Organizacje ekologiczne potrafią skutecznie zablokować nie jedną inwestycję. Prawo pozwala im bowiem brać udział w postępowaniach administracyjnych towarzyszących decyzji o warunkach zabudowy czy decyzji środowiskowej.

Art. 31 kodeksu postępowania administracyjnego mówi, że organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania i dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. Musi jednak spełnić dwie przesłanki. Po pierwsze ma to wynikać z celów statutowych tej organizacji. Po drugie przemawia za tym interes społeczny.

Nie każdy protestujący spełnia te warunki. Bywają również i takie organizacje, które z nazwy tylko są ekologiczne. A tak naprawdę powołano je do życia tylko po to, by wyciągnąć pieniądze od inwestora. O niektórych krążą wręcz legendy.

Dyrektor pewnej firmy z Trójmiasta opowiadał o organizacji żywcem czerpiącej wzory z filmów o mafii. Jej przedstawiciele dzwonią i umawiają się na parkingu pod miastem. Rozmawiają tylko w trakcie spaceru. W tym czasie telefony zostają w samochodzie. Na karteczce dostaje się numer konta z zagranicznego banku oraz prośbę, by w tytule przelewu napisać „darowizna na rzecz półwyspu".

Co robią firmy? Płacą, bo boją się przestojów. Gdy takie stowarzyszenie zacznie się odwoływać, to opóźnienia mogą wynieść nawet kilka lat. I co z tego, że wygra się w sądzie, skoro na przestojach można stracić grube miliony. W związku z tym „darowizna na rzecz półwyspu" w wysokości kilkudziesięciu tysięcy jest niewielkim kosztem.

Problem jednak w tym, że po kilku dniach pojawia się kolejne stowarzyszenie ekologów. Informacje na temat toczących się postępowań środowiskowych czerpią one ze stron urzędów.

Tego typu szantaż to oczywiście przestępstwo: groźba karalna albo wyłudzenie zagrożone odpowiedzialnością karną.

Ale trzeba mieć twarde, niezbite dowody, złapać takiego ekologa za rękę a to już nie takie proste. Firmy wolą mieć święty spokój, więc płacą.

Jednak poza ekoterrorystami istnieją organizacje ekologiczne z prawdziwego zdarzenia, działające zgodnie z literą prawa. A z tą czasami jest problem.

We wspomnianym art. 31 kodeksu postępowania administracyjnego nie ma bowiem jednoznacznej definicji interesu społecznego. W przepisach posłużono się klauzulą generalną. Dzięki temu można stosować je w sposób zindywidualizowany. A mówiąc prościej: każda sprawa może być inna. Nie ma automatyzmu. Za każdym razem sąd może orzec inaczej i dopuścić organizację do postępowania lub nie.