Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Felietony

Cichocki: Koniec reńskiego konsensu

AFP
Droga do wielkiej koalicji w Niemczech została otwarta.

eżeli tylko partyjna baza socjaldemokratów zatwierdzi umowę między dwiema największymi partiami, powstanie czwarty rzšd Angeli Merkel i dotychczasowa linia polityczna w Berlinie zostanie utrzymana. Na tym jednak polega cały problem. Z jednej strony w Niemczech uważa się, że wielka koalicja jest niezbędna, aby Berlin znów stał się decyzyjnym centrum Unii Europejskiej, z drugiej coraz więcej Niemców rozumie, że kontynuowanie polityki wielkiej koalicji z Merkel na czele to droga do katastrofy. Frustracja wywołana jej politykš przełożyła się na poparcie dla skrajnej Alternatywy dla Niemiec i dla liberałów.

Czy ta sama koalicja ze starym szefem rzšdu może prowadzić teraz zupełnie nowš politykę?

Niektórzy uważajš, że tak. Sšdzš, że Merkel popełniła jakieœ błędy, ale wszystko da się naprawić. Mogš się jednak mylić. Obecna sytuacja polityczna może oznaczać poczštek głębszych społecznych zmian, które zachodzš już od kilku lat także w innych europejskich społeczeństwach. Społeczny konsens dobiega końca również nad Renem.

Niemiecki historyk Henfried Münkler, który współtworzył ideologiczne zaplecze dla Merkel, zatytułował jednš ze swych ksišżek o Niemczech „Centrum i miara". Niemcy sš centrum i miarš Europy. Jeœli w to uwierzyć, to wszystko wkoło może się zmieniać, tylko one pozostajš zawsze takie same, jak Słońce jest stałym punktem odniesienia w układzie planet.

Wiara w to byłaby dzisiaj œlepotš. Polityka migracyjna Merkel uruchomiła procesy społeczne, które zmieniajš scenę politycznš. Czy społeczeństwo w reakcji na migracje staje się bardziej prawicowe i konserwatywne? A jeœli tak, to czy chadecja, kluczowa siła polityczna Niemiec, stanie się beneficjentem takiej zmiany czy raczej jej ofiarš? Alexander Dobrindt, polityk CSU, napisał ostatnio, że konserwatywne mieszczaństwo stanowi naturalne centrum niemieckiej polityki i dlatego należy odrzucić narzucony Niemcom schemat liberalnej lewicy. W ten sposób chciał zaznaczyć, że w reakcji na społecznš zmianę niemiecka chadecja musi wrócić do swoich korzeni. Wielka koalicja z Merkel nie ułatwi jednak tego zadania.

Autor jest profesorem Collegium Civitas

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL