Ochroniarz sprawdzi bagaż i pasażera

autor: Robert Gardziński

źródło: Fotorzepa

+zobacz więcej zdjęć

Prywatne agencje ochrony zadbają o bezpieczeństwo na lotniskach. Będą mogły kontrolować pasażerów – to unijny trend

Polskie lotniska czeka w tym roku fundamentalna reforma w zakresie ochrony ich bezpieczeństwa. Wejdą na nie zewnętrzne firmy ochroniarskie mające koncesję na prowadzenie działalności gospodarczej i pozwolenie na broń.

Najpierw jednak będą musiały uzyskać status zarejestrowanego agenta. Oznacza to konieczność uzyskania wpisu do specjalnego rejestru prowadzonego przez prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego po otrzymaniu przez agenta certyfikatu operatora kontroli bezpieczeństwa i opinii Straży Granicznej. Zmiana wiąże się z projektem nowelizacji prawa lotniczego, który jest już po pierwszym czytaniu w Sejmie, ale rząd zgłosił do niego autopoprawkę.

Zamiast straży

Dziś ochroną bezpieczeństwa na lotniskach zajmują się Straż Graniczna i wewnętrzne służby zarządzającego portem. W myśl proponowanych rozwiązań za system ochrony lotniska cywilnego ma odpowiadać tylko jedna instytucja, czyli zarządzający portem. Nadzór nad nią będzie sprawować prezes ULC we współdziałaniu ze SG. Zarządzający lotniskiem ma być odpowiedzialny za kontrolę bezpieczeństwa osób, bagażu oraz przesyłek i osób korzystających z przejść służbowych. Pomysł nie jest nasz, to wynik zaleceń organizacji lotniczych.

– Państwa Unii odeszły od kontrolowania bezpieczeństwa przez funkcjonariuszy służb publicznych i przyjęły model ochrony lotnictwa przez pracowników prywatnych firm pod nadzorem służb państwowych. Funkcjonuje on bez zastrzeżeń – podkreśla płk Wojciech Lechowski, rzecznik prasowy komendanta głównego Straży Granicznej.

Manualne czynności

Przyjęcie nowelizacji będzie się wiązać z nowym podejściem do niektórych czynności służących zagwarantowaniu bezpieczeństwa w komunikacji lotniczej. Chodzi m.in. o tzw. kontrole manualne, które są zarezerwowane obecnie wyłącznie dla funkcjonariuszy służb państwowych (Straż Graniczna).

W myśl definicji zaproponowanej w projekcie kontrolą manualną jest zespół czynności kontrolnych wykonywanych ręcznie bez ingerencji w wewnętrzne powłoki ciała, mający na celu wykrycie w odzieży lub na ciele oraz w przedmiotach zabronionych przedmiotów, urządzeń lub substancji. W jak najmniejszym stopniu kontrola ta ma naruszać intymność człowieka. Za zgodą sprawdzanej osoby będzie mogła być przeprowadzana przez osobę płci przeciwnej. Kontrola manualna może też obejmować obejrzenie powierzchni ciała przez pracownika ochrony tej samej płci (przeciwnej – również za zgodą kontrolowanego).

Kontrola osobista

– Kontrola osobista to czynność procesowa, która będzie wykonywana przez SG. Służba ochrony nie ma prawa jej przeprowadzać. Nie proponuje się też zmiany w tym zakresie – tłumaczy płk Wojciech Lechowski.

Dodaje, że SG będzie zajmować się zwalczaniem zagrożeń bombowych, nadzorowaniem pracowników ochrony. Nadal też pozostanie w jej gestii pełnienie wart ochronnych w samolotach odbywających ryzykowne rejsy.

Na razie agencje ochrony nie chcą się wypowiadać na temat nowego rynku dla ich usług.

– Jest problem funkcjonalnej prywatyzacji zadań publicznych. Taki charakter ma kontrola manualna w portach lotniczych. W USA jest to już norma. Nadal mamy do czynienia z otwartym zagadnieniem. Powoływanie się na europejskie standardy nie przekonuje – komentuje prof. Hubert Izdebski z Uniwersytetu Warszawskiego.

Co będzie wolno pracownikom agencji

Zgodnie z projektem pracownik służby ochrony lotniska w trakcie wykonywania zadań z zakresu kontroli bezpieczeństwa w lotnictwie cywilnym oraz ochrony osób i mienia będzie miał prawo: niedopuszczenia do wejścia na obszar lub do obiektu podlegającego ochronie osoby nieposiadającej wymaganych uprawnień; dokonywania kontroli manualnej i przeglądania zawartości bagażu; sprawdzania przedmiotów wprowadzanych do strefy zastrzeżonej lotniska; korzystania z urządzeń technicznych, środków chemicznych oraz psów do wykrywania urządzeń, przedmiotów lub substancji, których posiadanie jest zabronione bądź które mogą stanowić przedmiot niebezpieczny. Prawo do przeprowadzania kontroli osobistej będą mieli tylko funkcjonariusze publiczni.