VAT
Gdzie powinien być rozliczony podatek od składowania towarów
Prawidłowe ustalenie miejsca świadczenia usług magazynowania nastręcza przedsiębiorcom pewnych problemów. Często trudno jest stwierdzić, czy należy do nich stosować przepisy dotyczące usług związanych z nieruchomościami, czy reguły ogólne
Od 1 stycznia 2010 obowiązują nowe zasady ustalania miejsca świadczenia usług na rzecz podatników. Są one konsekwencją zmian w dyrektywie 2006/112/WE.
Decyduje siedziba odbiorcy
Zgodnie z regułą ogólną, wyrażoną w art. 28b ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług w przypadku ich świadczenia na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej. W sytuacji gdy usługa jest świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej tego podatnika, miejscem świadczenia usług będzie to stałe miejsce prowadzenia działalności.
Takie uregulowanie jest zgodne z konstrukcją VAT, który jest podatkiem konsumpcyjnym, a więc powinien obciążać końcowego nabywcę. Wobec tego usługi świadczone na rzecz podatnika z innego państwa członkowskiego bądź z państwa trzeciego będą opodatkowane w państwie jego siedziby. Polski podatnik nie powinien więc obciążać swojej usługi krajowym VAT.
Faktura przez niego wystawiona zawiera adnotację, że zobowiązanym do rozliczenia podatku jest nabywca wraz ze wskazaniem podstawy prawnej z ustawy o VAT bądź z dyrektywy.
Liczne wyjątki
W ślad za autorami dyrektywy polski ustawodawca również przewidział liczne wyjątki od określonej w art. 28b ustawy o VAT reguły ogólnej.
Zgodnie z art. 28e tej ustawy miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.
Wynika z tego, że dla ustalenia miejsca świadczenia usługi, która jest związana z nieruchomością, nie ma znaczenia status ani miejsce siedziby (stałego miejsca prowadzenia działalności) usługobiorcy. Taka usługa jest bowiem opodatkowana w miejscu położenia nieruchomości.
Zauważyć także należy, że katalog usług, które mogą podlegać opodatkowaniu na podstawie przywołanego artykułu, ma charakter otwarty, czyli jest to wyliczenie przykładowe.
Niefortunne wdrożenie dyrektywy
W orzecznictwie (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 19 października 2010, I SA/ Po 572/ 10, czy wyrok WSA w Łodzi z 25 listopada 2010, I SA/Łd 1090/10) wskazuje się, że art. 28b ustawy o VAT we właściwy sposób wdraża art. 47 dyrektywy 2006/ 112/WE.
Ustawodawca unijny określił bowiem, że miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług rzeczoznawców i agentów nieruchomości, usług zakwaterowania w sektorze hotelarskim lub sektorach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, przyznawanie prawa użytkowania nieruchomości oraz usług związanych z przygotowywaniem i koordynacją prac budowlanych, takich jak usługi architektów i biur nadzoru budowlanego, jest miejsce, w którym znajduje się dana nieruchomość.
Z porównania obu regulacji wynika, że ustawodawca unijny posłużył się sformułowaniem „przyznawanie prawa do użytkowania nieruchomości”, natomiast polski użył zwrotu „użytkowania i używania nieruchomości”.
W komentarzach zauważa się, że sformułowanie przyjęte przez polskiego ustawodawcę jest o tyle niefortunne, że jego intencją było objęcie wspomnianą regulacją usług polegających na oddaniu przez usługodawcę nieruchomości do używania innemu podmiotowi w ramach określonego stosunku prawnego, np. poprzez umowę najmu czy dzierżawy, a nie sam fakt używania nieruchomości, który jest jedynie formą wykorzystania usługi przez nabywcę, natomiast w żadnym wypadku nią nie jest (tak np. T. Michalik, „Komentarz VAT”, C.H. Beck, Warszawa 2010).















