Publicystyka
Stare przegra
Obrońcy ACTA muszą zdać sobie sprawę z tego, że wielu twórców chętnie dzieli się swoja twórczością za darmo, dlatego, że jest o w ich interesie – twierdzi publicysta „Rzeczpospolitej"
Dziennikarze przede wszystkim zajmują się dostarczaniem rozrywki, także w programach publicystycznych. Dociekliwość coraz rzadziej kojarzy się z naszym zawodem
Piotr Zaremba i wielu moich kolegów publicystów łudzi się, że nic nie zastąpi tradycyjnych mediów. Podczas niedawnej debaty w „Rzeczpospolitej" na temat wolności prasy Paweł Lisicki twierdził, że nic nie zastąpi np. dziennikarzy śledczych. Podobnie myśli Zaremba. „Czekam na śledztwa blogerskie i jakoś ich nie widzę. Słabe media w sieci i blogerzy nie będą bowiem w stanie skutecznie patrzeć władzy na ręce" – pisze w tekście „Internet też musi się zmienić" („Rzeczpospolita", 3 lutego 2012 r.).
Wielu dziennikarzy, którzy jeszcze pracują w zawodzie, żyje w przekonaniu, że stary świat musi przetrwać, bo jest niezbędny i bez niego demokracja nie może funkcjonować. Przekonują, ze nikt nie zastąpi profesjonalnych dziennikarzy, ich kompetencji i umiejętności. Piotr Zaremba jako przykład podaje sprawę ACTA, kiedy „potężny świat Internetu nie był w stanie wytropić zawczasu tego zagrożenia."
Otóż on i inni moi koledzy nie zauważają jednego. To już się dzieje, ba – to już się stało. Media już coraz częściej nie spełniają swojej tradycyjnej funkcji. Coraz mniej dziennikarzy zajmuje się „patrzeniem władzy na ręce" . Zamiast tego zdarza się współpraca z władzą, czy jej wspieranie. A przede wszystkim dziennikarze zajmują się dostarczaniem rozrywki, także w programach publicystycznych. Dociekliwość coraz rzadziej kojarzy się z naszym zawodem. A śledztwa dziennikarskie? Zaremba nie widzi ich wśród blogerów. A czy widzi je jeszcze w prasie? W żadnej redakcji nie ma już „dziennikarzy śledczych", którzy przez miesiąc czy dwa niczego innego nie robią, tylko tropią jedna historię, by na końcu coś opublikować albo nie. Żadnego wydawcy nie stać dziś na to, by utrzymywać dziennikarzy, którzy przez długi czas zajmują się tylko jedną sprawą. A jeszcze niedawno były gazety, które tworzyły całe działy śledcze. To się skończyło. Już.
Czy blogerzy prowadzą własne śledztwa? Na razie niewiele, zgoda. Ale na przykład w sprawie katastrofy smoleńskiej zbiorowa praca grupy blogerów doprowadziła do opublikowania „Białej Księgi", z której potem korzystali politycy.
Now model biznesowy
Kto będzie zastępował wyspecjalizowanych dziennikarzy? Po pierwsze, tych specjalistów w naszym zawodzie jest już coraz mniej. Już tylko dwa–trzy media w Polsce stać na to, by ich zatrudniać. Ale wcale nie jest tak, że nie ma ich kto zastąpić. Zastępują ich, i to coraz szybciej, eksperci – ekonomiści, prawnicy, którzy pasjonują się polityką czy ekologią, którzy zakładają rozmaite fundacje.
O ACTA pisał od dawna na swoim blogu Piotr „Vagla" Waglowski, w terminologii Piotra Zaremby i rządu – to „internauta". To on od dawna zajmował się tym problemem a nie my – tradycyjni dziennikarze. Vagla jest jest prawnikiem, ekspertem w dość wąskiej ale ważnej dziedzinie, który stworzył własne medium. Ma swoją stronę internetowa, własny blog, stał się człowiekiem-instytucją. Żaden dziennikarz nie ma z nim szans. Gdyby dziś zniknęły tradycyjne media, świat i tak dowiedziałby się o tym, co Vagla ma do powiedzenia. On nie potrzebuje już z TVN24 czy TOK FM, choć oczywiście jest tam zapraszany.
Wyjątkowy przykład? Nie, takich jest coraz więcej. Role tradycyjnego publicysty spełnia dziś np. Krzysztof Rybiński, do niedawna, wyłącznie człowiek biznesu i nauki. Dziś jest niemal medialnym celebrytą. Posiada własne medium – własnego bloga, do którego zaglądają wszyscy zainteresowani tematem. I Vagla, i Rybiński, czy też inny ekspert-publicysta Robert Gwiazdowski, nie biadają na tym, że ktoś „kradnie" ich treści. Dzięki zmianie technologicznej stają się coraz bardziej wpływowymi postaciami. Konkurentami nas, staroświeckich dziennikarzy.
Nowa rzeczywistość nie jest idealna, ma wiele słabości. Dopiero się tworzy się. Ale tworzy się bardzo szybko. Tego trendu nie da się już odwrócić. Przetrwają te tytuły, które wyspecjalizują się, odnajdą się w tym innym świecie, nauczą się koegzystować z nowymi mediami, i znajdą nowy model biznesowy.
Przeczytaj więcej o: Acta, dziennikarze, internet, media
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
