Podatek dochodowy

Analiza cen transferowych - na czym polega

123RF
W analizie danych porównawczych zwykle bada się wskaźniki rentowności. Dobór odpowiedniego parametru powinien uwzględniać charakter transakcji i dostępność danych finansowych. Dla producentów najczęściej jest to narzut na koszty.

1. Czy analiza danych porównawczych musi opierać się na danych polskich podmiotów?

Tak. Zgodnie z art. 9a ust. 2c ustawy o CIT, analiza danych porównawczych powinna zawierać dane porównywalne o podmiotach mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli dane są dla podatnika dostępne. W konsekwencji, w ramach analizy w pierwszej kolejności powinny zostać zbadane podmioty krajowe.

W przypadku braku polskich danych, w naszej ocenie, można skorzystać z danych podmiotów zagranicznych. Obszar pozyskiwanych danych powinien zależeć od branży bądź obszaru terytorialnego na jakim działa podatnik, np. Europa środkowo-wschodnia.

2. Czy analizę cen transferowych należy przeprowadzić na podstawie danych finansowyh z jednego roku?

Nie. Marże realizowane przez niepowiązane podmioty mogą wahać się na skutek zmian rynkowych. W związku z tym uwzględnienie danych z jednego roku może dać rezultaty stosunkowo mało wiarygodne. W celu wyeliminowania wpływu wahań koniunktury zaleca się stosowanie danych uśrednionych z przedziału kilku lat.

3. Jakie podmioty należy przyjąć do analizy i czy mogą to podmioty dokonujące transakcji z podmiotami powiązanymi?

Do analizy należy przyjąć podmioty, które można uznać za porównywalne (kwestia porównywalności wyjaśniona została poniżej).

Z analizy cen transferowych powinny zostać wyeliminowane podmioty, które dokonują transakcji z podmiotami powiązanymi. Wynika to z faktu, że transakcje zawierane z podmiotami powiązanymi mogłyby zniekształcić obraz porównywalnych transakcji i niesłusznie wpłynąć na rynkowe wskaźniki finansowe. Ponadto, przepisy o szacowaniu cen przez organy podatkowe nakazują odnoszenie się do danych dotyczących transakcji zawieranych przez niepowiązane podmioty.

4. Kiedy transakcje/podmioty można uznać za porównywalne?

Aby wyniki analizy danych porównawczych były wiarygodne, jej podstawą muszą być dane z transakcji podmiotów porównywalnych.

Zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia ministra finansów w sprawie szacowania cen przez organy podatkowe (rozporządzenie z 10 września 2009 r. w sprawie sposobu i trybu określania dochodów osób prawnych w drodze oszacowania oraz sposobu i trybu eliminowania podwójnego opodatkowania osób prawnych w przypadku korekty zysków podmiotów powiązanych), za porównywalne uznać można takie transakcje, w których „żadna z ewentualnych różnic pomiędzy porównywanymi transakcjami lub pomiędzy podmiotami zawierającymi te transakcje nie mogłaby w sposób istotny wpłynąć na cenę przedmiotu takiej transakcji na wolnym rynku lub można dokonać racjonalnie dokładnych poprawek eliminujących istotne efekty takich różnic".

Z kolei w § 6 ust. 3 ww. rozporządzenia wskazano, że organ podatkowy/organ kontroli skarbowej przy dokonywaniu analizy porównywalności powinien w szczególności uwzględnić następujące czynniki porównywalności:

- cechy charakterystyczne dóbr, usług lub innych świadczeń;

- przebieg transakcji, w tym funkcje, jakie wykonują podmioty w porównywanych transakcjach, biorąc pod uwagę angażowane przez nie aktywa, kapitał ludzki oraz ponoszone ryzyka;

- warunki transakcji określone w umowie lub porozumieniu, lub innym dowodzie dokumentującym te warunki;

- warunki ekonomiczne występujące w czasie i miejscu, w których dokonano transakcji;

- strategię gospodarczą.

Kryteria wyboru podmiotów porównywalnych powinny być indywidualnie ustalane w każdej przeprowadzanej analizie danych porównawczych. Celem jest bowiem znalezienie podmiotów prowadzących jak najbardziej porównywalną działalność do tej analizowanej. Pod uwagę należy wziąć m.in. przedmiot i profil działalności, skalę prowadzonej działalności czy status prawny podmiotu.

5. Jakie wskaźniki bada się w analizie porównawczej?

Do najczęściej badanych wskaźników finansowych w ramach analizy danych porównawczych należą wskaźniki rentowności. W analizie możliwe jest zbadanie wielu wskaźników rentowności podmiotów. Dobór odpowiedniego wskaźnika powinien być uzależniony m.in. od charakteru badanej transakcji czy dostępności danych finansowych. Przykładowo, dla producentów najczęściej badanym wskaźnikiem jest narzut na koszty, dla dystrybutorów – marża, a dla odsetek od pożyczek – oprocentowanie porównywalnych pożyczek.

Ważne jest także, aby sporządzając analizę zachować spójność wskaźnika i porówać analogiczne wskaźniki (np. nie mylić narzutu z marżą).

6. Co to jest przedział międzykwartylowy?

Kwartyle dzielą wszystkie obserwacje na cztery równe co do liczby obserwacji grupy. Przykładowo, kwartyl pierwszy (Q1) odrzuca 25 proc. obserwacji.

Kwartyle są jedną z miar statystycznych wykorzystywanych w analizie benchmarkingowej. Zgodnie z wytycznymi OECD, za przedział rynkowy wynagrodzenia można uznać przedział pomiędzy I a III kwartylem, a zatem – co do zasady – przedział zawierający połowę wartości, po odrzuceniu skrajnych wyników – 25 proc. dolnych i 25 proc. górnych.

7. Czy polskie przepisy podatkowe wskazują preferowaną metodę ustalania lub badania cen?

Nie. Obecnie nie ma preferowanej tradycyjnej metody ustalania lub badania cen. Zgodnie z brzmieniem rozporządzenia ministra finansów w sprawie szacowania cen przez organy podatkowe obowiązującym do lipca 2013 r. pierwszeństwo miała metoda porównywalnej ceny niekontrolowanej. Przepis ten jednak został usunięty w wyniku zmian.

Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL