Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Postępowanie podatkowe

Zagraniczne rachunki bankowe Polaków mogš być objęte raportowaniem do polskiego fiskusa

123RF
Rachunki bankowe służšce do obsługi jednoosobowej działalnoœci gospodarczej za granicš lub podmiotu zagranicznego mogš być objęte zakresem raportowania do polskiego fiskusa.

Wymiana informacji będzie mieć także znaczenie m.in. dla polskich rezydentów podatkowych pracujšcych za granicš. Dotyczy to również pracowników delegowanych za granicę przez polskich pracodawców. Podobnie polscy przedsiębiorcy, którzy zarejestrowali jednoosobowš działalnoœć gospodarczš w innym państwie, powinni mieć œwiadomoœć, że rachunki bankowe służšce do obsługi tej działalnoœci mogš być objęte zakresem raportowania. Kolejnš grupš klientów indywidualnych, których dotknie CRS, sš polscy rezydenci, którzy zdecydowali się ulokować swój majštek w zagranicznych instytucjach finansowych, np. ze względu na ich renomę, wysokš jakoœć œwiadczonej usługi bankowoœci prywatnej bšdŸ stabilnoœć zagranicznego systemu finansowego.

Pierwsza wymiana w roku 2017 nie obejmie swoim zakresem wszystkich rachunków finansowych osób fizycznych, ale przede wszystkim nowe rachunki, tzn. założone w 2016 roku >patrz ramka. W 2017 roku zostanš również przekazane informacje o rachunkach zagranicznych osób fizycznych założonych przed 2016 rokiem, ale tylko, jeœli łšczne saldo lub wartoœć rachunków, które sš kontrolowane przez tę samš osobę fizycznš, na koniec roku 2015 lub 2016 przekroczš ok. 1 mln USD. W praktyce jednak system CRS może mieć mały wpływ dla częœci Polaków, którzy ulokowali swój majštek za granicš. Zamożni Polacy często decydujš się bowiem na przeprowadzkę do kraju, w którym lokujš majštek. W takiej sytuacji korzystajš zazwyczaj z pomocy wyspecjalizowanych kancelarii, aby potwierdzić zmianę rezydencji podatkowej i w ten sposób uniknšć również wymiany dotyczšcych ich wrażliwych informacji finansowych.

Przykład

Pani Agata, polska rezydentka podatkowa ulokowała w 2013 roku swoje oszczędnoœci na Malcie, zakładajšc w maltańskim banku lokatę o wartoœci 1,2 mln USD. W 2015 roku pani Agata zmieniła swojš rezydencję podatkowš na maltańskš. Dokumenty poœwiadczajšce zmianę rezydencji podatkowej zostały dostarczone do banku. W zwišzku z tym informacje o majštku pani Agaty nie będš podlegały raportowaniu polskim organom podatkowym w ramach CRS w roku 2017, jak również w kolejnych latach.

Organy dostanš broń do ręki

Polscy rezydenci podatkowi – osoby fizyczne, posiadajšcy rachunki w zagranicznych instytucjach finansowych powinni zadbać o rozliczenie ewentualnych zagranicznych przychodów w sposób zgodny z krajowymi i międzynarodowymi regulacjami prawa podatkowego (w szczególnoœci przepisami właœciwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, jeœli taka została zawarta). Dzięki informacjom otrzymanym w ramach systemu CRS polskie ograny podatkowe będš bowiem w stanie porównać w toku kontroli złożone zeznania podatkowe ze stanem zagranicznych rachunków finansowych.

Z drugiej strony, jeœli nastšpiła zmiana rezydencji podatkowej z polskiej na rezydencję kraju wykonywania pracy, działalnoœci gospodarczej lub ulokowania majštku, to warto się upewnić, że zagraniczna instytucja finansowa została o tym prawidłowo poinformowana. Odpowiednie uaktualnienie danych zapobiegnie w tej sytuacji przekazaniu polskiemu fiskusowi wrażliwych danych o zagranicznych rachunkach. W tym celu niezbędne będzie uzyskanie odpowiedniego dokumentu (np. certyfikatu rezydencji podatkowej) i przedstawienie go instytucji finansowej.

Podmiot – aktywny czy pasywny

Odmienne zasady raportowania, niż te stosowane względem rachunków osób fizycznych, stosuje się do rachunków posiadanych przez podmioty, np. spółki kapitałowe bšdŸ osobowe lub fundacje. Przede wszystkim w ramach CRS wymieniane sš informacje o posiadajšcych rachunki finansowe podmiotach niebędšcych instytucjami finansowymi (zwanych w skrócie NFE od ang. Non-Financial Entities).

W przypadku rachunku NFE instytucja finansowa jest obowišzana ustalić w pierwszej kolejnoœci, czy posiadacz rachunku to tzw. pasywny bšdŸ aktywny NFE. NFE zostanie uznany za pasywny, jeżeli ponad 50 proc. jego przychodu w poprzednim roku kalendarzowym (bšdŸ innym odpowiednim okresie sprawozdawczym) pochodziło m.in. z dywidend, odsetek lub praw autorskich albo ponad 50 proc. aktywów posiadanych przez NFE w tym okresie stanowiły aktywa przynoszšce taki przychód. Jeżeli te warunki nie zostanš spełnione, to podmiot będzie miał status aktywnego NFE. Co do zasady, ustalajšc status NFE, instytucja finansowa może zadowolić się odpowiednim oœwiadczeniem złożonym przez NFE.

W przypadku aktywnego NFE instytucja finansowa zaraportuje w ramach CRS jedynie ten podmiot (oczywiœcie pod warunkiem, że podmiot ten będzie rezydentem podatkowym innego państwa uczestniczšcego w CRS). Jeœli jednak NFE będzie miało pasywny charakter, to instytucja będzie obowišzana ustalić, kto jest tzw. ostatecznym beneficjentem NFE >patrz ramka i przypisać saldo/wartoœć rachunku finansowego prowadzonego dla NFE również wszystkim ostatecznym beneficjentom tego NFE.

W przypadku pasywnego NFE informacje finansowe dotyczšce beneficjentów ostatecznych zostanš przekazane w ramach CRS organom podatkowym z państw ich rezydencji podatkowej. Nie będzie miała przy tym znaczenia rezydencja podatkowa samego NFE. Instytucja finansowa zaraportuje także beneficjentów ostatecznych pasywnego NFE z tej samej jurysdykcji (np. holenderski bank zaraportuje holenderskš spółkę, której beneficjentem ostatecznym jest polski rezydent podatkowy). Podobnie będzie w przypadku pasywnego NFE z jurysdykcji nieuczestniczšcej w CRS. Przykładowo popularne w strukturach planowania podatkowego spółki ze Stanów Zjednoczonych posiadajšce rachunki finansowe w jurysdykcjach uczestniczšcych w CRS będš mogły podlegać raportowaniu w odniesieniu do ich beneficjentów ostatecznych, mimo że Stany Zjednoczone nie uczestniczš w systemie CRS. W obu przypadkach znaczenie będzie miało jedynie to, czy dany NFE ma aktywny bšdŸ pasywny charakter.

Przykład

Pani Maria, polska rezydentka podatkowa zarejestrowała w 2016 roku spółkę z siedzibš w Bułgarii, poprzez którš prowadzi internetowš perfumerię, oraz założyła rachunek bieżšcy dla tej spółki w bułgarskim banku. Ponad 90 proc. przychodu spółki pochodzi ze sprzedaży jej produktów. Bułgarski bank nie zaraportuje spółki w ramach CRS, ponieważ jej siedziba znajduje się w tym samym kraju co siedziba banku. Jednoczeœnie bank nie zaraportuje również pani Marii. Przychód ze sprzedaży perfum jest bowiem przychodem aktywnym, więc spółka jest aktywnym NFE. W zwišzku z tym bank nie będzie obwišzany zaraportować beneficjenta ostatecznego spółki bułgarskiej, czyli pani Marii, mimo że jest ona polskš rezydentkš podatkowš.

Przykład

Pan Marek, polski rezydent podatkowy, kontroluje grupę kapitałowš poprzez spółkę holdingowš z Delaware, USA, dla której założył w 2016 roku rachunek bieżšcy w banku z siedzibš na Brytyjskich Wyspach Dziewiczych. Wszystkie uzyskiwane przez spółkę przychody pochodzš z wypłat dywidend przez jej spółki zależne. W tej sytuacji bank nie zaraportuje spółki w ramach CRS (USA nie uczestniczy w CRS), ale przekaże informacje o rachunku polskiemu fiskusowi, wskazujšc pana Marka jako osobę kontrolujšcš spółkę (ponieważ przychód z dywidend to przychód pasywny, to spółkę należy uznać za pasywny NFE i bank musi zaraportować pana Marka jako beneficjenta ostatecznego spółki).

Audyt prawny i podatkowy

System CRS będzie wcielany w życie stopniowo, nawet w przypadku państw najwczeœniej uczestniczšcych w wymianie. Przykładowo wymiana informacji o rachunkach finansowych założonych dla zagranicznych podmiotów przed 2016 rokiem będzie miała miejsce dopiero w 2018 roku i obejmie dane za 2017 rok.

Dlatego w najbliższych tygodniach warto przeprowadzić audyt prawny i podatkowy struktur wykorzystujšcych zagraniczne podmioty, np. spółki lub fundacje. Dzięki temu jeszcze przed pierwszš wymianš informacji będzie można się upewnić co do zgodnoœci tych struktur ze stale zmieniajšcymi się regulacjami prawa podatkowego i ewentualnie wprowadzić w życie mechanizmy, które zminimalizujš ryzyko prawne, a może nawet pozwolš zapobiec wymianie informacji w ramach CRS. Wskazana jest aktywna postawa i kontakt z instytucjš finansowš, jak również doradcš podatkowym bšdŸ prawnikiem, aby ustalić, czy zagraniczny rachunek będzie podlegał raportowaniu, a jeœli tak, to jaki zakres informacji zostanie przekazany.

Wykonanie audytu jest tym bardziej wskazane dla wszystkich polskich podatników, którzy ulokowali swój majštek za granicš lub zoptymalizowali swoje przychody w 2016 roku (również poœrednio – z wykorzystaniem zagranicznych podmiotów). W tym roku informacje o ich zagranicznych przychodach lub majštku zostanš bowiem przekazane polskiemu fiskusowi.

podstawa prawna: Ustawa z 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami (w chwili oddawania do druku tego numeru tygodnika „Podatki" ustawa czekała na podpis prezydenta)

Kiedy będzie pierwsza wymiana

Częœć państw uczestniczšcych w systemie CRS zobowišzała się przekazać pierwsze informacje już w 2017 roku. Wœród nich sš również kraje wykorzystywane w strukturach planowania podatkowego, np. Malta, Cypr, Słowacja, Holandia, Bułgaria, Wielka Brytania, Seszele czy Brytyjskie Wyspy Dziewicze.

Pierwsza wymiana obejmie jedynie częœć z rachunków podlegajšcych raportowaniu, tj.:

- istniejšce 31 grudnia 2015 r. rachunki osób fizycznych o saldzie/wartoœci na koniec 2015 lub 2016 roku ponad ok. 1 mln USD (kwota ta może się różnić nieznacznie w poszczególnych jurysdykcjach ze względu na różnice kursowe), oraz

- wszystkie rachunki otwarte po 31 grudnia 2015 r. (zarówno osób fizycznych, jak i innych podmiotów np. spółek).

Rachunki otwarte przed 2016 rokiem dla podmiotów lub osób fizycznych (te ostatnie pod warunkiem, że nie przekroczyły progu 1 mln USD, o którym mowa wyżej), zostanš zaraportowane w ramach CRS dopiero w 2018 roku.

Kim jest beneficjent ostateczny

Beneficjentem ostatecznym może być jedynie osoba fizyczna. Tożsamoœć beneficjenta ostatecznego należy ustalić na podstawie regulacji prawa właœciwego dla danego podmiotu. Niemniej można przyjšć, w dużym uproszczeniu, że beneficjentem ostatecznym podmiotu będzie osoba fizyczna mogšca na ten podmiot wywierać wpływ lub majšca prawo do znacznej częœci jego majštku. Przykładowo, w wielu jurysdykcjach beneficjentem ostatecznym spółki kapitałowej będzie osoba posiadajšca okreœlonš liczbę udziałów lub akcji tej spółki (co do zasady przyjmuje się próg 25 proc. udziałów lub akcji).

Zdaniem autora

Pora na wewnętrzny audyt - Wojciech Gadzała, prawnik Taxways sp. z o.o.

W ostatnich latach jesteœmy œwiadkami wprowadzania mechanizmów prawnych o międzynarodowym zasięgu, których zadaniem jest zwiększenie transparentnoœci sektora finansowego. Jednym z nich ma być międzynarodowy system automatycznej wymiany informacji podatkowych, tzw. CRS.

Zwolennicy CRS twierdzš, że łatwiejszy dostęp do informacji o pochodzeniu i przeznaczeniu œrodków finansowych umożliwi walkę z nielegalnym uchylaniem się od opodatkowania. Niezależnie od chwalebnych intencji jego twórców, automatyczna wymiana informacji w ramach systemu CRS dotknie nie tylko przestępców podatkowych. Praktycznie każdy polski podatnik, który kontroluje majštek lub otrzymuje przychody poza granicami Polski, zostanie potencjalnie objęty zakresem tego nowego systemu.

Na szczęœcie dla wielu polskich podatników wcišż jest możliwoœć przeglšdu struktur zagranicznych przed pierwszš wymianš. Wewnętrzy audyt prawno-podatkowy pozwoli ocenić wpływ CRS na sytuację podatnika zanim zagraniczne organy podatkowe przekażš informacje polskiemu fiskusowi. Jednoczeœnie pozwoli on zidentyfikować ewentualne ryzyka i umożliwi podatnikom zapewnienie zgodnoœci struktur zagranicznych z obowišzujšcym regulacjami.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL