Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Prawo autorskie

Prawo autorskie: tantiemy pod większym nadzorem rzšdu

Fotolia
Minister kultury dokona przeglšdu zezwoleń na zarzšdzanie utworami, a organizacje odpowiedzialne za to będš pod większš kontrolš.

Obostrzenia w zarzšdzaniu tantiemami przewiduje zaprezentowany przez Ministerstwo Kultury projekt ustawy o zbiorowym zarzšdzaniu prawami autorskimi i pokrewnymi.

Ustawa ma wdrożyć unijnš dyrektywę CRM w sprawie zbiorowego zarzšdzania prawami autorskimi, której termin implementacji upłynšł 10 kwietnia u.br., ale równie ważne jest to, że projekt zakłada przeglšd przez ministra kultury zezwoleń udzielonych poszczególnym organizacjom zbiorowego zarzšdzania pod kštem ich efektywnoœci.

Rola OZZ roœnie w zwišzku z masowš eksploatacjš utworów: nadawanie, reemisja, kopiowanie, nagrywanie i udostępnianie w internecie.

Na takš działalnoœć niezbędne jest zezwolenie Ministerstwa Kultury; obecnie ma je 12 stowarzyszeń, w tym ZAiKS działajšcš od 1918 r.

Co się zmienia?

Dyrektywa nie przesšdza formy prawnej OZZ, a obecna regulacja (rozdział 12. prawa autorskiego) jest ogólna, choć np. w zakresie sprawozdawczoœci finansowej odpowiada standardom dyrektywy. Rozdział 12. zastšpi nowa ustawa.

Wyższe będš kryteria, na podstawie których minister kultury będzie udzielał zezwolenia na zbiorowe zarzšdzanie. Do tej pory sprawdzał „rękojmię należytego zarzšdzania powierzonymi prawami", po zmianie aspirujšce do tego stowarzyszenie będzie musiało wykazać, że dysponuje własnš odpowiedniš strukturš, zatrudnia osoby do tego należycie przygotowane i dysponuje finansami.

Kolejne rygory dotyczš władz OZZ. Kadencja zarzšdu będzie ograniczona do czterech lat, a jego wielkoœć do siedmiu osób.

Obostrzenia dotyczš też finansów: OZZ będzie przeznaczać œcišgnięte tantiemy przede wszystkim na rzecz twórców (uprawnionych) zgodnie z regulaminem repartycji ( tj. podziału tenteim na rzecz twórców) w danej organizacji, a w przypadkach, kiedy nie udało się zidentyfikować lub odnaleŸć autorów, należne im kwoty będš odrębnie księgowane. Do czasu wypłaty pieniędzy OZZ będzie mogła je inwestować, ale tylko na rachunkach bankowych lub w skarbowe papiery wartoœciowe (lokaty muszš być nadto odpowiednio zdywersyfikowane), niedopuszczalne będzie lokowanie ich w instrumenty o podwyższonym ryzyku.

Ustawa w lwiej częœci ma wejœć w życie doœć szybko – po 14 dniach od ogłoszenia, ale na niezbędne dostosowania przewidziano dodatkowo terminy, w szczególnoœci na wniosek o „weryfikację" dotychczasowego zezwolenia – szeœć miesięcy.

Większy nadzór

Minister kultury otrzyma szerszy wachlarz œrodków nadzorczych m.in o zalecenia i rekomendacje. Te miękkie instrumenty nie będš wišżšce prawnie dla OZZ, ale ich niewykonanie może uzasadniać mocniejsze sankcje aż do odebrania zezwolenia.

– To dobrze, że projekt zakłada utrzymanie obowišzkowego poœrednictwa OZZ, w szczególnoœci przy opłatach reprograficznych (czyli od czystych noœników, np. smartfonów), opłat za udostępnianie utworów prasowych w internecie oraz opłat bibliotecznych – wskazuje Maciej Hoffman, dyrektor generalny Izby Wydawców Prasy. – Ważne jest też ujednolicenie zasad członkowskich i struktur wewnętrznych oraz władz OZZ.

– Zupełnie niepotrzebne jest ingerowanie w samorzšdnoœć stowarzyszeń, np. ograniczanie liczby członków zarzšdów – ocenia z kolei projekt Krzysztof Lewandowski, dyrektor generalny ZAiKS. – Zaskakuje też, że ustawa dotyczšca zarzšdzania prawami twórców producentów kultury nie jest konsultowana bezpoœrednio z wieloma œrodowiskami ich reprezentujšcymi, np. PEN Clubem czy Stowarzyszeniem Pisarzy Polskich. Rozczarowuje brak nowej regulacji dotyczšcej opłat reprograficznych. – Dobrze natomiast, że minister kultury dostrzegł rolę socjalnš i kulturalnš stowarzyszeń, dziœ praktycznie jedynych wspierajšcych metodycznie twórców, artystów oraz różne przedsięwzięcia kulturalne – dodaje dyr. Lewandowski.

etap legislacyjny: konsultacje publiczne

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL