Przedstawiciele europarlamentu, Rady UE (ministrowie krajów Unii) oraz Komisji Europejskiej uzgodnili w poniedziałek późnym wieczorem (19.03.2018) ostateczną wersję kompromisu w sprawie pracowników delegowanych. Reforma w najbliższych kilkunastu tygodniach powinna być formalnie zatwierdzona w głosowaniach ministrów oraz Parlamentu Europejskiego. I wejdzie w życie w połowie 2020 r., a zatem – co niekorzystne z punktu widzenia Polski – o dwa lata wcześniej, niż zanosiło się jesienią 2017 r.
Polska przy wsparciu części krajów bałtyckich i z Grupy Wyszehradzkiej usiłowała jeszcze w zeszłym tygodniu utrudniać porozumienie, wyszukując kruczki prawne sugerujące jego niezgodność z regułami UE. Ale to się nie udało i Bułgaria (kierująca w tym półroczu Radą UE) ostatecznie nie wzięła pod uwagę sprzeciwu grupy krajów (z Polską włącznie), które nie mają dostatecznej liczby głosów, by zmontować mniejszość blokującą w Radzie UE.
Macron górą
Kluczowym, wręcz symbolicznym dla francuskiego prezydenta Emmanuela Macrona (wspieranego w tej kwestii przez Berlin), elementem reformy jest ograniczenie delegowania do jednego roku, z możliwością przedłużenia o pół roku. Zapewne dopiero praktyka pokaże, jak trudno będzie otrzymywać to przedłużenie we Francji albo w Niemczech. Polacy delegowani np. do Francji będą mogli – jak teraz – płacić składki na ubezpieczenie społeczne w Polsce, które są niższe od francuskich. Ale po roku, maksimum półtora, będą musieli przejść na lokalne zasady, co w zasadzie zrówna ich z Polakami samodzielnie wyjeżdżającymi za pracą bez „delegowania” przez żadną polską firmę lub agencję pracy tymczasowej.
Obecnie pracownikom delegowanym wystarczy płacić lokalną płacę minimalną, ale reforma nakazuje wypłacanie także wszelkich dodatków i bonusów, jakie otrzymują pracownicy lokalni. To realizacja postulatu „takie samo wynagrodzenie za tę samą płacę w tym samym miejscu”, który szef Komisji Europejskiej Jean-Claude Juncker podnosił już przed początkiem swej kadencji w 2014 r. Ponadto poszczególne kraje UE będą mogły narzucać firmom delegującym stosowanie reguł układów zbiorowych „reprezentatywnych” dla danego obszaru geograficznego lub sektora. Spór o te układy zbiorowe toczył się do ostatniego tygodnia. W ich ramach przedstawiciele lokalnych pracodawców oraz pracowników mogą bowiem zapisać wyższą kwotę wynagrodzenia lub inny czas pracy, niż jest przewidziana w prawie ogólnokrajowym.
– Układy zbiorowe często mają po kilkaset stron, nie zawsze są podawane do wiadomości publicznej i brak jest ich tłumaczeń na inne języki. Wprawdzie w europarlamencie wywalczyliśmy zapis, aby obowiązywały tylko układy zbiorowe opublikowane na jednolitych stronach internetowych. Niestety, zapis na ten moment nie znalazł się w porozumieniu – komentuje europosłanka Danuta Jazłowiecka (PO).
