Spółdzielnie mieszkaniowe
Nadzór ministra to słabe wsparcie dla spółdzielców
Zawyżanie opłat za mieszkanie i media oraz utrudnianie wykupu mieszkań – na to przede wszystkim skarżyli się członkowie spółdzielni
Według danych z Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej dotyczących kierowanych do niego skarg wynika, że spółdzielcom nie podobały się zwłaszcza rozliczenia kosztów centralnego ogrzewania i ciepłej wody oraz wysokość opłat za mieszkanie. Ich zdaniem spółdzielnie źle rozliczają koszty za media lub je celowo zawyżają. W sumie skarg w 2011 r. było około 650, a więc nieco mniej niż przed rokiem.
Nie zawsze ministerstwo potrafi jednoznacznie ustalić, czy zarzuty pod adresem spółdzielni są zgodne z prawdą czy nie. Minister transportu i budownictwa nie ma bowiem takich kompetencji. Wysokość podwyżek można natomiast kwestionować w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym lub od razu w sądzie cywilnym.
Niektóre spółdzielnie – według autorów skarg – w ogóle nie przeprowadzają lustracji w okresach trzyletnich, chociaż są do tego zobligowane przez przepisy. Są również takie, które poddają się wprawdzie lustracji, ale nie realizują wszystkich wniosków polustracyjnych.
Z kolei zarzuty w sprawie wykupu dotyczą przede wszystkim tego, że spółdzielnie latami zwlekały z rozpatrzeniem wniosku albo też nie chcą w ogóle przenieść własności lokalu na spółdzielcę. Najczęściej jednak okazuje się, że dany lokal znajduje się w budynku zlokalizowanym na gruncie o nieuregulowanym stanie prawnym.
Jakie kompetencje
Kompetencje do kontrolowania spółdzielni przysługują ministrowi na podstawie art. 93a prawa spółdzielczego. Nie rozstrzyga on jednak spraw, lecz jedynie bada zarzuty zawarte w skargach. Jeżeli stwierdzi naruszenie prawa, występuje z wnioskiem o przeprowadzenie lustracji lub żąda rozszerzenia lustracji obowiązkowej. Zwraca się o to do związku rewizyjnego (jeśli spółdzielnia do niego należy) lub Krajowej Rady Spółdzielczej (jeżeli jest niezrzeszona). Może to zrobić dopiero, gdy dojdzie do łamania prawa. Samo podejrzenie, że tak się dzieje, to niestety za mało.
Związek rewizyjny lub KRS przeprowadza lustrację w ciągu 30 dni od otrzymania wniosku ministra, po czym przekazuje mu protokół. Jeżeli spółdzielnia nie zrealizuje wniosków pokontrolnych, minister może zażądać, by to uczyniła najpóźniej w ciągu trzech miesięcy. Nie ma jednak żadnych sankcji, jeśli zlekceważy jego zalecenia.
Plusy i minusy
Od lat nadzór ministra budzi kontrowersje. – Wielu spółdzielców z woj. podlaskiego wysłało skargi i nie otrzymało żadnej odpowiedzi – twierdzi Paweł Backiel, prezes Stowarzyszenia Uwłaszczeniowego w Białymstoku. Sam też wystąpił ze skargą na wnioski pokontrolne z lustracji przeprowadzonej w spółdzielni, w której radzie nadzorczej zasiadał. – Wykazały one – dodaje – że zatrudnienie dwa razy droższych sprzątaczek było działaniem na korzyść spółdzielni. To jakiś absurd.
Mimo to uważa, że nadzór powinien pozostać jako straszak nad spółdzielniami. Tylko ministerstwo powinno mieć większe kompetencje.
Odmiennego zdania jest Jerzy Jankowski z Krajowej Rady Spółdzielczej. – Nadzór jest nieskuteczny, a przepisy dotyczące nadzoru mało precyzyjne i dalsze jego utrzymywanie jest bezcelowe – uważa.
Masz pytanie, wyślij e-mail do autorki r.krupa@rp.pl
Przeczytaj więcej o: członkowie spółdzielni, nadzór ministra transportu i budownictwa, prawo spółdzielnie, spółdzielnie mieszkaniowe
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
