Ustawa z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (DzU poz. 568; dalej: specustawa), wprowadziła szereg rozwiązań dla pracodawców, które mają stanowić dla nich pomoc państwa w okresie epidemii koronawirusa. Proponowane rozwiązania mają różny charakter. Niektóre polegają na odroczeniu lub zawieszeniu płatności zobowiązań z tytułu podatków czy składek ZUS, inne pozwalają firmom dotkniętym sytuacją kryzysową uzyskać dopłaty do wynagrodzeń pracowników. Wiele form pomocy można łączyć, jednak nie wszystkie.

Ograniczenia w korzystaniu

Część narzędzi pomocowych przewidzianych w specustawie stanowi pomoc publiczną (de minimis). Z tego względu ich wartość może być ograniczona w przypadku skorzystania z więcej niż jednego instrumentu wsparcia oraz podlegać ograniczeniom czasowym.

Pomoc de minimis jest to pomoc państwa, której zasady udzielania reguluje Rozporządzenie Komisji Europejskiej 1407/2013 z 18 grudnia 2013 r. Ta forma wsparcia może być przyznana przedsiębiorcom w różnych formach: na szkolenia, inwestycje, ale także w postaci zwolnień podatkowych czy umorzenia odsetek ZUS i innych.

Maksymalna wartość pomocy de minimis, jakiej aktualnie państwo może udzielić jednemu podmiotowi gospodarczemu na przestrzeni trzech lat, wynosi dla większości branż 200 tys. EUR brutto. W związku z tym ograniczeniem zawsze należy uzyskać informację od organu udzielającego pomocy, czy udzielane wsparcie jest lub nie jest pomocą de minimis i sprawdzić, czy otrzymując daną pomoc przedsiębiorstwo nie przekroczy dopuszczalnego limitu. Limit otrzymanej pomocy de minimis można także zweryfikować w Urzędzie Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Czytaj także:

Tarcza antykryzysowa - poradnik prawny dla firm na czas epidemii koronawirusa

Kluczowy stan na 31 grudnia 2019 r.

Ponadto wsparcie przewidziane w ramach tarczy antykryzysowej będące pomocą publiczną nie może być przyznawane przedsiębiorcom, którzy na 31 grudnia 2019 r. spełniali kryteria przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji w rozumieniu przepisów unijnych. Takim przedsiębiorstwem w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa na ratowanie i restrukturyzację przedsiębiorstw niefinansowych, znajdujących się w trudnej sytuacji (DzUrz UE C 249 z 31 lipca 2014 r.) jest duży przedsiębiorca, który spełnia jedno z poniższych kryteriów:

- w przypadku spółki akcyjnej, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółki komandytowo-akcyjnej – jeżeli wysokość niepokrytych strat przewyższa kapitał zapasowy i 50 proc. kapitału zakładowego,

- w przypadku pozostałych spółek – jeżeli wysokość niepokrytych strat przewyższa 50 proc. wartości wszystkich udziałów w tej spółce,

- jeśli w ciągu ostatnich dwóch lat stosunek długu do kapitału własnego był większy niż 7,5 oraz stosunek zysku operacyjnego powiększonego o amortyzację do odsetek był niższy niż 1.

Mając powyższe na uwadze, warto sprawdzić przed ubieganiem się o rozmaite formy pomocy w ramach specustawy, jakie kryteria będą brały pod uwagę poszczególne instytucje przy rozstrzyganiu o udzieleniu bądź odmowie udzielenia wsparcia danemu pracodawcy.

Rodzaje wsparcia

Wybrane formy pomocy dla firm, wprowadzone do obrotu specustawą, przedstawia zestawienie >patrz tabela. Są one popularne wśród pracodawców ze względu na możliwość uzyskania konkretnych korzyści finansowych.

Barbara Kochańska-Mierzejewska Senior Manager w dziale Kadr i Płac MDDP Outsourcing

Przepisy specustawy pozwalają pracodawcom dotkniętym skutkami epidemii koronawirusa na równoległe korzystanie z różnych form pomocy finansowej państwa. Należy jednak pamiętać, że pewnym wspólnym ograniczeniem jest możliwa do uzyskania maksymalna wartość pomocy de minimis, jak również wykluczenie finansowania tych samych kosztów z różnych źródeł jednocześnie. Aktualnie trwają prace nad kolejnymi narzędziami mającymi wspierać przedsiębiorstwa. Czy będą one w zasadniczy sposób zmieniać kryteria przyznawania istniejącego już wsparcia oraz redukować różnego rodzaju ograniczenia, okaże się po zakończeniu procesu legislacyjnego i podpisaniu kolejnych ustaw przez prezydenta.