Po wykorzystaniu całego okresu zasiłkowego pracownik ma prawo wykorzystać urlop wypoczynkowy bez przedstawiania zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia. Szef może przystać na jego prośbę. Nie musi przy tym wysyłać go na badania lekarskie, potwierdzające jego zdolność do pracy. Takie postępowanie zostało poparte orzecznictwem. Zgodnie bowiem z wyrokiem Sądu Najwyższego z 20 marca 2008 r. (II PK 214/07) kontrolne badania lekarskie, o których mowa w art. 229 § 2 kodeksu pracy, przeprowadza się w celu ustalenia zdolności do pracy na dotychczasowym stanowisku, a urlop wypoczynkowy polega na niewykonywaniu pracy. Dlatego nawet po przewlekłej chorobie pracownik ma prawo skorzystać ze swoich urlopowych uprawnień.

Jeżeli zatem podwładny złoży wniosek o udzielenie mu urlopu wypoczynkowego po zakończonym zwolnieniu lekarskim, to w świetle powyższego wyroku SN nie ma przeszkód prawnych, aby mu go udzielić >patrz ramka. Jest to o tyle korzystne dla pracownika, że jest to sposób, aby jego nieobecność w pracy była płatna (wynagrodzeniem urlopowym).

Ta sama pula

Jednak samo wykorzystanie urlopu wypoczynkowego po ostatnim „opłaconym zasiłkiem" zwolnieniu lekarskim nie gwarantuje otrzymania świadczenia za czas choroby, która przydarzy się tuż po zakończeniu urlopu. Trzeba bowiem pamiętać o podstawowych regułach zasiłkowych.

Okres zasiłkowy, za który podwładnemu przysługuje świadczenie (wynagrodzenie chorobowe i zasiłek chorobowy albo sam zasiłek), to zazwyczaj 182 dni. Jedynie wówczas, gdy niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą lub występuje w trakcie ciąży, chory może liczyć na dłuższą wypłatę chorobowych pieniędzy – przez 270 dni. Do jednego okresu zasiłkowego wlicza się:

- wszystkie okresy nieprzerwanej niezdolności do pracy,

- okresy poprzedniej niezdolności do pracy, spowodowanej tą samą chorobą, jeżeli przerwa między ustaniem poprzedniej a powstaniem ponownej niezdolności do pracy nie przekracza 60 dni kalendarzowych.

Przechytrzyć kalendarz...

Jeżeli pracownik ma 26 dni urlopu i wykorzysta go ciurkiem, to będzie miał ok. 36-dniową przerwę zasiłkową. Gdy bezpośrednio po urlopie uda się po kolejne zwolnienie w związku ze schorzeniem, które było przyczyną poprzedniej nieobecności w pracy, to nie uzyska prawa do zasiłku. Nie jest przy tym istotny symbol choroby, ale kod „A" widniejący na zwolnieniu lekarskim.

Tak krótka przerwa w chorobie nie daje bowiem prawa do otworzenia nowego okresu zasiłkowego. Nowe zwolnienie trzeba wliczyć do poprzedniego okresu zasiłkowego, a ten został już wyczerpany. W tej sytuacji pracownik może ewentualnie otrzymać świadczenie rehabilitacyjne (na łączny okres nawet 12 miesięcy).

...paragrafy...

Otwarcie nowej puli zasiłkowej byłoby możliwe, gdyby oprócz bieżącego urlopu zatrudniony miał jeszcze np. roczne zaległości urlopowe i pracodawca udzieliłby mu całego urlopu od razu. Wówczas po tej wypoczynkowej przerwie, trwającej ponad 60 dni, pracownik mógłby rozpocząć kolejny okres zasiłkowy, nawet gdyby cierpiał na to samo schorzenie, na które dostawał zwolnienia lekarskie przed urlopem. W tym przypadku ważne jest jednak, aby ta 61-dniowa przerwa była przerwą w niezdolności do pracy, a nie w zwolnieniach lekarskich.

.... i pracodawcę

Zasiłkowego problemu nie ma także wtedy, gdy między zakończeniem jednego okresu zasiłkowego a rozpoczęciem kolejnego wystąpi choćby jednodniowa przerwa, pod warunkiem że powodem absencji będzie inna przypadłość. Aby dopuścić podwładnego do pracy po dłuższej chorobie (trwającej 30 lub więcej dni), konieczne jest przeprowadzenie badań na potwierdzenie, że odzyskał zdolność do pracy. Pozwolenie mu na podjęcie zadań bez takiego orzeczenia jest niezgodne z prawem i ryzykowne.

Jeśli pracownik pozytywnie przejdzie medyczną kontrolę i powtórnie zachoruje, ale na inną przypadłość, należy otworzyć mu nowy okres zasiłkowy. Każda nowa choroba, która rozpocznie się choćby po jednodniowej przerwie i odzyskaniu zdolności do pracy, otwiera bowiem nowy okres zasiłkowy.

Kiedy przystać na wniosek

Jeśli pracownik ma niewykorzystane dni urlopu wypoczynkowego, może wnioskować o jego udzielenie tuż po zakończeniu okresu zasiłkowego. Jednak start wolnego nie może się pokrywać z datą oznaczoną na zwolnieniu lekarskim jako okres niezdolności do pracy. Zgodnie z art. 165 i 166 k.p. niezdolność pracownika do pracy z powodu choroby wyklucza możliwość jednoczesnego korzystania z urlopu wypoczynkowego (w przypadku choroby urlop pracownika przerywa się albo w ogóle on się nie rozpoczyna). Na urlop podwładnego można się zgodzić tylko wówczas, gdy zakończy się stwierdzona zaświadczeniem lekarskim niezdolność do pracy. Oczywiście fakt niedostarczenia kolejnego L4 nie oznacza, że pracownik wrócił do pracowniczej zdolności.