Mundurowi

Policjant powinien otrzymać szczegółową informację o swoich prawach

Fotolia.com
Niekompletne pouczenie w sprawie terminu do wniesienia odwołania jest okolicznością pozwalającą na jego przywrócenie. Fakt, że strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, który te terminy powinien znać, niczego nie zmienia.

- Policjantka otrzymała orzeczenie o wymierzeniu jej kary dyscyplinarnej. Trzy dni potem orzeczenie to doręczono również jej obrońcom. Oni też złożyli w jej imieniu odwołanie od tego orzeczenia. Komendant wojewódzki policji odmówił jednak jego przyjęcia uznając, że zostało ono złożone po terminie. To rozstrzygnięcie policjantka zaskarżyła do sądu zarzucając organowi, że ani jej, ani jej obrońcom nie udzielono prawidłowego pouczenia o terminie do złożenia odwołania. W jego treści nie zastrzeżono, że w razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie, termin do jego złożenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej. Czy policjantka ma szansę na przywrócenie terminu, mimo, że reprezentowana była przez profesjonalnych pełnomocników?

Orzeczenia, postanowienia, zawiadomienia i inne pisma, wydane w toku postępowania dyscyplinarnego, doręcza się obwinionemu oraz obrońcy, jeżeli został on ustanowiony. W razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie lub zażalenie, termin do złożenia odwołania lub zażalenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej (art. 135f ust.6 ustawy o policji, dalej uop). I od tego czasu liczy się czas (7 dni) na złożenie odwołania od orzeczenia wydanego w I instancji (art. 135 k ust. 1 uop).

W postępowaniu dyscyplinarnym policjantów (podobnie jak funkcjonariuszy Straży Granicznej) wprowadzono szczególne rozwiązania w zakresie otwarcia terminów do złożenia odwołania. Przyjęto, bowiem, że nawet wtedy, gdy strona reprezentowana jest przez obrońcę, to bieg omawianego terminu uwarunkowany jest datą wcześniejszego doręczenia, co nie musi pokrywać się z datą doręczenia orzeczenia obrońcy obwinionego.

Jako, że terminy do złożenia środków zaskarżenia mają charakter zawity, a zatem uchybienie tym terminom powoduje bezskuteczność czynności procesowej strony ustawodawca, aby zapewnić stronie realną ochronę w tym zakresie ustanowił obowiązek udzielenia jej przez właściwy organ prawidłowych informacji o dopuszczalności, terminie i sposobie złożenia stosownych środków zaskarżenia.

W ustawie o Policji kwestie te normuje art. 135 j ust. 2 pkt 7 zgodnie, z którym jednym z obligatoryjnych elementów orzeczenia dyscyplinarnego jest pouczenie o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania. Organ podejmując takie rozstrzygnięcie, zobowiązany jest, zatem bezwzględnie przestrzegać tego nakazu i to niezależnie od tego czy obwiniony w postępowaniu dyscyplinarnym działa sam czy jest on reprezentowany przez obrońcę.

Jak uznał NSA w wyroku z 28 lipca 2016 r. (I OSK 156/ 15) w postępowaniu dyscyplinarnym policjantów fakt reprezentowania strony przez obrońcę, w tym profesjonalnego pełnomocnika, nie ogranicza obowiązków informacyjnych organu, a przede wszystkim nie zwalnia organu z powinności przekazania pełnych informacji pozwalających na realizację prawa do złożenia odwołania. Prawidłowe pouczenie, co do przysługujących stronie środków zaskarżenia uznawane jest zawsze za jeden z kluczowych warunków przestrzegania praw strony w każdym postępowaniu.

Warto podkreślić, iż w art. 135 j ust. 2 pkt 7 uop nakładającym na organ obowiązek zawarcia w orzeczeniu dyscyplinarnym „pouczenia o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania" ustawodawca nie zawarł odesłania do konkretnych przepisów ustawy, a tym samym nie ograniczył przedmiotowego pouczenia tylko do treści jednej czy dwóch jednostek redakcyjnych pragmatyki służbowej. W konsekwencji należy przyjąć, że treść tego pouczenia powinna być rzetelna i wyczerpująca. Pouczenie ograniczające się tylko do wskazania terminu na wniesienie odwołania takiego wymagania z pewnością nie spełnia.

Jak uznał, bowiem NSA w cytowanym wyżej wyroku bez wskazania zdarzenia otwierającego termin do wniesienia odwołania nie można uznać, by strona została w sposób pełny pouczona o przysługującym jej uprawnieniu. To, że wynika to wprost z art. 135 f ust. 6 uop niczego nie zmienia. Długość okresu do wniesienia odwołania także została wprost uregulowana w ustawie (art. 135 k ust. 1 uop) a mimo to ustawodawca wprost ustanowił nakaz zawarcia w orzeczeniu dyscyplinarnym stosownego pouczenia.

podstawa prawna: Art. 135f, art. 135j- k ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. DzU z 2016 r. poz. 1782 ze zm.)

Źródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL