19 września 2018 r. weszła w życie ustawa z 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy – Prawo celne. Nowelizacja ta wprowadziła wiele zmian w przepisach ustawy o podatku akcyzowym. Jak wynika z uzasadnienia do zmian, głównym celem ich wprowadzenia było ułatwienie i uproszczenie prowadzenia działalności gospodarczej związanej z wyrobami akcyzowymi poprzez zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorców, ograniczenie ponoszonych przez nich kosztów oraz czasochłonności obsługi przedsiębiorców przez organy podatkowe.

Czytaj także: Akcyza: zmiana w opodatkowaniu ubytków w produkcji wina i piwa

W ramach cyklu artykułów o zmianach wprowadzonych do ustawy o podatku akcyzowym przedstawimy te najważniejsze oraz wskażemy czy i w jakim zakresie przewidują one uproszczenia i ułatwienia dla przedsiębiorców. W niniejszym artykule zajmiemy się ubytkami wyrobów akcyzowych.

Zmiana definicji i jej konsekwencje

Ubytki wyrobów akcyzowych podlegają opodatkowaniu. Dlatego definicja pojęcia „ubytki wyrobów akcyzowych" jest istotna dla określenia jakie straty i których wyrobów uznawane są za ubytki podlegające opodatkowaniu. Definicja określa również w ramach jakich czynności powstające straty wyrobów akcyzowych można uznać za ubytki podlegające opodatkowaniu.

Po nowelizacji za ubytki wyrobów akcyzowych nie są już uznawane straty powstałe podczas produkcji piwa, wina, napojów fermentowanych i wyrobów pośrednich. W efekcie, straty powstałe podczas produkcji tych wyrobów nie podlegają opodatkowaniu akcyzą. Taka konstrukcja wpisuje się w już istniejące i funkcjonujące rozwiązania stosowane wobec wyrobów energetycznych i wyrobów węglowych.

Konsekwencją zmiany definicji ubytków wyrobów akcyzowych jest wyeliminowanie obowiązku dokumentowania przez przedsiębiorców wystąpienia strat wyrobów akcyzowych powstałych w trakcie produkcji. Dokumentacja ta była do tej pory niezbędna dla prawidłowego ustalenia, czy nie doszło do przekroczenia norm dopuszczalnych ubytków. Wprowadzona zmiana eliminuje więc pracochłonne czynności rozliczania norm ubytków na poszczególnych fazach produkcji piwa i wyrobów winiarskich. Ten obowiązek nadal jednak obowiązuje w odniesieniu do tych wyrobów w fazie ich magazynowania i przemieszczania.

Przykład:

Przed 19 września 2018 r. podczas produkcji piwa o zawartości ekstraktu w brzeczce podstawowej (stopnie Plato) 14,5 proc. w browarze powstawały ubytki przekraczające normy ustalone przez naczelnika urzędu skarbowego, w wysokości 160 hektolitrów. Od tej ilości browar zobowiązany był zadeklarować w miesięcznym rozliczeniu i zapłacić podatek akcyzowy w wysokości:

160 hl x 14,5 x 7,79 =18 073 zł

Autopromocja
Subskrybuj nielimitowany dostęp do wiedzy

Unikalna oferta

Tylko 5,90 zł/miesiąc


WYBIERAM

gdzie:

160 hl – strata piwa w  hektolitrach,

14,5 – stopień Plato,

7,79 – stawka podatku akcyzowego.

Po zmianie przepisów od 19 września 2018 r. straty te w wysokości 160 hektolitrów nie są uznane za ubytki wyrobów akcyzowych i nie podlegają opodatkowaniu akcyzą.

Każde państwo ma swoje zasady

Dyrektywa 2008/118/WE w sprawie ogólnych zasad dotyczących podatku akcyzowego, uchylająca dyrektywę 92/12/EWG, w art. 7 określa podstawową zasadę opodatkowania podatkiem akcyzowym, zgodnie z którą podatek akcyzowy staje się wymagalny w momencie dopuszczenia wyrobów akcyzowych do konsumpcji w danym państwie członkowskim. Za dopuszczenie do konsumpcji nie uważa się jednak całkowitego zniszczenia lub nieodwracalnej utraty wyrobów akcyzowych objętych procedurą zawieszenia poboru akcyzy, jeżeli zniszczenie lub utrata wynikają z właściwości tych wyrobów, nieprzewidzianych okoliczności, działania siły wyższej lub z zezwolenia udzielonego przez właściwe organy państwa członkowskiego. Jednocześnie Dyrektywa 2008/118/WE przewiduje, że każde państwo członkowskie ustanawia własne zasady i warunki ustalania strat.

Ustawa o podatku akcyzowym przewiduje natomiast, że ubytki naturalne wyrobów akcyzowych podlegają opodatkowaniu. Oznacza to, że ustawa o podatku akcyzowym inaczej reguluje tę kwestię niż Dyrektywa 2008/118/WE. Niemniej jednak krajowy ustawodawca wprowadził możliwość zwolnienia od akcyzy ubytków wyrobów akcyzowych:

1) do wysokości ustalonej dla danego podmiotu przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego lub

2) do wysokości wynikającej z rozporządzenia wykonawczego ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Zwolnienie od daniny

Ustawa o podatku akcyzowym przed 19 września 2018 r. określała, że straty naturalne wyrobów wynikające z ich właściwości fizyko-chemicznych, które powstają w toku produkcji, magazynowania lub przemieszczania wyrobów, mieszczą się w normach dopuszczalnych ubytków określonych decyzją organu podatkowego lub w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Oznaczało to, że normy ubytków mogły być ustalone przez organy podatkowe jedynie do wysokości nieprzekraczającej maksymalnych norm wskazanych w przepisach wykonawczych do ustawy. W konsekwencji, organy podatkowe nie mogły przyznać norm ubytków wyższych niż normy maksymalne określone w rozporządzeniu, nawet gdyby rzeczywiste straty wynikające z naturalnych właściwości wyrobów uzasadniały taką decyzję.

Wprowadzone zmiany do ustawy o podatku akcyzowym pozwalają na zastosowanie zwolnienia od akcyzy naturalnych ubytków wyrobów akcyzowych przekraczających normy dopuszczalnych ubytków ustalone przez organ podatkowy. Aby móc skorzystać z tego zwolnienia, przedsiębiorca musi jednak udowodnić, że powstałe straty wyrobów są efektem naturalnych właściwości wyrobów. W takim przypadku zwolnieniem od akcyzy objęte są rzeczywiste ubytki wyrobów.

Zmianę tę należy ocenić pozytywnie, ponieważ umożliwia przedsiębiorcy uniknięcie ryzyka opodatkowania naturalnych ubytków wyrobów akcyzowych. Dodatkowo, wprowadzone zwolnienie od akcyzy ubytków naturalnych usuwa wątpliwości co do zgodności polskich przepisów akcyzowych z dyrektywą 2008/118/WE, która wprost wyklucza opodatkowanie akcyzą ubytków naturalnych wyrobów akcyzowych. ?

—Adam Bigas jest prawnikiem w Kancelarii ZIMNY Doradcy Podatkowi

—Marcin Zimny jest doradcą podatkowym, partnerem w Kancelarii ZIMNY Doradcy Podatkowi

podstawa prawna: art. 2 ust. 1 pkt 20 lit. a i art. 30 ust. 4a ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (tekst jedn. DzU z 2018 r. poz. 1114 ze zm.)

podstawa prawna: ustawa z 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz ustawy – Prawo celne (DzU z 2018 r. poz. 1697)