ZUS

ZUS ostrzega dłużników: można stracić prawo do zasiłku w przypadku choroby lub macierzyństwa

Adobe Stock
Osoby, które zgłosiły się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a mają zaległości na koncie w ZUS, mogą być nieprzyjemnie zaskoczone: ZUS może im odmówić prawa do zasiłku w razie choroby lub macierzyństwa.

Od 1 stycznia 2018 r. każda wpłata z tytułu należnych składek zostanie rozliczona na najstarszą zaległość z odsetkami, a dopiero potem na bieżące składki. Inaczej mówiąc, nie będziesz można opłacić bieżących składek, zanim nie ureguluje się zaległości. To może spowodować, że mimo uiszczania składek, ubezpieczony nie uzyska prawa do zasiłku w razie choroby lub macierzyństwa.

Samozatrudnieni i duchowni

ZUS wyjaśnia, kogo dotyczą nowe zasady. Chodzi o:

- osoby, która prowadzą pozarolniczą działalność lub

- osoby współpracujące z osobą, która prowadzi pozarolniczą działalność lub

- duchownych,

jeśli opłacają składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe (lub opłaca ją ich płatnik składek). Muszą one pamiętać, że ubezpieczenie ustaje od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, za który należna składka nie zostanie opłacona w terminie.

- Zadłużenie, które przekracza zaledwie 6,60 zł za wcześniejszy okres, powoduje, że dobrowolne ubezpieczenie chorobowe ustaje, jeżeli wpłata (nawet wpłacona w terminie) nie uwzględni bieżących składek oraz zaległej kwoty z odsetkami - informuje ZUS.

Przykład

Pan Jan Kowalski podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1 lipca 2017 r. jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność. Ma zaległość z tytułu składek za okres od 10/2015 do 05/2016 w wysokości 3 000 zł. Zadłużenie to nie jest objęte układem ratalnym.

9 stycznia 2018 r. pan Kowalski wpłaci kwotę 1 172,56 zł. Kwota ta odpowiada wysokości składek należnych za grudzień 2017 r., z uwzględnieniem składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.

Wpłatę tą rozliczymy na pokrycie zaległości, a więc pan Jan Kowalski nie opłaci składki za grudzień 2017 r. W tej sytuacji dobrowolne ubezpieczenie chorobowe pana Jana Kowalskiego ustaje od 1 grudnia 2017 r.

Nie będzie zasiłku dla chorego i mamy

W sytuacji, gdy dobrowolne ubezpieczenie chorobowe ustało, ubezpieczony nie ma prawa do zasiłków w razie choroby lub macierzyństwa.

- Jednym z warunków, jaki powinieneś spełnić jako osoba ubezpieczona, aby otrzymać zasiłek chorobowy, jest niezdolność do pracy z powodu choroby, która powstała w czasie ubezpieczenia chorobowego. Jeśli ubezpieczenie to ustanie przed dniem powstania niezdolności do pracy, zasiłek chorobowy nie przysługuje ci za cały okres nieprzerwanej niezdolności do pracy - wskazuje ZUS.

Przykład

Pan Stanisław Malinowski, który prowadzi pozarolniczą działalność, ma zaległość z tytułu składek za okres od 05/2016 do 06/2016 w kwocie przekraczającej 6,60 zł. Zadłużenie to nie jest objęte układem ratalnym.

Otrzymał zwolnienie lekarskie od 20 grudnia 2017 r. do 25 stycznia 2018 r. Składki na ubezpieczenia społeczne za grudzień 2017 r., z uwzględnieniem składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe opłacił 10 stycznia 2018 r. Ponieważ miał zaległość w opłacaniu składek za wcześniejsze okresy, wpłata z 10 stycznia 2018 r. nie pokryła składki należnej na jego ubezpieczenie chorobowe za grudzień 2017 r. Zatem pan Stanisław Malinowski nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1 grudnia 2017 r. Nie otrzyma więc zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego.

Warto pamiętać, że zachorowanie w czasie dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego nie zawsze daje prawo do zasiłku. Ubezpieczony zyskuje prawo do zasiłku chorobowego dopiero po upływie 90 dni tego ubezpieczenia. Jest to tzw. okres wyczekiwania na zasiłek chorobowy. Do tego okresu wliczamy poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, o ile przerwa pomiędzy nimi nie przekroczyła 30 dni. Jeśli przerwa w ubezpieczeniu chorobowym przekroczy 30 dni, prawo do zasiłku chorobowego zyskuje się dopiero od 91 dnia ubezpieczenia chorobowego, które rozpoczęło się po tej przerwie.

Przykład

Pani Joanna Nowak, która podlega ubezpieczeniom społecznym jako osoba współpracująca z osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, otrzymała zwolnienie lekarskie od 10 marca 2018 r. do 5 kwietnia 2018 r.

Pani Joanna Nowak była objęta dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od 1 stycznia 2016 r. Płatnik składek pani Joanny Nowak miał zaległość w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od 11/2016 do 03/2017 w kwocie przewyższającej 6,60 zł. Zadłużenie to nie było objęte układem ratalnym.

Składki na ubezpieczenia społeczne za grudzień 2017 r., z uwzględnieniem składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, płatnik składek opłacił 15 stycznia 2018 r. Ponieważ miał zaległość w opłacaniu składek za wcześniejsze okresy, wpłata z 15 stycznia 2018 r. nie pokryła składki należnej na ubezpieczenie chorobowe pani Joanny Nowak za grudzień 2017 r. Zatem pani Joanna Nowak nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1 grudnia 2017 r.

Całość zadłużenia płatnik składek uregulował 20 stycznia 2018 r. Składki na ubezpieczenia społeczne za styczeń i następne miesiące płatnik składek opłacał terminowo i w prawidłowej wysokości.

Pani Joanna Nowak podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu ponownie od 1 stycznia 2018 r.

Pani Joanna Nowak nie otrzyma zasiłku chorobowego od 10 marca 2018 r. do 31 marca 2018 r. z powodu braku wymaganego okresu wyczekiwania. Prawo do zasiłku chorobowego nabędzie od 91 dnia ubezpieczenia chorobowego, czyli od 1 kwietnia 2018 r.

Również prawo do zasiłku opiekuńczego i zasiłku macierzyńskiego jest uzależnione od tego czy osoba zgłoszona do ubezpieczeń podlega ubezpieczeniu chorobowemu.

- Zasiłek opiekuńczy przysługuje Ci tylko w okresie, w którym podlegasz ubezpieczeniu chorobowemu. Warunkiem jaki musisz spełnić, aby nabyć prawo do zasiłku macierzyńskiego jest natomiast urodzenie dziecka lub przyjęcie dziecka na wychowanie w okresie ubezpieczenia chorobowego. Prawo do tych świadczeń przysługuje Ci od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego, bez okresu wyczekiwania - przypomina ZUS.

Jak wrócić do ubezpieczenia

Osoba, której ustało dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, może wystąpić z wnioskiem o wyrażenie zgody na opłacenie składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe po terminie. Taką zgodę ZUS wyraża w uzasadnionych przypadkach.

Ale zgoda to nie wszystko. Będzie ona skuteczna tylko wtedy, gdy ubezpieczony lub jego płatnik (jeśli ubezpieczony sam nie opłaca za siebie składek) ureguluje całość zadłużenia wraz z odsetkami lub zawrze z ZUS umowę (tzw. układ ratalny, który pozwoli spłacić dług i jednocześnie, po opłaceniu składki bieżącej, nabyć prawo do świadczeń) oraz opłaci wszystkie należne składki, także na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, za miesiąc którego wniosek dotyczy.

Wniosek o wyrażenie zgody na opłacenie składek po terminie (druk US-9) można przekazać do ZUS osobiście w placówce ZUS, za pośrednictwem poczty tradycyjnej , elektronicznie za pośrednictwem Portalu Usług Elektronicznych ZUS (PUE ZUS), telefonicznie – poprzez w Centrum Obsługi Telefonicznej.

A co jeśli z jakiegoś powodu nie wystąpimy z takim wnioskiem albo ZUS nie wyrazi zgody na opłacenie składek po terminie?

- Trzeba złożyć wyrejestrowanie i ponowne zgłoszenie do ubezpieczeń bez uwzględniania dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego oraz korektę dokumentów rozliczeniowych w celu skorygowania rozliczenia składki na to ubezpieczenie, w związku z ustaniem dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego - wskazuje ZUS.

Podstawa prawna:

Art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1, art. 29 ust. 1, art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 1368).

Art. 14 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1778).

Źródło: rp.pl

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL