Sprawa ma się jednak zupełnie inaczej – w skali globalnej dochody z podatku od nieruchomości to znacząco ponad 20 miliardów złotych rocznie (nieco ponad połowa tego, ile wpływa z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych). Jest to zatem bardzo ważny dochód podatkowy i jeden z kluczowych podatków w każdym systemie podatkowym – opodatkowanie majątku, należy do najstarszych sposobów pobierania danin przez państwo. Co więcej, podatek od nieruchomości stanowi najważniejszy dochód własny gminy. Trudno mi zatem zgodzić się ze stwierdzeniem, że jest to podatek niszowy.

Nie bez znaczenia pozostaje także liczba spraw rozstrzyganych przez sądy administracyjne w zakresie podatku od nieruchomości. Jest ich tak dużo, że od 1 stycznia 2021 r. w Izbie Finansowej NSA powołany został nowy wydział, który zajmuje się m.in. podatkiem od nieruchomości. NSA dostrzegł wagę tego podatku i warto to docenić. Ta wielość spraw rozstrzyganych przez sądy administracyjne świadczy o tym, że podatnicy coraz wnikliwiej przyglądają się swoim rozliczeniom i analizują obowiązujące przepisy. Przez wiele lat pokutowało podejście, że raz złożona deklaracja podatku od nieruchomości może być przepisywana przez podatnika z roku na rok, tak długo, jak nie zmienia się stan jego majątku. I pewnie dlatego większość podatników uważała, że jest to podatek niewymagający szczególnej uwagi.

Trzeba jednak wyraźnie podkreślić, że wielu przedsiębiorców płaci kilka, kilkanaście, a Ci naprawdę duzi kilkadziesiąt lub kilkaset milionów złotych podatku od nieruchomości rocznie. A co ważne, nie jest to podatek, który jak podatek dochodowy można redukować ponoszonymi kosztami. To zaś oznacza, że nawet jeśli przedsiębiorca nie osiąga zysków, musi zapłacić podatek od nieruchomości.

Co jest największym wyzwaniem dla podatników podatku od nieruchomości?

Często dla prawidłowego obliczenia podatku wymagana jest wiedza techniczna, np. z zakresu prawa budowlanego. Wielu podatnikom sprawia to znaczną trudność i wymusza na dziale finansowym podatnika ścisłą współpracę z działem technicznym. Niestety nie zawsze daje to oczekiwane rezultaty, gdyż nawet najlepsza wiedza techniczna, bez kontekstu prawnego, jest niewystarczająca. Ta współpraca pomiędzy działem technicznym a działem księgowym czy finansowym, nie może polegać na tym, że za klasyfikację odpowiedzialny jest tylko dział techniczny. Każdorazowo trzeba zweryfikować, czy wnioski osób technicznych nie są sprzeczne z przepisami prawa podatkowego. Przy dużym i skomplikowanym majątku jest to szczególnie duże wyzwanie. Warto jednak potraktować temat podatku od nieruchomości z dużą uwagą, szczególnie na etapie rozliczania nowo nabytego czy też nowo wybudowanego majątku. Pozwala to nie tylko, ograniczyć ewentualne ryzyka związane z powstaniem zaległości podatkowych, ale równie często oszczędza niełatwych sporów związanych z odzyskiwaniem nadpłaty.

Drugim, nie mniej istotnym, aspektem, jest koszt administracyjny rozliczania podatku od nieruchomości. Dla podatników, posiadających duży i rozproszony w wielu gminach majątek, oznacza to czasochłonną konieczność składania dużej liczby deklaracji oraz wypełnienia załączników do deklaracji. Dlatego też ogromną rolę w podatku od nieruchomości zaczyna odgrywać technologia, która pozwala automatyzować ten proces. Rozwiązaniem pomocnym jest chociażby aplikacja MyRET, którą Deloitte oferuje swoim klientom w celu zautomatyzowania procesu rozliczania podatku od nieruchomości.

W ostatnim czasie nie było chyba istotnych zmian w przepisach regulujących podatek od nieruchomości, czy w takim razie można przyjąć, że wypracowane przez podatnika parę lat temu podejście do rozliczeń zachowuje aktualność?

Ogromne znaczenie w sposobie opodatkowania nieruchomości odgrywa orzecznictwo sądów administracyjnych. Nie bez znaczenia pozostaje także wpływ, jaki wywiera Trybunał Konstytucyjny, który na przestrzeni ostatnich kilku lat wydał kilka orzeczeń interpretacyjnych odnoszących się do takich kwestii, jak zasady klasyfikacji budynków, interpretacja pojęcia związania nieruchomości z działalnością gospodarczą czy też prawidłowego interpretowania definicji budowli.

Dla prawidłowego obliczenia podatku od nieruchomości niezbędne jest zatem bieżące śledzenie orzeczeń sądów administracyjnych. Podatek od nieruchomości nie odstaje tu jednak znacząco od innych podatków, gdzie orzecznictwo sądów administracyjnych również odgrywa ważną rolę i kształtuje właściwe rozumienie przepisów prawa. Dlatego podobnie jak w podatku dochodowym lub VAT, również podatek od nieruchomości wymaga stałej uwagi podatnika. Jeśli podatnik od lat nie weryfikował swoich rozliczeń w podatku od nieruchomości, to gorąco zachęcam do tego, aby taką praktykę zmienić.

Autopromocja
FIRMA.RP.PL

Sprawdzona, pogłębiona i kompleksowa wiedza dla MŚP

CZYTAJ WIĘCEJ

Czy należy spodziewać się jakiś dużych zmian przepisów?

Z dostępnych informacji dotyczących prac legislacyjnych nie wynika, aby w najbliższym czasie miały nastąpić zmiany w przepisach o podatku od nieruchomości. Co jakiś czas natomiast zarówno wśród samych podatników jak również doradców pojawia się pytanie, czy czeka nas duża reforma tego podatku. Trzeba jednak pamiętać, że podatek od nieruchomości to bardzo stabilne i rosnące wpływy do gminnych budżetów. Każda zmiana, szczególnie istotna, niesie za sobą wymierne efekty ekonomiczne. W tak trudnym i wielowątkowym podatku, jakim jest podatek od nieruchomości, wszelkie duże zmiany wymagałyby z pewnością pogłębionych analiz. Uproszczenie systemu podatku od nieruchomości jako postulat brzmi na pewno bardzo dobrze, ale taki cel trzeba jeszcze przekuć na konkretne przepisy. Co więcej, trzeba uwzględnić efekty takiej reformy, jak np. to czy zmiany nie spowodują znacznego spadku dochodów dla gmin lub odwrotnie - nie wywołają znacznego wzrostu kosztu u podatników, który już teraz jest znacznym obciążeniem. Z całą pewnością wszelkie duże zmiany w podatku od nieruchomości, których faktycznie nie było od lat, wymagałyby pogłębionych konsultacji zarówno po stronie samorządów, jak i samych podatników.

***

Paweł Banasik

Doradca podatkowy i Partner w dziale Doradztwa Podatkowego Deloitte

Lider Zespołu Deloitte ds. podatku od nieruchomości

https://www2.deloitte.com/pl/pl/profiles/pbanasik.html

Materiał Promocyjny