Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Opinie

Ewa Rutkowska: Zakazem reklamy aptek powinien zajšć się Trybunał Sprawiedliwości UE

Ewa Rutkowska
materiały prasowe
Rozmowa | Ewa Rutkowska partner w kancelarii Kieszkowska Rutkowska Kolasiński

Rz: Œlšski Wojewódzki Inspektorat Farmaceutyczny nałożył 1000 zł kary za reklamowanie apteki na przedsiębiorcę, który w ogłoszeniu w gazecie umieœcił nazwę spółki – „Centrum Tanich Leków". Naczelna Rada Aptekarska twierdzi, że przed wejœciem w życie art. 94a Prawa farmaceutycznego wielu przedsiębiorców zmieniało nazwy na „reklamowe", by ominšć zakaz reklamy aptek.

Ewa Rutkowska: Nie ma w prawie zakazu prowadzenia apteki przez przedsiębiorcę posługujšcego się takš nazwš.

Uważa Pani, że trzeba znowelizować art. 94a?

Uważam, że całkowity zakaz reklamy aptek narusza parę konstytucyjnych wolnoœci: wypowiedzi, w tym komercyjnej, swobodę działalnoœci gospodarczej oraz zasadę proporcjonalnoœci. Powołany przepis przypomina zakaz reklamy OFE wprowadzony nowelš ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

...który prezydent zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego.

W 2015 r. TK orzekł, że całkowity zakaz reklamowania OFE narusza art. 54 ust. 1 w zwišzku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, uznajšc ten zakaz za nadmierny i nieproporcjonalny. Ta argumentacja powinna mieć zastosowanie w przypadku całkowitego zakazu reklamy aptek. W TK przyjęto do rozpoznania kilka skarg konstytucyjnych dotyczšcych art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego. Poprzedni prokurator generalny poparł skargi konstytucyjne. Ale po zmianie na tym stanowisku poparcie cofnięto.

Przed 2012 r. zakaz reklam wyglšdał inaczej.

W 2007 r. wprowadzono zakaz reklamowania aptek w odniesieniu do produktów refundowanych. Miało to zapobiec reklamowaniu apteki np. poprzez akcję „Lek refundowany za 1 grosz". Zmiana art. 94a Prawa farmaceutycznego została wprowadzona przy okazji procedowania ustawy refundacyjnej już na etapie prac parlamentarnych, z inicjatywy samorzšdu aptekarskiego. Nie było ani oceny skutków regulacji, ani konsultacji zewnętrznych, jak przy projektach rzšdowych. Wczeœniej, w 2008 r., gdy pomysł był rozważany na poziomie rzšdowym i poddany konsultacjom, skrytykował go prezes UOKiK, mówišc, że reklama niesie korzyœć dla odbiorcy w zakresie dostępu do informacji i przejrzystoœci rynku.

Jak zakaz reklamowania ma się do prawa europejskiego?

Całkowity zakaz reklamy aptek jest niezgodny z prawem UE. 4 maja tego roku Trybunał Sprawiedliwoœci UE (TSUE) wydał wyrok w sprawie C 339/15 Vanderborght w przedmiocie belgijskiego zakazu reklamy usług dentystycznych, orzekajšc, że jest on sprzeczny m.in. z art. 56 traktatu o funkcjonowaniu UE (TFUE) gwarantujšcym swobodę œwiadczenia usług. Aż się prosi, by TSUE zbadał zgodnoœć z prawem unijnym naszego zakazu reklamy aptek. Niestety, polskie sšdy administracyjne odmawiajš skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE w tym przedmiocie, nawet po tym orzeczeniu w przedmiocie zakazu reklamy usług dentystycznych w Belgii.

Jakie konsekwencje zakaz reklamy aptek rodzi w praktyce?

Ponieważ przez organy inspekcji farmaceutycznej i sšdy administracyjne interpretowany jest w sposób niezwykle restrykcyjny, prowadzi to nierzadko do absurdalnych rezultatów, sprzecznych z interesami pacjentów. Np. za reklamę aptek uważa się naklejkę na drzwiach apteki, że placówka honoruje Kartę Dużej Rodziny, ponieważ tego rodzaju informacja może przycišgnšć klienta do apteki. Inspekcji nie podobały się również napisy „Mówimy po litewsku" na szybie w jednej z aptek w północno-wschodniej Polsce. Zakaz reklamy aptek jest wykładany nie tylko jako sposób komunikowania o usługach dostępnych w danej aptece, ale także wszelkich narzędzi, które służš przywišzaniu pacjenta do danej apteki. W 2012 roku z uwagi na tak interpretowany zakaz reklamy aptek przestała działać moja karta rabatowa w osiedlowej aptece, dzięki której kupowałam leki bez recepty oraz dermokosmetyki ze zniżkš. Przedsiębiorcy, którzy chcš unowoczeœnić działalnoœć apteki, np. wprowadzić systemy informatyczne pozwalajšce na lepszš opiekę farmaceutycznš, bojš się robić cokolwiek, bo wszystko, co przycišgnie pacjenta do placówki, może zostać uznane za reklamę aptek.

—rozmawiała Karolina Kowalska

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL