Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Nieruchomoœci

Frankowicze mogš się zawieść na sšdach

123RF
Sędziowie zmieniajš zdanie w sprawach kredytobiorców. Klienci mogš nie sprostać stawianym im wymaganiom.

W pištek Sejm zacznie prace nad prezydenckim projektem noweli ustawy ws. wsparcia kredytobiorców hipotecznych w trudnej sytuacji. Na razie większoœci z nich zostaje droga sšdowa.

Jak w ruletce

Do tej pory sšdy, gdy uznawały, że w umowach o walutowe kredyty hipoteczne były niedozwolone klauzule, uchylały je i kredytobiorca nie musiał płacić oprocentowania. W minionych latach przed sšdami powszechnymi i w Sšdzie Najwyższym zapadło wiele orzeczeń w tym duchu.

Taka linia orzecznicza wydawała się już utrwalona. Tymczasem ostatnio sšdy w Łodzi i Warszawie oddaliły pozwy frankowiczów. Można już mówić o zarysowaniu się linii, zgodnie z którš sšd nie bierze z urzędu pod uwagę bezprawnoœci klauzul w umowie i skutków z tego wynikajšcych.

Sšdy pomijajš tu dyrektywę 93/13/WE – ma ona pierwszeństwo przed prawem krajowym. Wymienia nieuczciwoœć jako przesłankę bezprawnoœci klauzuli. I ona, i kodeks cywilny mówiš też o badaniu umowy na moment jej zawarcia, a nie wykonania. O tym, że sšd z urzędu powinien brać to pod uwagę, mówi też Trybunał Sprawiedliwoœci UE.

Pod koniec wrzeœnia Sšd Rejonowy dla Łodzi-Œródmieœcia oddalił pozew klientów mBanku (d. BRE) o zwrot nienależnie pobranych rat frankowego kredytu. Uznał, że dowolnoœć w klauzuli oznacza co najwyżej sprzecznoœć z dobrymi obyczajami, ale kodeks cywilny nakazuje brać też pod uwagę „rażšce naruszenie interesów konsumenta" – czego powodowie nie wykazali. Powinni kwestionować konkretne przypadki dowolnego ustalania raty, a nie zasadę.

Nawet bank nie wie

– Oczekiwanie od klientów, by podali dokładnie, jakš kwotę bank ma im zapłacić i po jakim kursie wymieniać złotówki, jest nie do spełnienia. Przecież nawet bank nie jest w stanie podać tego co do grosza. Gdy się zapyta w banku trzy osoby o to samo, można dostać trzy różne odpowiedzi – mówi znajšcy takie sprawy radca prawny Mariusz Korpalski.

Z pomocš frankowiczom spieszš też rzecznik praw obywatelskich i rzecznik finansowy, który zwrócił się do Sšdu Najwyższego o wyjaœnienie rozbieżnoœci w orzecznictwie. Chce ustalić, czy konsument ma wykazać przed sšdem sam fakt wpisania do umowy klauzuli pozwalajšcej bankowi ustalać dowolnie i jednostronnie oprocentowanie na podstawie niejasnych kryteriów, czy też złe praktyki banku i wyliczać, o ile wyższe płacił odsetki.

– Taki wymóg stawiałby bardzo wysoko poprzeczkę, jeœli chodzi o kwestię dowodowš. Samo wykazanie nieuczciwoœci postanowienia bez wsparcia kogoœ biegłego w finansach byłoby niemożliwe – wyjaœnia Agnieszka Wachnicka z Biura Rzecznika Finansowego.

Adam Bodnar - rzecznik praw obywatelskich

Od prawie roku zajmuję się sprawami kredytów frankowych wraz z rzecznikiem finansowym, informujšc klientów o ich prawach. W spotkaniach wzięło udział prawie 2500 osób. Klienci dopiero teraz zaczynajš poważnie rozważać reklamacje do banków i korzystać z bezpłatnych form pomocy, jakš œwiadczš rzecznik finansowy i UOKiK. Dotychczas wielu bardziej liczyło na rozwišzania ustawowe niż na efekty własnej aktywnoœci. Dziœ to się zmienia. Jeœli ani reklamacje, ani argumenty rzecznika finansowego w ramach postępowań interwencyjnych nie znajdš uznania banków, więcej spraw trafi do sšdów. RPO skorzysta z prawa uczestnictwa w tych postępowaniach.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL