Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Polityka

Gowin: Więcej wolności dla nauki

Jarosław Gowin, wicepremier, minister nauki i szkolnictwa wyższego, jest zwolennikiem pełniejszego wykorzystania potencjału Polskiej Akademii Nauk i stworzenia na jej bazie uniwersytetu badawczego.
Fotorzepa, Jerzy Dudek
Chcemy ograniczyć biurokrację i obniżyć podatki – mówi wicepremier i szef MNiSW.Jarosław Gowin

„Rzeczpospolita" jako jedyna polska gazeta zaczęła współpracę z Facebookiem przy okazji wyborów parlamentarnych w 2015 r. Tym razem czytelnicy zadawali pytania Jarosławowi Gowinowi. Każdy użytkownik FB mógł wzišć udział w sesji Q&A (questions and answers, z ang. pytania i odpowiedzi) na facebookowej stronie naszej gazety. Większoœć pytań nie pochodzi od dziennikarzy „Rzeczpospolitej", lecz od internautów. Poniżej zapis dyskusji.

Jakub Pękalski: Œrodowisko naukowców w większoœci wydaje się być doœć anty-PiSowskie, obrażone chociażby za próbę lustracji. Czy na poczštku Pana ministerialnej drogi napotkał Pan dużš niechęć do współpracy? Czy uważa Pan, że udało się już Panu przełamać lody?

Jarosław Gowin, Wicepremier, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego: Na poczštku czułem rezerwę. Chyba jednak to już przeszłoœć. Dzięki otwartoœci, częstym spotkaniom i wsłuchiwaniu się w głos œrodowiska udało się przełamać lody.

Małgorzata Legalic: Jak odbiurokratyzowanie uczelni i nauki z ustawy deregulacyjnej zamierza Pan wdrożyć na uczelniach? Biurokracja nadal roœnie w zastraszajšcym tempie, chociażby z tego powodu, że nowe władze wprowadzajš nowe (zdublowane!) porzšdki, procedury, a najłatwiej na poczštku kadencji wykazać się zmianami i zatrudnieniami w administracji.

Ustawa (i odpowiednie rozporzšdzenia) wchodzi w życie od 1 X. Ale ma Pani rację – dużš częœć niepotrzebnych regulacji generujš samodzielnie uczelnie. Wkrótce rozpoczniemy szkolenia dla władz i administracji uczelni, by w œlad za „literš" ustawy poszedł odpowiedni, „wolnoœciowy" duch akademickiej praktyki.

Tadeusz Artur Zaleski: „Trzeci filar reformy ma dotyczyć tzw. społecznej odpowiedzialnoœci nauki". Czy nie zauważył Pan, że od ponad 20 lat w Polsce prężnie działajš festiwale nauki? I jest to spontaniczna oddolna inicjatywa. Czy Pana resort będzie festiwale nauki wspierać finansowo?

W poprzedniej kadencji MNiSW zrezygnowało z dofinansowywania festiwali nauki. Zmieniłem tę decyzję – tegoroczne sš na powrót dofinansowywane ze œrodków ministerstwa.

Małgorzata Academicus: Czy planuje Pan reformy, które przywrócš polskim uczelniom ich właœciwš funkcję (sens ich istnienia) czyli dydaktyczno-wychowawczš? Obecny system jest nastawiony na SIFy (œwiat się œmieje i nie rozumie), indywidualne kariery, ciułanie stopni i tytułów...

Zaproponujemy trzy œcieżki kariery. Obok dotychczasowej (dydaktyczno-naukowej) także œciœle dydaktycznš i wdrożeniowš. A o misji wychowawczej (w sensie relacji mistrz–uczeń) będzie można mówić, gdy odejdziemy od modelu kształcenia masowego. To jeden z moich priorytetów.

Jakub Pękalski: Dlaczego muszš znaleŸć się nowe regulacje dot. PAN? Jakie problemy w funkcjonowaniu Polskiej Akademii Nauk dostrzega Pan Minister? Co według Pana stanowi największy problem?

Warto rozważyć utworzenie na bazie PAN uniwersytetu badawczego. Jestem też zwolennikiem oddzielenia korporacji od instytutów.

Jakub Pękalski: Czy utworzenie na bazie PAN uniwersytetu badawczego nie oznacza w praktyce likwidacji PAN? Czy takie ma Pan plany? Bardzo proszę o rozwinięcie tej kwestii.

Nie chodzi o likwidację PAN, tylko o pełniejsze wykorzystanie jego potencjału. Zaznaczam jednak, że utworzenie na jego bazie uniwersytetu to jeden z wariantów ewolucji tej ważnej dla polskiej nauki instytucji.

Piotr Nowak: Niedawno powiedział Pan, że habilitacja to relikt – czy sš konkretne plany jej zlikwidowania?

Za wczeœnie na takie decyzje. Gdybyœmy wycofywali się z habilitacji, trzeba by jš zastšpić innymi gwarancjami jakoœci.

Ewa Barlik: Panie Premierze, „FT" publikuje ranking 90 najlepszych na œwiecie studiów z zarzšdzania. Sš tam niezmiennie od kilku lat tylko dwie polskie uczelnie (KoŸmiński i SGH). Co z resztš?

Nie o wszystkim musi (i powinien) decydować minister – przecież uczelnie sš autonomiczne i to przede wszystkim od nich zależy miejsce w rankingach. Na marginesie: gratulacje dla Akademii KoŸmińskiego! A uniwersytetom ekonomicznym ten przykład powinien dawać do myœlenia...

Kasia Mikurda: Czy jest w planach podniesienie wynagrodzeń naukowców? Ja wyjechałam za granicę, żeby robić doktorat (i potem dalszš karierę) – stypendium doktoranckie było poniżej minimum egzystencjalnego.

Kolejny problem dla młodych naukowców w Polsce to uczelniana sitwa i nepotyzm.

Na razie całoœciowa podwyżka wynagrodzeń jest poza możliwoœciami budżetu. Wierzę jednak, że w przyszłorocznym budżecie będzie zdecydowanie więcej œrodków na naukę, a one – poprzez system grantów – zasilš polskich uczonych. Sitwy i nepotyzm – tego nie wyruguje się regulacjami prawnymi, tu najważniejsza jest zmiana mentalno-moralna. Pracujemy jednak nad udrożnieniem œcieżek awansu dla młodych naukowców.

Kamila Anna Folkestad: Dzień dobry, jakie konkretnie sš plany rozwoju badań w fizyce kwantowej w Polsce?

Zabiło mnie Pani pytanie... Poproszę o pomoc prof. Tomasza Dietla, najwybitniejszego polskiego fizyka:)

Jacek Mi: Dlaczego zamierzacie państwo zwiększać podatki i biurokrację, jeœli bardzo dobrze wiecie, że przyniesie to tylko spadek dochodów do budżetu i zahamowanie gospodarki?

Nie „zamierzamy". Naszym zamiarem jest ograniczenie biurokracji i obniżenie podatków. Na razie jesteœmy na poczštku drogi. Myœlę, że m.in. to miał na myœli Jarosław Kaczyński, gdy wskazywał na koniecznoœć przyspieszenia reform gospodarczych.

Paweł Hałajko: Witam, Panie Premierze. Czy istnieje jakakolwiek szansa na realizację któregoœ z postulatów gospodarczych Polski Razem? Dotychczas żaden z nich nie przebił się w mediach i nie uzyskał poparcia polityków PiS.

A obniżenie CIT dla małych przedsiębiorców? Lada dzień premier Mateusz Morawiecki przedstawi duży pakiet ułatwień dla przedsiębiorców. Będzie tam wiele elementów naszego programu.

Jacek Mi: Czy nie uważa Pan, że taniej byłoby stosować ulgę podatkowš dla rodzin wielodzietnych, niż dawać tym rodzinom 500 zł, do wydawania których trzeba zatrudniać nowych urzędników?

Zgadzam się z Panem. To proponowała Polska Razem i ja sam podczas konsultacji rzšdowych. Być może w przyszłoœci wrócimy do tego pomysłu.

Damian Łuszcz: Panie wicepremierze. Jak polityk nazywajšcy się konserwatywnym liberałem czy nawet wolnoœciowcem czuje się w rzšdzie, który powiększa dług publiczny, podwyższa podatki, a jego pomysł na gospodarkę to interwencjonizm państwowy?

Przez cały czas jestem wolnorynkowcem. Reformy społeczne w rodzaju 500+ sš niezbędne. Ale zgadzam się z Panem, że powinny być intensywniej równoważone ograniczeniami biurokracji i docelowym obniżaniem podatków.

Jacek Mi: Czy nie uważa Pan, że budżet Polski powinien być zrównoważony, zgodnie z analogiš, jeœli gospodarstwo domowe żyje ponad swój stan i z każdym rokiem zwiększa swoje zadłużenie, to każdy człowiek powie, że ta rodzina żyje Ÿle, dlaczego nie przekładacie tego na państwo?

Opowiadam się wręcz za konstytucyjnym zakazem deficytu budżetowego. Problem w tym, że polityków myœlšcych tak jak ja jest w Polsce garstka...

Jacek Mi: Dlaczego z Pana przekonań wolnorynkowych praktycznie nic nie wynika? Jedynš zmianš na plus jest zmniejszenie CIT dla małych przedsiębiorstw, ale przy pozostałych pomysłach rzšdu, którego Pan jest częœciš, jest to wartoœć pomijalnie mała. Po co Pan jest w tym rzšdzie, jeœli nie przynosi to żadnych realnych zmian?

Trochę cierpliwoœci – wspominałem już o pakiecie premiera Morawieckiego, jutro Sejm rozpoczyna prace nad ustawš o innowacyjnoœci mojego autorstwa. Proszę też pamiętać, że odpowiadam w rzšdzie nie za gospodarkę, lecz za naukę, a tu wolnoœci od 1 paŸdziernika będzie zdecydowanie więcej.

Artur Bartkiewicz: Jak gospodarczy liberał, jakim był Pan od lat, czuje się w rzšdzie, który chce ograniczyć wolnoœć gospodarczš, zakazujšc handlu w niedzielę?

Handel w niedzielę (dodajmy: w hipermarketach) to nie kwestia wolnoœci gospodarczej, tylko zapobiegania monopolowi dużych sieci. Sprawa jest jednak otwarta. Odpowiada mi podejœcie min. Szałamachy: niech to dotyczy jednej niedzieli w miesišcu i przez dwa lata obserwujemy skutki.

Michał Piwnicki: Obserwuję coraz częstsze zniechęcenie do „dobrej zmiany". Częœć wolnorynkowego elektoratu czuje się rozczarowana. Czy i kiedy nastšpiš jakieœ zmiany w daninach publicznych? Miała być jednolita stawka. Czy jest szansa na emeryturę obywatelskš i zakończenie farsy pt. ZUS?

Pracujemy nad jednolitym podatkiem, dla mnie ważne jest, by nie ucierpieli na tym przedsiębiorcy. Emeryturę obywatelskš popieram konsekwentnie, ale to temat raczej na drugš kadencję naszych rzšdów :)

Jacek Mi: Dlaczego, jeœli celem rzšdu PiS jest zmniejszanie biurokracji i podatków, od prawie roku nie zmniejszyła się iloœć nowych przepisów, ustaw i rozporzšdzeń, które sš produkowane w Sejmie, podnoszone sš podatki, zatrudniani sš nowi urzędnicy, wprowadzane sš kolejne ograniczenia w przedsiębiorczoœci (np. ustawa dotyczšca dronów)?

Nie wiem, o co chodzi z ustawš o dronach – sprawdzę. Co do reszty: proszę przyjrzeć się rozporzšdzeniom, które właœnie wprowadzam: sš o 2/3 krótsze niż te, które usuwam.

Radosław Rudson: Kiedy Pańska ustawa hazardowa wejdzie w życie? Czy rozmawiał Pan w tej kwestii z Jarosławem Kaczyńskim i ministrem Szałamachš?

Szukamy dobrego kompromisu między projektem Ministerstwa Finansów a projektem Polski Razem. W sprawie najważniejszej – zakładów bukmacherskich – jestem optymistš.

Comeon bonus bez depozytu 25: Co dalej z ustawš hazardowš? Można liczyć w Sejmie na jakiœ przełom?

Nie wiem, czy jutro (co to za przełomowa data? :) ), ale sš duże szanse, że w przypadku zakładów bukmacherskich i gry w pokera wprowadzimy rozwišzania zbliżone do duńskich. To chyba „dobra zmiana", prawda? Projekt Ministerstwa Finansów czeka na notyfikację KE. Gdy jš otrzymamy, rozpocznš się prace parlamentarne. Sšdzę, że w pierwszym kwartale przyszłego roku ustawa wejdzie w życie.

Marek Kazmierczak: Jakie jest Pana stanowisko w kwestii ustawy hazardowej? Dlaczego PiS odrzucił Pański projekt?

Stanowisko PiS wyrażone jest w projekcie przygotowanym przez Ministerstwo Finansów. Zostało ono pod moim wpływem zmodyfikowane przez dopuszczenie reklamy zakładów bukmacherskich. Dalsze zmiany będš możliwe na etapie prac parlamentarnych.

Jan Kowalski: Zapisy ustawy hazardowej uderzajš w polski sport, tracš na tym nie tylko polskie kluby, ale także zwykli gracze. Jest zbyt wysoki podatek w zakładach naziemnych. Ustawa ma niby chronić obywateli, ale to trochę kpina, bo jak się likwiduje jednorękich bandytów, a tworzy nowe pod monopolem państwa (Totalizator Sportowy), to trochę to œmieszne i w ogóle nie ma sensu, bo niby hazard zły, a jak się płaci podatki, to dobry?

Proponuję rozwišzania zbliżone do duńskich. Czy przekonam kolegów z PiS – pokaże przyszłoœć.

Dominik Kasperski: Panie Premierze, kiedy MNiSW ufunduje grant na porzšdny system liczšcy demonstrantów? :-)

Mam zaufanie do policji, poradzi sobie bez grantów:)

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL