Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę spółki, której fiskus zakwestionował rozliczenia VAT przez brak należytej staranności przy wyborze kontrahentów i prowadzeniu interesów.

Sprawa dotyczyła VAT za 2014 r. A problemy spółki zaczęły się, gdy fiskus zakwestionował rozliczenie podatku z faktur wystawionych spółce przez dwóch kontrahentów. Urzędnicy doszli bowiem do przekonania, że firmy te nie prowadziły rzeczywistej działalności gospodarczej. W ich ocenie nie miały one możliwości świadczenia dostawy towarów na rzecz spółki, a ta nie dochowała należytej staranności w kontaktach z tymi dwoma kontrahentami.

Czytaj więcej

W 2022 r. wyższe kary za nieprawidłowe rozliczanie

Fiskus nie miał też wątpliwości, że w przypadku spółki nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych, bo jego bieg został zawieszony w związku z zaskarżeniem decyzji do sądu oraz wszczęciem postępowania karnego skarbowego.

Spółka z tym się nie zgadzała. Przede wszystkim uważała, że w jej sprawie doszło do przedawnienia, bo fiskus potraktował kks instrumentalnie, żeby jedynie zyskać na czasie. I właśnie ten argument ostatecznie okazał się kluczowy w sprawie.

Warszawski WSA nie tylko uchylił decyzje wydane w obu instancjach, ale w ogóle umorzył postępowanie. Odwołując się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 maja 2021 r. (sygn. I FPS 1/21) WSA uznał, że sporny przypadek wpisuje się w koncepcję instrumentalnego wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Sąd zauważył, że najpierw fiskus wszczął postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej, ale przez półtora roku nie podjął żadnych czynności. Potem, gdy okazało się, że sąd administracyjny pierwszy raz uwzględnił skargę spółki i nakazał uzupełnienie postępowania dowodowego, fiskus - na dwa miesiące przed przedawnieniem - wszczął postępowanie karnoskarbowe. Jednak czynności, jakie przeprowadził, sprowadzały się do znalezienia członka zarządu skarżącej, żeby przedstawić zarzuty. Gdy je postawił zawiesił postępowanie.

I choć jak tłumaczyła sędzia WSA Katarzyna Owsiak sąd nie neguje uprawnienia organów podatkowych do wszczęcia postępowania karno skarbowego, do przedstawienia zarzutów i do jego zawieszenia, bo niewątpliwie przepisy kodeksu karnego skarbowego pozwalają na takie działania. Jednak zdaniem sądu w spornej sprawie okoliczności i chronologia zdarzeń w spornej sprawie wskazują, że celem wszczęcia tego postępowania było tylko i wyłącznie to, żeby zyskać więcej czasu. Wyrok nie jest prawomocny.

Sygn. akt III SA/Wa 762/22