Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Brexit

Zwrot zabytków. Greckie nadzieje zwišzane z brexitem

fot. Andrew Dunn, CCA-Share Alike 2.0)
Wikimedia
Od dwóch wieków starożytne marmury Elgina, wywiezione z Aten, sš atrakcjš Muzeum Brytyjskiego w Londynie. Teraz Grecja jest bliżej ich odzyskania niż kiedykolwiek.

Zwrot cennych zabytków, pochodzšcych ze zniszczonej œwištyni Partenon na ateńskim Akropolu, jest realny z powodu brexitu – słychać w Grecji.

– Ostateczne porozumienie o wystšpieniu Wielkiej Brytanii z UE musi uzyskać poparcie w parlamentach narodowych krajów członkowskich. Żeby dostać to, czego chcš, Brytyjczycy będš potrzebowali i zgody parlamentu greckiego. W ten sposób zyskujemy dodatkowy atut w walce o zwrot marmurów, po raz pierwszy mamy dyplomatyczne narzędzie w tej sprawie – zasugerował w rozmowie z greckim dziennikiem „Kathimerini" Aleksis Mantheakis, szef międzynarodowego komitetu zajmujšcego się skarbami z Partenonu. Jak dodał, powinno się to udać także dlatego, że brytyjska opinia publiczna nie jest przeciwna zwrotowi.

Kolekcja rzeŸb i płaskorzeŸb pochodzšcych z Partenonu jest znana pod nazwš marmurów Elgina, bo ponad 200 lat temu kazał je wymontować i wywiózł z Grecji, wówczas jeszcze pod okupacjš tureckš, Thomas Bruce, hrabia Elgin, poseł brytyjskiej Korony w Konstantynopolu. RzeŸby i płaskorzeŸby wymontowywano łomami, stosowano ładunki wybuchowe, była œwištynia została zniszczona, od tej pory wyrywanie z zabytków wartoœciowych elementów po to, by je wywieŸć do innego kraju, zwane jest elginizmem.

Starania o zwrot marmurów partenońskich majš długš tradycję, wystšpiła o to Grecja już w 1833 r., niedługo po odzyskaniu niepodległoœci. Sprawa odżywała wielokrotnie. Oddanie zapowiadali pod koniec ubiegłego wieku brytyjscy laburzyœci, lecz gdy doszli do władzy, premier Tony Blair w 1999 r. osobiœcie zablokował zwrot. Argumentował potem, że rzeŸby należš do Muzeum Brytyjskiego i dzięki temu miliony ludzi podziwiajš „wyjštkowy wkład Grecji w œwiatowš cywilizację".

Nie do końca jest jasne, jakš postawę zajmuje obecny rzšd w Atenach. Częœć liderów rzšdzšcej skrajnie lewicowej Syrizy głosiło jeszcze parę miesięcy temu, że rzeŸby należš do œwiata, a nie do Grecji. W marcu w mediach brytyjskich pojawiła się informacja, że grecki rzšd jednak zamierza je odzyskać (nie było mowy o wišzaniu tego z negocjacjami w sprawie brexitu). Ministerstwo Kultury zaprzeczyło.

Kilka dni temu marmury Elgina z brexitem powišzał eurodeputowany Syrizy Stelios Kuloglu. – Negocjatorzy muszš wzišć pod uwagę ochronę europejskiego dziedzictwa kulturalnego. RzeŸby z Partenonu to jeden z najważniejszych symboli europejskiej kultury – wyjaœnił.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL