Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Finanse

Ograniczone kompetencje radnych w sprawie wieloletniej prognozy finansowej

www.sxc.hu
Rada gminy nie może naruszać wyłšcznych kompetencji ustawowych wójta dotyczšcych sposobu postępowania z wieloletniš prognozš finansowš.

W gminie pojawił się problem zwišzny z podziałem kompetencji między wójtem a radš przy podejmowaniu uchwały dot. wieloletniej prognozy finanansowej (wpf). Radni chcš wprowadzić do niej nowš inwestycję – co ważne – bez inicjatywy (niezgodnie z projektem wpf) i zgody wójta. Radni uważajš, że sš samodzielni, wójt że wzroœnie deficyt. Czy taka uchwała będzie prawidłowa? Czy istnieje ryzyko podważnia jej przez regionalnš izbe obrachunkowš?

Kwestie zwišzane z wpf w przypadku jednostek samorzšdu terytorialnego uregulowane sš zasadniczo w przepisach art. 226-232 ustawy z 27 sieprnia 2009 r. o finansach publicznych. Art. 226 okreœla zaœ elementy wpf, zaliczajšc do nich m.in. w ust. 3 – tzw. przedsięwzięca. WPF jest ważnym dokumentem, bowiem prezentuje zarówno poziom długu gminy, jak i umożliwia planowanie wspomnianych przedsięwzieć na przestrzeni wielu lat. Przypomnieć również warto, że zgodnie z art. 230 ust. 6 ww. ustawy – kompetencja do pojęcia uchwały w sprawie wpf, przysługuje organowi stanowišcemu jednostki samorzšdu terytorialnego.

Ocena podanej problematyki (podjęcie uchwały przez radę gminy w sprawie wpf z nowym zadaniem inwestycyjnym z pominięciem inicjatywy i zgody wójta) wymaga jednak odniesienia się do art. 230 ust. 1 ww. ustawy. Tam ustawodawca postanowił, że inicjatywa w sprawie sporzšdzenia projektu uchwały w sprawie wieloletniej prognozy finansowej i jej zmiany należy wyłšcznie do zarzšdu jednostki samorzšdu terytorialnego – w podanym przypadku do kompetencji wójta (jak wyżej wskazano organ stanowišcy ma zaœ kompetencję tylko do podjęcia uchwały w sprawie wpf). Ta regulacja jest kluczowa, bowiem jasno wskazuje na kompetencję w podanym zakresie przedmiotowym – dla organu wykonawczego gminy. WyraŸny podział kompetencji akcentuje się w orzecznictwie sšdowym. Przykładowo, w wyroku Wojewódzkiego Sšdu Administracyjnego w Łodzi z 5 lipca 2011 r. (sygn. akt I SA/Łd 764/11) wskazano: majšc na uwadze art. 18 ust 2 pkt 4 ustawy z 8 marca 1990 roku o samorzšdzie gminnym oraz art. 230 ustawy o finansach publicznych, do obowišzków organu stanowišcego gminy należy nie tylko uchwalanie budżetu gminy, lecz również wieloletniej prognozy finansowej. Natomiast do kompetencji organu wykonawczego gminy należy inicjatywa w sprawie sporzšdzenia projektu uchwały w sprawie wieloletniej prognozy finansowej i jej zmiany (art. 230 ust 1 ustawy o finansach publicznych).

O ogólnych kompetencjach wójta stanowiš również regulacje ustawy z 8 marca 1990 r. o samorzšdzie gminnym. Z art. 30 ust. 2 pkt 4 tej ustawy wynika, że w kompetencji wójta jest wykonywanie budżetu, natomiast z art. 60 ust. 1 wynika, że jest on odpowiedzialny za prawidłowš gospodarkę finansowš gminy, co jest jest œciœle zwišzane z wykonywaniem budżetu, a także innych uchwał rady gminy, w tym w sprawie wieloletniej prognozy finansowej gminy. Jednoczeœnie podkreœlenia wymaga - w kontekœcie argumentu rady gminy o swojej samodzielnoœci – jak wskazano w wyroku Naczelnego Sšdu Administracyjnego z 5 marca 2013 r. (sygn. akt II OSK 135/13), że: samodzielnoœć jednostki samorzšdu terytorialnego nie jest wartoœciš absolutnš, jest to samodzielnoœć okreœlona jako „samodzielnoœć w ramach prawa" lub „samodzielnoœć w ramach nadzoru". Organy samorzšdu terytorialnego sš organami władzy publicznej i wykonujšc zadania publiczne powinny kierować się prawem i interesem publicznym. Interes publiczny wyraża się mi.in. w skutecznym wykonywaniu zadań publicznych.

Na podstawie ww. regulacji oraz orzecznictwa sšdowego przyjšć więc należy, że art. 230 ust. 1 ww. ustawy ustala wyłšcznš inicjatywę w sprawie sporzšdzenia projektu uchwały wpf i jej zmiany dla zarzšdu jednostki samorzšdu terytorialnego. Oznacza to tym samym, że pozbawione podstaw będzie samodzielne inicjonowanie przez radnych wprowadzenia do wpf nowego wydatku inwestycyjnego bez inicjatywy i zgody wójta. Może to dotyczyć zarówno modernizacji ulicy, czy innych zadań inwestycyjnych gminnych.

Taki kierunek interpretacyjny jest również przyjmowany przez organy nadzoru, czyli regionalne izby obrachunkowe. Warto przywołać choćby uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Krakowie z 4 czerwca 2014 r. (Nr KI-411/15/14). Wskazano tam: bez względu na prowadzone uzgodnienia i negocjacje podjęcie uchwały w sprawie zmiany wieloletniej prognozy finansowej poprzez ujęcie nowego zadania inwestycyjnego, mimo braku inicjatywy wójta w tym zakresie, jest naruszeniem przepisu art. 230 ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Natomiast w uchwale Kolegium RIO w Katowicach z 3 czerwca 2014 r. (Nr 226/XIII/2014) podkreœlono: zdaniem Kolegium RIO wprowadzenie do wieloletniej prognozy finansowej przez radę miejskš z własnej inicjatywy nowego przedsięwzięcia inwestycyjnego o nazwie „Modernizacja nawierzchni ul. K.", które nie było objęte projektem zmian proponowanych przez burmistrza, w istotny sposób narusza art. 230 ust. 1 ustawy o finansach publicznych i stanowi podstawę stwierdzenia nieważnoœci w częœci uchwały.

—Marcin Nagórek, radca prawny

podstawa prawna: Ustawa z 27 sieprnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. DzU z 2017 r. poz. 2077)

podstawa prawna: Ustawa z 8 marca 1990 r. o samorzšdzie gminnym (tekst jedn. DzU z 2017 r. poz. 1875 ze zm.)

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL