Sfera budżetowa
Służba wojskowa wpływa na prawo do wcześniejszej emerytury
Uprawnienia do wcześniejszej emerytury mogą wynikać z długoletniej pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Wliczanie czasu służby wojskowej do okresu pracy „szczególnej" powoduje spory z ZUS
Wielu pracowników nadal stara się o uzyskanie emerytury wynikającej z pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze na podstawie przepisów ustawy z 17 grudnia 1998 o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. DzU z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.).
Umożliwia to przepis art. 184 tej ustawy odsyłający do regulacji z art. 32 ww. ustawy. W praktyce nierzadko są jednak problemy z wykazaniem minimalnego okresu pracy w warunkach szczególnych. Istotne znaczenie może mieć wówczas okres służby wojskowej odbywanej podczas zatrudnienia w czasie trwania zatrudnienia na stanowisku pracy „szczególnej”.
Pod warunkiem powrotu
Według stanowiska Sądu Najwyższego wyrażonego w wyroku z 6 kwietnia 2006 (III UK 5/06) okres zasadniczej służby wojskowej odbytej w czasie trwania stosunku pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze zalicza się do stażu pracy wymaganego do nabycia prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym (art. 32 ust. 1 ww. ustawy), jeżeli pracownik w ustawowym terminie zgłosił swój powrót do tego zatrudnienia.
Wyrok ten zapadł w stanie faktycznym, w którym pracownik odbywał zasadniczą służbę wojskową w czasie obowiązywania ustawy z 30 stycznia 1959 o powszechnym obowiązku wojskowym (DzU z 1963 r. nr 20, poz. 108).
Jej art. 125 przewidywał, że pracownikowi, który zgłosił się do pracy w ciągu 30 dni od dnia zwolnienia z zasadniczej służby wojskowej (a w ciągu trzech dni od zwolnienia z ćwiczeń wojskowych zwyczajnych lub przeszkolenia wojskowego), okres odbytej służby wojskowej zalicza się do okresu zatrudnienia w zakresie wszelkich uprawnień uzależnionych od liczby lat pracy albo od ciągłości pracy w danym zawodzie lub służbie bądź w szczególnych warunkach, od których zależy nabycie tych uprawnień.
Ustawa ta wprawdzie została uchylona 29 listopada 1967, jednak obecnie obowiązująca ustawa z 21 listopada 1967 o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. DzU z 2004 r. nr 241,
poz. 2416 ze zm.) zawiera zbliżoną regulację w art. 120 ust. 1. W myśl bowiem tego przepisu pracownikowi, który w ciągu 30 dni od dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej podjął pracę u pracodawcy, u którego był zatrudniony w dniu powołania do niej, czas odbywania służby wojskowej wlicza się do okresu zatrudnienia u tego pracodawcy w zakresie wszystkich uprawnień wynikających ze stosunku pracy.
Po wyjściu do cywila
Zasadniczo można więc przyjąć, że czas służby wojskowej nie może pogorszyć sytuacji pracownika, bo powinien być traktowany tak jak okres pracy. Należy zatem uznać, że okres służby wojskowej powinien być wliczany również do okresu pracy w warunkach szczególnych, która jest podstawą do uzyskania wcześniejszej emerytury.
Prawo do wcześniejszej emerytury jest bowiem uprawnieniem związanym ze stosunkiem pracy, skoro w myśl art. 32 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS mogą ją uzyskać tylko pracownicy.
Ponadto konstytucyjna zasada demokratycznego państwa prawnego, urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, oraz zasada równości wobec prawa i zakazu dyskryminacji, które wyrażone są w art. 2 i 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, uzasadniają dokonywanie takiej wykładni przepisów prawa, która wyklucza jakiekolwiek pokrzywdzenie obywatela z powodu wykonywania publicznego obowiązku obrony ojczyzny.
Warto też zwrócić uwagę, że również w wyroku z 25 lutego 2010 (II UK 219/09) Sąd Najwyższy wskazał, że okres zasadniczej służby wojskowej odbytej w czasie trwania stosunku pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze zalicza się do stażu pracy wymaganego do nabycia prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym, jeżeli pracownik w ustawowym terminie zgłosił swój powrót do tego zatrudnienia. Stanowisko SN jest więc w tym zakresie już ugruntowane.
Przeczytaj więcej o: staż emerytalny, służba wojskowa, wcześniejsza emerytura
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
