Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Prawo autorskie

Prawa autorskie: podwójne tantiemy legalne

123RF
Dwukrotne wynagrodzenie w razie bezprawnego naruszenia praw autorskich jest uzasadnione.

To sedno najnowszego wyroku Sšdu Najwyższego, który powinien ograniczyć spory o zakres odpowiedzialnoœci za naruszenie majštkowych praw autorskich. Potocznie mówišc – o tantiemy.

Kwestię tę badał już Trybunał Konstytucyjny, a także Trybunał Sprawiedliwoœci UE, ale wcišż spór jest niewygaszony. Dotyczy dużych pieniędzy i ważnych argumentów prawnych.

Chodzi o rozumienie art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b) prawa autorskiego, który stanowi, że uprawniony, którego autorskie prawa majštkowe zostały naruszone, może żšdać od naruszyciela zapłaty dwukrotnoœci wynagrodzenia, które by mu się należało normalnie na rynku. Pierwotnie przepis dopuszczał w przypadku zawinionego naruszenia trzykrotnoœć tego wynagrodzenia, jednak na skutek wyroku TK (SK 32/14) utracił moc 1 lipca 2015 r. w zakresie owej trzykrotnoœci. Z kolei TSUE (wykładajšc dyrektywę 2004/48 w sprawie egzekwowania praw własnoœci intelektualnej) orzekł 26 stycznia 2017 r., że w przypadku bezprawnego korzystania z utworu dopuszczalne jest żšdanie więcej niż jednokrotnoœci opłaty licencyjnej (C-367/15).

Temat wrócił do SN w sprawie między Stowarzyszeniem Filmowców Polskich jako organizacjš zbiorowego zarzšdzania utworami a jednš z dolnoœlšskich kablówek – właœnie o zapłatę zasšdzonych w apelacji potrójnych karnych tantiem (trzy razy 171 tys. zł). Było to przed wyrokiem TK, więc po wznowieniu postępowania SA we Wrocławiu zmniejszył tę kwotę do dwukrotnoœci. Kablówka chciała zredukowania jej do jednokrotnego wynagrodzenia – 171 tys. zł.

Pełnomocnik kablówki mec. Paweł Wołoch powtórzył argumenty z wyroku TK, że elementy ryczałtowe w odszkodowaniu za bezprawne korzystanie z utworów nie mogš prowadzić do zagubienia proporcji między odszkodowaniem a szkodš, gdyż w jego ocenie narusza to konstytucyjnš zasadę ochrony własnoœci i praw majštkowych. Dodajmy, że złożył on do TK skargę, kwestionujšc dwukrotne odszkodowanie.

– Gdyby uznać, że naruszajšcy ma płacić nie zwiększone wynagrodzenie, to byłby w lepszej sytuacji niż uczciwy użytkownik – replikowała pełnomocnik ZFP adw. Agnieszka Schoen.

Sšd Najwyższy podzielił tę argumentację i skargę kablówki oddalił.

Sędzia SN Wojciech Katner wyjaœnił w uzasadnieniu, że po pierwsze TSUE nie wykluczył wyższego wynagrodzenia od bezprawnie naruszajšcego majštkowe prawa autorskie, po drugie polskie prawo cywilne zna kary umowne, a więc także ryczałtowe odszkodowanie, które przepis art. 79 przypomina. Taki ryczałt z natury rzeczy nie odpowiada często dokładnie szkodzie i może jš nieco przekraczać, więc jego zasšdzenie nie stanowi nadużycia prawa. Tym bardziej że rekompensuje poszkodowanemu koszty ustalenia naruszyciela i dochodzenia odszkodowania. Traktowanie go tak samo jak uczciwie płacšcego wynagrodzenia byłoby wręcz demoralizujšce dla tego segmentu rynku – uznał SN.

sygnatura akt: V CSK 145/17

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL