W sądzie i urzędzie

Organizacje społeczne zastąpią poszkodowanych

Sejm poszerzył krąg organizacji, które mogą wytaczać procesy cywilne na rzecz poszkodowanych bądź ich wspierać
Nowela kodeksu postępowania cywilnego trafi teraz do Senatu, a wejdzie w życie – jak się planuje – miesiąc po ogłoszeniu.
Poszerzenie dotyczy organizacji, które w statutach mają pomoc ofiarom przestępstw m.in. w sprawach o odszkodowania za szkody nimi wyrządzone. Pod warunkiem, że są to przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego (te stanowią zresztą większość). Wprawdzie organizacje społeczne mają ugruntowane miejsce w praktyce sądowej, ale k.p.c. (art. 61) dopuszcza je tylko w niektórych sprawach, np. mogą wytaczać i przystępować do spraw o alimenty, ochronę konsumentów, ochronę równości bądź dyskryminację. Dodany do tego artykułu § 5 rozszerza te uprawnienia na organizacje, które niosą pomoc ofiarom przestępstw.
Organizacje te mają takie uprawnienia procesowe jak prokurator w sprawie cywilnej, mogą więc składać oświadczenia i zgłaszać wnioski, które uznają za celowe, oraz przytaczać fakty i dowody na ich potwierdzenie. Mogą też zaskarżyć każde orzeczenie sądowe, od którego służy środek odwoławczy. Zwłaszcza gdy poszkodowani są nieporadni, organizacja może przejmować niemal całą aktywność procesową. Prace nad projektem trwały dość długo (rozpoczęto je w poprzedniej kadencji), ale – jak powiedział „Rz” Józef Zych, poseł sprawozdawca (PSL) – jedyną większą kontrowersją było to, czy minister sprawiedliwości powinien ustalać listę takich organizacji. W trakcie prac sejmowych uznano, że to zbędne i zapisy statutów wystarczą. Druga zmiana – nowy art. 7531 k.p.c. – pozwoli sądowi już na początku procesu nakazać sprawcy przestępstwa, np. wypadku drogowego czy rażącego błędu lekarskiego, wyłożenie środków na koszty leczenia ofiary. Sprawy takie trwają latami, a ofierze (zwłaszcza mającej rodzinę na utrzymaniu) brakuje pieniędzy nawet na leczenie. Zabezpieczenie powództwa na czas procesu nie wystarcza, pozwala bowiem na zablokowanie konta, ale nie na podejmowanie z niego pieniędzy. Od tej zasady jest odstępstwo, np. w sprawach o alimenty zabezpieczenie może polegać na zapłacie uprawnionemu jednorazowo albo okresowo określonej sumy pieniężnej, tak samo w wypadku żądania renty np. za rozstrój zdrowia. Obecna zmiana polega na rozciągnięciu tego wyjątku na leczenie. Sąd będzie mógł nakazać pozwanemu wyłożenie z góry pieniędzy.
Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL