Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Felietony

Marek A. Cichocki: Trump podzieli Europę

archiwum prywatne
Różne polityczne zjawiska zaskakujš nas i niepokojš, ponieważ nasza zbiorowa pamięć, a więc także doœwiadczenie, sięga zwykle nie dalej niż jedno, góra dwa pokolenia wstecz. Nie inaczej jest w przypadku obecnego kryzysu Europy. WeŸmy choćby politykę Donalda Trumpa wobec UE. W istocie przypomina ona bardzo sytuację, która na poczštku lat 70. XX wieku doprowadziła do rozpadu powojennego zachodniego systemu finansowego z Bretton Woods.

Trump uważa, że relacje Europy z Amerykš cechuje wyrachowanie. Państwa UE żerujš na deficycie amerykańskiej gospodarki; korzystajš, głównie Niemcy, z pogłębiajšcych się ze szkodš dla amerykańskiej produkcji i rynku pracy nierównoœci w wymianie handlowej i na dodatek oczekujš, że Amerykanie będš ich bronić, finansujšc NATO. Dlatego, ku oburzeniu europejskich stolic, Trump ogłasza „America first!", kierujšc się brutalnš, lecz zrozumiałš zasadš, że zanim Europa całkiem „wyroluje" Amerykę, Ameryka wpierw „wyroluje" Europę.

Dokładnie te same motywy leżały u podstaw słynnej decyzji Nixona o zerwaniu Bretton Woods, odcięciu państw zachodniej Europy od bezpiecznej kotwicy amerykańskiego dolara wymienialnego po stałym, niskim kursie złota, która stabilizowała Zachód po II wojnie œwiatowej. To wtedy Nixon wypowiedział słynne „Mam gdzieœ włoskiego lira!", co oznaczało ostateczne zerwanie USA z państwami ówczesnej EWG.

Nic nowego pod słońcem. Dla nas, dzisiaj, istotne sš jednak skutki tamtego zerwania. To wtedy, przerażone destabilizacjš państwa zachodniej Europy wymyœliły wspólnš walutę euro, którš wprowadziły trzy dekady póŸniej. Podobnie dzisiaj Trump jest dla wielu europejskich stolic sygnałem, że należy w odpowiedzi integrować Europę: wspólna armia, wspólny rzšd gospodarczy. Czy jednak nie warto chwilę pomyœleć, jaka lekcja płynie z tamtej próby jednoczenia Europy przez euro, jako odpowiedzi na brutalnš decyzję Nixona? Euro w swej obecnej postaci być może na trwałe podzieliło Europę. Obecna reakcja na Trumpa może przynieœć podobny efekt.

Autor jest profesorem Collegium Civitas

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL