Paulina B. (dane zmienione) wystąpiła o ustalenie świadczenia rodzicielskiego na dziecko martwo urodzone. Świadczenie to ma być wsparciem finansowym dla osób, którym nie przysługuje zasiłek macierzyński, np. dla bezrobotnych czy studentów. Mogą się o nie ubiegać rodzice dziecka, faktyczny opiekun i rodzina zastępcza.
Wójt odmówił, a jego decyzję zaakceptowało samorządowe kolegium odwoławcze. Art. 17c ust. 9 ustawy z 2003 r. o świadczeniach rodzinnych określa przesłanki wykluczające możliwość przyznania świadczenia rodzicielskiego. Jedną z nich jest sytuacja, w której osoba ubiegająca się o nie nie sprawuje lub zaprzestała, niezależnie z jakich przyczyn, sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.
Zdaniem wnioskodawczyni urodzenie dziecka martwego nie mieści się w tym przepisie, więc nie można jej odmówić przyznania świadczenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Paulina B. zarzuciła błędną wykładnię wspomnianego przepisu przez uznanie, że urodzenie dziecka martwego mieści się w pojęciu „niesprawowania opieki lub zaprzestania osobistej opieki". W jej przekonaniu świadczenie rodzicielskie jest odpowiednikiem zasiłku macierzyńskiego dla osób niepracujących. W razie urodzenia dziecka martwego przez kobietę pracownika należy się zasiłek macierzyński. Tym samym w przypadku urodzenia dziecka martwego przez osobę bez uprawnień do zasiłku macierzyńskiego powinno przysługiwać świadczenie rodzicielskie. Inaczej prowadziłoby to do nierównego traktowania matek, które urodziły martwe dziecko, nie mając uprawnień do zasiłku macierzyńskiego.
WSA uznał jednak zaskarżone decyzje za prawidłowe i oddalił skargę. Niewątpliwie urodzenie martwego dziecka jest równoznaczne z brakiem sprawowania opieki – stwierdził. Decyzja w sprawie przyznania świadczenia rodzicielskiego nie jest też decyzją uznaniową, lecz związaną. Organ jest obowiązany do przyznania świadczenia, wyłącznie gdy są spełnione wszystkie przesłanki. Nie może więc go przyznać, kierując się zasadami współżycia społecznego, słuszności, czy w razie ciężkiej sytuacji materialnej.
