Podpowiadamy, jak oswoić Polski Ład. Przedsiębiorcy mają bowiem czas do 20 lutego 2022 r. na decyzję, jaką formę opodatkowania wybrać. A jest się nad czym zastanawiać. Ostatnia reforma podatkowa rządu wprowadzająca nowe stawki składki zdrowotnej podważa ich dotychczasowe wybory: opodatkowania według skali podatkowej, stawkami 17 i 32 proc., 19-proc. podatkiem liniowym czy ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, który w zależności od rodzaju prowadzonej działalności wynosi od 2 proc. do 17 proc. Do każdej z tych form opodatkowania przewidującej inne zasady rozliczania danin publicznych, korzystnych w zależności od branży, kosztów prowadzonej działalności i wysokości dochodów, dochodzą bowiem nowe stawki 4,9 i 9 proc. składki zdrowotnej od ich dochodów czy zryczałtowana składka w przypadku opodatkowania ryczałtem.

Ogólne zasady

Porównanie tych obciążeń i wybór odpowiedniej formy opodatkowania nie były jeszcze tak skomplikowane. Trzeba wziąć pod uwagę wiele zmiennych: przewidywaną wysokość przychodów i kosztów, stawkę ryczałtu, możliwość stosowania IP BOX lub ulgi B+R, zasady opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz prawa do coraz liczniejszych ulg podatkowych.

Czytaj więcej

Dziesięć pułapek Polskiego Ładu

– Po zmianach przewidzianych w Polskim Ładzie przedsiębiorcy będą musieli rozstrzygnąć, która z trzech form opodatkowania i związanych z nimi pięcioma stawkami składki zdrowotnej będzie dla nich najkorzystniejsza – komentuje Łukasz Kozłowski, główny ekonomista Federacji Przedsiębiorców Polskich. – W największym uogólnieniu można jednak stwierdzić, że w przypadku przedsiębiorców, których działalność generuje wysokie koszty, np. leasingu, zakupu sprzętu czy wynikających z działalności handlowej czy produkcyjnej, najkorzystniejszym rozwiązaniem będzie pozostanie na skali podatkowej. Ale tylko wtedy, gdy ich dochody nie przekraczają około 13 tys. zł miesięcznie. Powyżej tej kwoty korzystny stanie się dla nich podatek liniowy.

Zupełnie inaczej będzie w przypadku osób zajmujących się usługami i doradztwem, których działalność nie generuje dodatkowych kosztów. W ich przypadku najkorzystniejszy będzie ryczałt podatkowy.

Przewidzieć nieprzewidywalne

– Oczywiście w tak skomplikowanym systemie podatkowym, jaki zaczął obowiązywać od 1 stycznia 2022 r., będzie wiele wyjątków od tej reguły. Przykładowo informatycy osiągający wysoki dochód przy niewielkich kosztach mogą i tak więcej zaoszczędzić, wybierając opodatkowanie liniowe w połączeniu z ulgą IP BOX, niż korzystając z wprowadzonej specjalnie dla nich 12-proc. stawki ryczałtu – dodaje Kozłowski.

Wskazówką przy wyborze formy opodatkowania i oskładkowania mogą być dotychczasowe przychody i koszty prowadzonej działalności. Warto jednak wziąć poprawkę na sytuacje, które mogą, ale nie muszą, się wydarzyć w nadchodzącym roku.

– Aby znaleźć optymalną dla siebie formę opodatkowania i oskładkowania po zmianach przewidzianych w Polskim Ładzie, każda osoba prowadząca indywidualną działalność gospodarczą, powinna zrobić coś co do tej pory nie było konieczne z perspektywy obciążeń publicznoprawnych, czyli przygotować rozbudowana prognozę w zakresie naszej sytuacji na najbliższy rok – radzi Filip Kotarski doradca podatkowy w zespole People and Organisation, PwC Polska.

Taką prognozę najlepiej przygotować w kilku wariantach np. optymistycznym i pesymistycznym co do wysokości przychodów i kosztów, z uwzględnieniem także możliwej zmiany koniunktury, potencjalnych zdarzeń losowych, a nawet wpływu sytuacji rodzinnej na naszą sytuację podatkową. Każda bowiem z podstawowych w 2022 r. metod opodatkowania (podatek liniowy 19%, podatek progresywny 17%/32% oraz ryczałt od przychodów) może być bardziej lub mniej korzystna w zależności od wielu zmiennych.

Autopromocja
Subskrybuj nielimitowany dostęp do wiedzy

Unikalna oferta

Tylko 5,90 zł/miesiąc


WYBIERAM

– Może się np. okazać, że osoba która na początku roku wybierze podatek liniowy, jako bardziej korzystny, będzie zmuszona ponieść nadzwyczajne wydatki (np. związane z samochodem czy kosztem mediów), czy też pojawi się możliwość korzystniejszego rozliczenia małżeńskiego (na liniowce nie mamy prawa do rozliczenia wspólnie z małżonkiem). I ostatecznie okaże się, że niższa wysokość obciążeń publicznoprawnych wystąpiłaby przy opodatkowaniu wg skali podatkowej (17%/32%). A wyboru formy opodatkowania dokonujemy na cały rok. Moim zdaniem nie warto także kusić się na niewielkie oszczędności podatkowe, kosztem komplikacji rozliczeń. Może się okazać, że dla danego przedsiębiorcy opodatkowanie ryczałtem będzie nieco mniej korzystne niż np. podatkiem liniowym, ale wybierając ryczałt łatwiej będzie się rozliczyć z uwagi na brak konieczności rozliczania kosztów. Dzięki temu, zamiast na podatkach można będzie mocniej skupić się na aktywnościach biznesowych czy też prywatnych, a to także może mieć znaczenie dla wielu osób - wskazuje ekspert PwC Polska.

Rzeczpospolita

Brak wsparcia

Przy wyborze odpowiedniej formy opodatkowania przedsiębiorcy nie mają jednak co liczyć na rząd, który zgotował im właśnie największą od 30 lat reformę tego systemu. Kalkulator składki zdrowotnej, który można znaleźć na stronach ZUS, i brak podobnego kalkulatora podatkowego na stronach Ministerstwa Finansów nie dają możliwości samodzielnej oceny, które z nowych rozwiązań mniej uderzy przedsiębiorców po kieszeni, a które być może przyniesie im nawet zyski. A po zmianach wszystkie te daniny trzeba brać pod uwagę przy wyliczeniu, która z metod opodatkowania będzie najbardziej opłacalna. Wychodzi więc na to, że przedsiębiorcy, we własnym interesie, do kosztów związanych z wdrożeniem nowych przepisów powinni doliczyć także koszty doradztwa księgowo-podatkowego.

Marek Kolibski partner w kancelarii KNDP

W ostatnich tygodniach obserwuję ogromny wzrost zainteresowania ryczałtem od przychodów. Wynika to z faktu, że w takim przypadku składka zdrowotna jest określona kwotowo. Do tego stawka podatku często jest atrakcyjna. W wielu przypadkach będzie to optymalny wybór. Dotyczy to osób, które mają niskie koszty prowadzenia działalności i jej specyfika powoduje, że nie grozi im poniesienie straty. To będzie bowiem oznaczać, że nie tylko dołożyliśmy do biznesu, ale jeszcze konieczna jest zapłata zryczałtowanego podatku. Ten zależy bowiem tylko od przychodów. Nie ma zatem żadnego znaczenia, że koszty są od nich wyższe. Innymi słowy, w przypadku ryczałtu trzeba zapłacić podatek także od straty. I warto o tym pamiętać! Przedsiębiorca powinien także przeanalizować liczne opcje opodatkowania dochodów spółek osobowych i kapitałowych. W tych drugich co do zasady nie ma składek ZUS i zdrowotnej, ale może wystąpić podwójne opodatkowanie. Choć nie zawsze. Wielu przedsiębiorców jest bardzo zaskoczonych korzyściami, które daje wybór opodatkowania tzw. estońskiego CIT. Zapłatę podatku można wówczas odroczyć na wiele lat – aż do wypłaty zysków. Doświadczeni przedsiębiorcy podchodzą jednak z nieufnością do takich zachęt. Niektórzy uważają wręcz, że jest to pułapka i być może w przyszłości zamiast odroczenia zapłacą nawet wyższy podatek.