Rachunkowość

Rachunkowość budżetowa: sprawozdania finansowe za 2018 według nowych wzorów

Fotorzepa, Jerzy Dudek
Jednostki sektora finansów publicznych po raz pierwszy muszą sporządzić informację dodatkową, jako część sprawozdania finansowego. Wyeliminowano z niego natomiast opisowe informacje uzupełniające.

Państwowe jednostki budżetowe, jednostki samorządu terytorialnego i ich jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, czyli samorządowe jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe, zobowiązane do stosowania rozporządzenia ministra rozwoju i finansów z 13 września 2017 r. w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: rozporządzenie), za 2018 r. przygotują po raz pierwszy sprawozdania finansowe według nowych wzorów wprowadzonych tym rozporządzeniem.

Czytaj także: Jak przygotować jednostkowe sprawozdania budżetowe

Zmiana zasad

Sprawozdania finansowe to obszar, który objęły najbardziej istotne zmiany wprowadzone do rachunkowości budżetowej przez rozporządzenie, które obowiązuje od początku 2018 r. We wzorach poszczególnych części sprawozdania finansowego znalazły odzwierciedlenie zmiany zasad rachunkowości, wprowadzone rozporządzeniem.

Przykład

Według rozporządzenia konieczne jest m.in. wyodrębnienie i ujęcie w ewidencji bilansowej gruntów jednostek samorządu terytorialnego, oddanych innym podmiotom w użytkowanie wieczyste.

Dodatkowo, zmieniono układ niektórych pozycji we wzorach sprawozdania, m.in. poprzez zmianę numeracji lub nazwy pozycji.

Stary błąd pozostał...

W tym zakresie nie ustrzeżono się jednak błędu o charakterze strukturalnym, który wystąpił we wzorze zestawienia zmian w funduszu jednostki. Wzór zestawienia zmian w funduszu jednostki, stanowiący załącznik nr 11 do obecnie obowiązującego rozporządzenia, i tak obciążony jest błędem merytorycznym, przejętym z wcześniejszych wersji wzoru tej części sprawozdania, obowiązujących do 2017 r. na mocy uchylonego rozporządzenia w sprawie rachunkowości budżetowej. Ten błąd merytoryczny nie został usunięty obecnym rozporządzeniem. Polega on na niezgodności:

- wartości pozycji IV. „Fundusz" w zestawieniu zmian w funduszu jednostki z

- wartością pozycji A. „Fundusz" w bilansie jednostki budżetowej lub samorządowego zakładu budżetowego ( załącznik nr 5 do rozporządzenia).

Różnica wartości tych pozycji wynika z nieuwzględnienia w pozycji IV. „Fundusz" zestawienia zmian w funduszu jednostki wartości funduszu mienia zlikwidowanych jednostek, który jest częścią składową pozycji A. „Fundusz" w bilansie.

Kategorie finansowe o tej samej nazwie, występujące w poszczególnych częściach tego samego sprawozdania finansowego, powinny być tożsame. Niestety, jest to ignorowane, co widać na przykładzie opisanego błędu.

... pojawił się nowy

Jakby tego było mało, do nowego wzoru zestawienia zmian w funduszu jednostki wprowadzono kolejny błąd, tym razem o charakterze strukturalnym. Pozycja III. „Wynik finansowy netto za rok bieżący (+,–)" wzoru zestawienia zmian w funduszu jednostki składa się z trzech pozycji niższego rzędu:

- III.1. „Zysk netto",

- III.2. „Strata netto",

- III.3. „Nadwyżka środków obrotowych".

W strukturze każdego sprawozdania o układzie hierarchicznym respektowana powinna być zasada: pozycja wyższego rzędu jest wynikiem (sumy, różnicy) pozycji niższego rzędu, czego nie uwzględniono w pozycji III. zestawienia zmian w funduszu jednostki. Pozycja III.3 „Nadwyżka środków obrotowych" nie jest częścią składową pozycji III., więc powinna być oznaczona jako pozycja IV. W konsekwencji pozycja IV. „Fundusz" powinna być oznaczona numerem pozycji V. Powyższy błąd dotyczy tylko samorządowych zakładów budżetowych, które powinny przenu- merować pozycje sprawozdania.

Trzeba zapewnić porównywalność

Zmiany zasad rachunkowości, skutkujące zmianami wzorów sprawozdania, mogły w niektórych jednostkach wywoływać potrzebę zastosowania podejścia retrospektywnego, celem zapewnienia porównywalności danych w sprawozdaniu za 2018 r. z danymi za rok ubiegły. To zagadnienie dotyczy prezentacji w bilansie gruntów jednostek samorządu terytorialnego oddanych w wieczyste użytkowanie oraz skutków kwalifikacji nadwyżki dochodów własnych szkół i placówek oświatowych. Zgodnie ze wskazaniami Krajowego Standardu Rachunkowości Nr 7 „Zmiany zasad (polityki) rachunkowości, wartości szacunkowych, poprawianie błędów, zdarzenia następujące po dniu bilansowym – ujęcie i prezentacja", prezentację danych za rok ubiegły przy zastosowaniu podejścia retrospektywnego można przeprowadzić w tabelach wzorów poszczególnych części sprawozdania, poprzez ujęcie w kolumnie roku ubiegłego w pozycjach obliczonych retrospektywnie, danych w postaci ułamka. W jego liczniku wpisuje się dane oryginalne, a w mianowniku – dane przekształcone przy zastosowaniu podejścia retrospektywnego. Na szczęście konieczność stosowania podejścia retrospektywnego dotyczyć będzie tylko niektórych, nielicznych jednostek.

Tego jeszcze nie było

Jednak najważniejszą zmianą wprowadzoną do sprawozdań finansowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych jest ustanowienie nowej części sprawozdania, a mianowicie informacji dodatkowej. Jednocześnie wyeliminowano z pozostałych części sprawozdania finansowego części opisowe, określane jako informacje uzupełniające. Zadaniem tej części sprawozdania (informacji dodatkowej) jest prezentacja w formie opisowej wszystkich dodatkowych danych, niezbędnych do pełnego, jasnego i zrozumiałego przedstawienia sytuacji majątkowej i finansowej jednostki, ukazanej w formie zestawień liczbowych w pozostałych częściach sprawozdania. Wzór informacji dodatkowej stanowi załącznik nr 12 do rozporządzenia. W formie tabeli przedstawiono w nim zakres informacji, które jednostki będą wpisywały w poszczególnych pozycjach informacji dodatkowej. Nazwy pozycji stanowią jednocześnie wskazanie, jakie informacje są wymagane. Większość pozycji ma charakter obligatoryjny i tylko niektóre pozycje będą wypełniane przez jednostki w miarę posiadanych informacji. Dla potrzeb informacji dodatkowej niektóre jednostki będą musiały rozbudować ewidencję analityczną, jednak główny wysiłek przy sporządzeniu tej części sprawozdania finansowego będzie polegał na przeprowadzeniu analitycznych prac obliczeniowych na postawie danych ksiąg rachunkowych i ewidencji pozabilansowej celem uzyskania wymaganych danych. ?

Podstawa prawna: rozporządzenie ministra rozwoju i finansów z 13 września 2017 r. w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (DzU poz. 1911)

Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL