tym samym zmienił treœć oferty w zakresie sposobu wykonania zamówienia. W ocenie Izby była to zmiana istotna, niedopuszczalna w œwietle Pzp.

Niedopuszczalna zmiana

Izba podkreœliła, że wprowadzenie zmian w ofercie jest możliwe jedynie w okolicznoœciach wskazanych w art. 87 ust. 2 Pzp. W tym kontekœcie Izba szczególnie skomentowała przepis art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp, dotyczšcy poprawiania innych niż oczywiste (pisarskie i rachunkowe) omyłek polegajšcych na niezgodnoœci oferty z treœciš SIWZ, niepowodujšcych istotnych zmian w treœci oferty. Powołany przepis ma charakter wyjštku od zasady, iż złożona oferta od poczštku powinna odpowiadać SIWZ. Zamiarem ustawodawcy było tu umożliwienie udzielenia zamówienia wykonawcom, którzy złożyli oferty obarczone nieistotnymi wadami, będšcymi wynikiem różnego rodzaju omyłek, które nie prowadzš do istotnych zmian w treœci oferty. Z przepisu tego zdaje się wynikać ogólny zamiar ustawodawcy dopuszczenia do oceny w postępowaniu wszystkich ofert, nawet tych, które zawierajš różnego rodzaju niedoskonałoœci, byleby tylko nie prowadziło to do zniekształcenia woli wykonawcy w zakresie istotnej częœci jego oferty.

Izba wskazała, że złożenie oferty jest czynnoœciš prawnš, w której skład wchodzš składniki o różnym charakterze, w tym tzw. essentialia negotii, które stanowiš przedmiotowo istotne elementarne i tym samym niezbędne cechy identyfikujšce danš czynnoœć, które rozstrzygajš o jej skutkach prawnych. Zdaniem Izby częœć zamówienia, którš odwołujšcy zamierzał wykonać stosujšc materiały zamienne, należy do essentialia negotii oferty; ma charakter przedmiotowo istotny, identyfikujšcy zobowišzanie wykonawcy.

W ocenie Izby brak było również możliwoœci nakazania zamawiajšcemu wezwania odwołujšcego do złożenia dokumentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 Pzp. W rozpoznawanym przypadku złożenie wraz z ofertš dokumentów dotyczšcych materiałów i rozwišzań równoważnych było równoznaczne ze złożeniem oœwiadczenia woli o zastosowaniu materiałów i rozwišzań równoważnych. W ten sposób skonstruowana była specyfikacja istotnych warunków zamówienia. Jeżeli odwołujšcy nie zgadzał się z jej treœciš w tym zakresie, był uprawniony do jej zakwestionowania poprzez wniesienie odwołania. Bezskuteczny upływ terminu na wniesienie odwołania dotyczšcego treœci SIWZ spowodował, że jej postanowienia stały się obowišzujšce zarówno wobec wykonawców, jak i zamawiajšcego. Nie składajšc takich dokumentów, odwołujšcy oœwiadczył, że wykona przedmiot zamówienia zgodnie z opisem przedmiotu zamówienia. Domagajšc się natomiast umożliwienia złożenia dokumentów, które nie zostały złożone w ofercie, odwołujšcy usiłuje usankcjonować nieuprawnionš zmianę własnej oferty.

sygnatura akt: KIO 40/18

Co mówiš przepisy

Art. 30 ust. 5 Prawa zamówień publicznych Wykonawca, który powołuje się na rozwišzania równoważne opisywanym przez zamawiajšcego, jest obowišzany wykazać, że oferowane przez niego dostawy, usługi lub roboty budowlane spełniajš wymagania okreœlone przez zamawiajšcego.

Komentarz eksperta

Sylwester Kuchnio, radca prawny w Zespole Zamówień Publicznych Kancelarii Dentons, były członek Krajowej Izby Odwoławczej

Z wyroku KIO 40/18 wynikajš pewne wnioski ogólne, które tylko nieznacznie będš możliwe do zmodyfikowania odwołaniem do specyfiki danego stanu faktycznego. Po pierwsze dyspozycji art. 30 ust. 5 Pzp. oraz formułowanych na jej kanwie postanowień specyfikacji istotnych warunków zamówień, wykonawcy nie mogš lekceważyć – niewykazanie równoważnoœci oferowanych urzšdzeń już wraz z ofertš będzie stanowiło o niezgodnoœci oferty z treœciš SIWZ w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp. Po drugie próby zmiany/uzupełnienia oferty w tym zakresie będš traktowane raczej jako istotne, a więc niemożliwe do dokonania na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp. Ponadto dokumenty i dowody potwierdzajšce równoważnoœć oferowanych materiałów, jako opisujšce sposób wykonania zamówienia, mogš zostać uznane za składajšce się na treœć oferty, która nie podlega uzupełnieniu na podstawie art. 26 ust. 3 Pzp (w przeciwieństwie do dokumentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 Pzp). Jakkolwiek w tym przypadku Izba wypowiedziała się w tej kwestii œciœle w odniesieniu do okolicznoœci danej sprawy, zwłaszcza zastanych wymagań SIWZ dotyczšcych kształtu oferty, ale sš również wyroki KIO, które formułujš takie stanowisko bardziej generalnie. Dla przykładu, w uzasadnieniu wyroku z 18 sierpnia 2016 r. (sygn. akt KIO KIO 1391/16; KIO 1416/16; KIO 1418/16) wskazano: Dokumenty majšce na celu wykazanie równoważnoœci stanowiš element oferty opisujšcy oferowany przedmiot, a zatem nie podlegajš uzupełnieniu.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL