fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

VAT

VAT: spółka i jej oddział w innym państwie UE to ten sam podatnik - wyrok TSUE

Adobe Stock
Spółka z siedzibą w państwie członkowskim oraz posiadany przez nią w innym państwie oddział nie stanowią dwóch odrębnych podmiotów prawnych, tylko z tego powodu, że każdy z nich ma inny numer identyfikacji podatkowej.

Tak wynika z wyroku TSUE z 7 sierpnia 2018 r. w sprawie TGE Gas Engineering GmbH – Sucursal em Portugal (C-16/17).

Stan faktyczny

Spółka prawa niemieckiego, jako niebędący rezydentem podmiot bez stałego zakładu, uzyskała w Portugalii numer identyfikacji podatkowej, gdyż miała przeprowadzić jednorazową transakcję polegającą na nabyciu udziałów. Następnie oddział spółki prawa niemieckiego został zarejestrowany w Portugalii i został mu nadany odrębny numer identyfikacji podatkowej jako stałemu zakładowi tej spółki. Spółka prawa niemieckiego, korzystając z pierwszego z numerów identyfikacji podatkowej, zawarła z innym przedsiębiorstwem umowę założycielską zgrupowania interesów gospodarczych (ZIG) celem wykonania umowy na roboty budowlane w Portugalii. Zgodnie z przepisami dotyczącymi podatku dochodowego, zyski lub straty osiągnięte w trakcie danego roku obrachunkowego ZIG powinien refakturować na strony, które go utworzyły, w proporcjach uzgodnionych w umowie założycielskiej. Następnie oddział spółki niemieckiej, używając własnego numeru identyfikacji podatkowej, zawarł z ZIG umowę podwykonawstwa, która przewidywała świadczenia wzajemne pomiędzy tym oddziałem a ZIG oraz to, że ZIG będzie refakturował poniesione przez niego koszty w uzgodnionych proporcjach. W celu rozliczenia tych kosztów oraz refakturowania ZIG uwzględnił numer identyfikacji podatkowej oddziału, a nie portugalski numer VAT spółki niemieckiej. ZIG wskazał numer identyfikacji podatkowej oddziału w wysłanych do niego notach debetowych i naliczył na tej podstawie VAT.

Organ podatkowy zakwestionował prawo do odliczenia VAT przez oddział, gdyż stwierdził, że jedynie spółka niemiecka stanowiła część ZIG, zatem oddział nie miał prawa do przejęcia kosztów ZIG i odliczenia VAT przypadającego na te koszty. Zdaniem portugalskiego organu podatkowego oddział stanowił stały zakład posiadający osobowość prawną i zdolność podatkową odrębną od spółki niemieckiej. Ponadto, zdaniem organu, okoliczność, że przy fakturach ZIG stosowano procent podziału przewidziany w jego umowie założycielskiej, nie miała znaczenia w tym zakresie. Z wnioskiem o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym wystąpił portugalski sąd arbitrażowy do spraw podatkowych.

Wyrok Trybunału

Trybunał wskazał, że źródłem sporu w postępowaniu głównym były co do zasady wnioski wyciągnięte przez właściwy organ administracji podatkowej z okoliczności, iż spółka niemiecka oraz jej oddział posiadają odrębne numery identyfikacji podatkowej. Ponadto, w trakcie utworzenia ZIG posłużono się portugalskim numerem identyfikacji podatkowej spółki niemieckiej, podczas gdy dla wystawienia faktur dotyczących podziału kosztów związanych ze wspomnianym zgrupowaniem, zgrupowanie to posłużyło się numerem identyfikacji podatkowej oddziału. W pierwszej kolejności Trybunał powołał się na art. 168 lit. a dyrektywy VAT, zgodnie z którym, jeżeli towary i usługi wykorzystywane są na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika, to podatnik jest uprawniony do odliczenia od kwoty VAT, którą jest zobowiązany zapłacić, kwoty należnego lub zapłaconego VAT od towarów lub usług, które zostały mu dostarczone lub wyświadczone przez innego podatnika. Odbiorca danych usług musi być zatem podatnikiem w rozumieniu tej dyrektywy.

W analizowanej sprawie spółka niemiecka uzyskała w Portugalii pierwszy numer identyfikacji podatkowej, aby wykonać jednorazową czynność polegającą na utworzeniu ZIG. Następnie spółka ta uzyskała drugi numer identyfikacji podatkowej w celu zarejestrowania oddziału, który to numer był stosowany w całej działalności wykonywanej przez spółkę oraz przez wspomniany oddział w Portugalii. Jak wskazał Trybunał, oczywiste jest, że obydwa numery identyfikacji podatkowej są nadawane jednemu i temu samemu podmiotowi, to znaczy spółce niemieckiej. Ponadto Trybunał wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem prawo do odliczenia przewidziane w art. 167 i 168 dyrektywy VAT stanowi integralną część mechanizmu VAT i co do zasady nie może być ograniczane.

Trybunał wskazał, że ponieważ spółkę oraz jej oddział należy uznać za stanowiące jeden i ten sam podmiot prawny, a tym samym jednego podatnika, zasada neutralności podatkowej wymaga, aby odliczenie naliczonego VAT zostało przyznane, jeżeli zostały spełnione materialne wymogi tego odliczenia. W konsekwencji, jeżeli organy podatkowe posiadają informacje niezbędne do ustalenia, że podatnik, jako adresat danej transakcji, jest zobowiązany z tytułu VAT, to nie mogą one nakładać dodatkowych wymogów dotyczących przysługującego podatnikowi prawa do odliczenia tego podatku, które mogłyby w efekcie praktycznie uniemożliwić wykonanie tego prawa.

Wynika z tego, że w sytuacji takiej jak analizowana, organ podatkowy państwa członkowskiego nie może odmówić podatnikowi odliczenia zapłaconego naliczonego VAT z tego tylko powodu, że podatnik ten stosował dany numer identyfikacji podatkowej jako podmiot niebędący rezydentem bez stałego zakładu w chwili utworzenia ZIG i zastosował numer identyfikacji podatkowej swojego oddziału będącego rezydentem tego samego państwa w celu refakturowania kosztów tego zgrupowania. ?

Podstawa prawna: art. 167 i 168 dyrektywy Rady 2006/112/WE z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (DzU UE L z 2006 r. nr 347/1 ze zm.)

Emilia Wolnowska, doradca podatkowy, Senior Tax Consultant w Dziale Doradztwa Podatkowego w BDO, biuro w Poznaniu

Omawiany wyrok ma duże znaczenie dla podatników, jeśli się weźmie pod uwagę różnorodność przepisów krajowych regulujących formę prowadzenia działalności przedsiębiorców w innych państwach, w szczególności funkcjonowanie oddziałów przedsiębiorców zagranicznych. Stanowi on kontynuację linii orzeczniczej w kwestii statusu oddziału na gruncie VAT. Po raz kolejny Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej przypomniał o podstawowej zasadzie VAT, czyli neutralności tego podatku w kontekście działalności oddziału. Trybunał wielokrotnie wskazywał, że wspólny system VAT ma zapewnić całkowitą neutralność działalności gospodarczej w zakresie obciążeń podatkowych, bez względu na jej cel i rezultaty, pod warunkiem że ona sama podlega co do zasady opodatkowaniu VAT (wyrok z 12 lipca 2012 r., w sprawie EMS-Bulgaria Transport, C?284/11).

Jak słusznie zauważył TSUE, obydwa numery identyfikacji podatkowej zostały nadane jednemu i temu samemu podmiotowi, to znaczy spółce niemieckiej. TSUE wskazał, że mamy do czynienia z tym samym podatnikiem, a zasada neutralności podatkowej wymaga, aby odliczenie naliczonego VAT zostało przyznane, jeżeli zostały spełnione materialne wymogi tego odliczenia.

Należy jednak pamiętać, że spółka oraz jej zagraniczny oddział nie zawsze stanowić będą jednolity podmiot podlegający opodatkowaniu. TSUE przypomniał o tym powołując się na wyrok z 23 marca 2006 r. w sprawie FCE Bank (C-210/04), w którym wskazano, że konieczne jest zbadanie, czy oddział prowadzi niezależną działalność gospodarczą. W szczególności istotne w tym zakresie jest ustalenie, czy oddział ponosi gospodarcze ryzyko prowadzonej przez siebie działalności. ?

Źródło: Rzeczpospolita
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
REKLAMA
REKLAMA