Historia

Kalendarium zbrodni na narodzie polskim - Niemcy

Rozstrzeliwanie mieszkańców Warszawy w 1940 roku
Forum
[srodtytul]1939[/srodtytul]
1 IX O godzinie 4.42 Luftwaffe rozpoczęło nieuzasadnione wojskowymi względami bombardowanie Wielunia (Łódzkie). Zginęło 1200 mieszkańców, zniszczono 70 proc. zabudowy. Ogółem niemieckie lotnictwo zbombardowało w 1939 r. 158 polskich miast i osiedli, zabijając ok. 10 tysięcy cywilów.
W 15 egzekucjach Wehrmacht rozstrzelał 139 cywilów. W Gdańsku gestapo aresztowało 250 znaczniejszych Polaków. W Rzeszy nasilenie zaczętych w końcu sierpnia aresztowań działaczy polskich, zwłaszcza Związku Polaków w Niemczech, nauczycieli i księży; kilkadziesiąt osób zamordowano, pozostałych zesłano do Dachau i innych lagrów. 2 IX Do obozu koncentracyjnego Stutthof na Mierzei Wiślanej deportowano aresztowanych działaczy polskich z Gdańska, a w następnych dniach także z Pomorza i Prus Wschodnich. 2 – 3 IX W zajmowanych kolejno miastach Górnego Śląska Wehrmacht, Einsatzgruppen i bojówki Freikorpsu mordują według list proskrypcyjnych powstańców śląskich, działaczy plebiscytowych, członków Związku Młodzieży Powstańczej i harcerstwa. W tych dniach egzekucje odbyły się m.in. w Orzeszu, Łaziskach, Tychach, Lędzinach, Imielinie, Gostyniu, Kobielicach, Jankowicach. 3 IX Reichsführer SS Heinrich Himmler rozkazał mordować cywilnych Polaków broniących się przed agresorami (wbrew konwencji genewskiej, która przyznaje im prawa kombatanckie i każe traktować jak cywilnych jeńców wojennych), a w miastach stawiających opór brać znaczniejszych obywateli jako zakładników. 4 IX W Katowicach zamordowano 250 osób (a do końca września 750 – powstańców śląskich, harcerzy i członków obrony cywilnej), w Złoczewie i okolicy 200, w Częstochowie i Żarkach – po 100 osób. W ramach „akcji bezpośredniej” egzekucje polskich patriotów przeprowadzono m.in. w Mikołowie, Pszczynie, Sosnowcu, Świętochłowicach, Tarnowskich Górach, Siewierzu. Łącznie na Górnym Śląsku we wrześniu Niemcy zamordowali 1400 „fanatycznych Polaków”. W Opatowcu (Świętokrzyskie) Wehrmacht rozstrzelał 45 wziętych do niewoli żołnierzy WP. Mordowania zarówno jeńców wojennych, jak i osób cywilnych wojsko niemieckie dopuszcza się do końca kampanii w Polsce, ale intensywnie do połowy września. Po tym terminie eksterminacją zajmują się głównie grupy operacyjne policji oraz bojówki Freikorpsu i Selbstschutzu. 9 IX W Kłecku koło Gniezna żołnierze niemieccy rozstrzelali 50 cywilnych obrońców miasta. W następnych dniach – ok. 500 cywilnych mieszkańców Kłecka i okolic. 10 IX Początek pacyfikacji Bydgoszczy; odwet za zabicie 3 września 150 dywersantów niemieckich. Nauczycieli i młodzież licealną, księży, urzędników, prawników, kupców, członków Polskiego Związku Zachodniego zabijano i grzebano w rowach strzeleckich koło Fordonu – trzy tysiące i w Tryszczynie – ponad 1400 osób. 17 listopada oficer SS Roeder, dowódca Einsatzkommando 16 „Bromberg”, zameldował: „w mieście nie ma już inteligencji polskiej zdolnej do działania”. 12 IX Albert Forster, przyszły namiestnik okręgu Gdańsk – Prusy Zachodnie: „Sprawą szczególnej wagi jest ujęcie i odosobnienie polskich przywódców oraz intelektualistów, do których zaliczam nauczycieli, duchownych, ludzi z wyższym wykształceniem i ewentualnie kupców”. Władze niemieckie zamknęły Uniwersytet Poznański. 14 IX Niemcy zajęli Gdynię, aresztowali cztery tysiące Polaków. W Poznaniu gestapo skonfiskowało archiwa organizacji społecznych i związków zawodowych; na podstawie ich analizy policja niemiecka tworzyła listy liderów lokalnych społeczności – do likwidacji. 18 IX Funkcjonariuszowi SS Hermanowi Loefferowi nakazano „zabezpieczyć” (czyli zrabować) zabytki kulturalne Poznania i Gniezna. 27 IX Szef niemieckiej policji Reinhard Heydrich: 3 procent polskiej elity intelektualnej zostało już wytępione. 2 X Adolf Hitler: „W Polsce może być tylko jeden pan, to jest Niemiec” i „należy pozbawić życia przedstawicieli polskiej inteligencji”. 7 X Dowódca Selbstschutzu na Pomorzu zameldował, że podległe mu jednostki zastosowały wobec 4247 obywateli polskich „najsroższe środki represji” (czyli zamordowały). We Włocławku aresztowano wszystkich wykładowców seminarium duchownego i 22 kleryków. 8 X W Warszawie aresztowano 354 duchownych i nauczycieli pod zarzutem szowinizmu narodowego. 9 – 11 X W Łodzi i okolicy aresztowano 1500 osób spośród inteligencji, wiele z nich zamordowano. 14 X Na naradzie w Głównym Urzędzie Bezpieczeństwa Rzeszy w Berlinie zakomunikowano decyzję o likwidacji „polskiego elementu przywódczego”. [wyimek]Mordowania zarówno jeńców wojennych, jak i osób cywilnych wojsko niemieckie dopuszcza się do końca kampanii w Polsce[/wyimek] 18 X Policja aresztowała w powiecie włocławskim 119 nauczycieli. Nazajutrz i 21 października we Włocławku – księży. Początek masowych wysiedleń Polaków z Gdyni. 25 X W ramach operacji „Tannenberg” (instalowania w Polsce niemieckiej policji) w 760 zbiorowych egzekucjach zamordowano 20 tysięcy Polaków, głównie inteligencji, z listy „Sonderfahndungsbuch Polen”. 26 X Śląsk, Wielkopolska i ziemia łódzka, Pomorze i północne Mazowsze (Ciechanowskie) wcielone do Rzeszy. Z reszty ziem okupowanych przez Niemcy utworzono Generalne Gubernatorstwo (GG). Aresztowanie prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego. 6 XI Gestapo w Krakowie aresztowało 183 pracowników naukowych, głównie Uniwersytetu Jagiellońskiego i Akademii Górniczo-Hutniczej; większość zesłano do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. 7 XI We Włocławku gestapo aresztowało biskupa Michała Kozala i 21 księży. 10 XI W wielu miastach gestapo aresztowało prewencyjnie setki znaczniejszych obywateli dla zastraszenia Polaków przed ich świętem niepodległości. 11 XI Gestapo aresztowało kilkunastu wykładowców Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Z klasztoru w Niepokalanowie wywieziono 36 franciszkanów, w tym o. Maksymiliana Kolbego, i internowano w Ostrzeszowie. 22 XI Pierwsza w Warszawie publiczna masowa egzekucja. Rozstrzelano 53 osoby. XI Wśród aresztowanych w Lublinie znalazło się szesnastu profesorów KUL, 36 profesorów gimnazjów lubelskich, 44 nauczycieli szkół powszechnych, 60 studentów, siedmiu sędziów sądów Okręgowego i Apelacyjnego, 24 adwokatów oraz ponad stu duchownych katolickich, w tym biskupów Mariana Fulmana i Władysława Gorala. 3 XII Z Lublina do KL Sachsenhausen wysłano biskupów Fulmana i Gorala oraz 11 księży. 14 XII Pierwsza egzekucja kilkudziesięciu Polaków w Palmirach koło Warszawy, miejscu kaźni stołecznej inteligencji. Od grudnia 1939 do lipca 1941 roku rozstrzelano ponad 1700 osób. 17 XII Do tego dnia z Wielkopolski do GG wysiedlono 88 tysięcy Polaków i Żydów. 23 – 25 XII W ramach Intelligenzaktion funkcjonariusze 102 batalionu policji rozstrzelali w Lublinie 31 przedstawicieli inteligencji, w tym dwóch wykładowców KUL, prezesów sądów, starostów, adwokatów, dyrektorów gimnazjów. 26 XII W Wawrze, dzielnicy Warszawy, w odwecie za zabicie dwóch niemieckich żołnierzy, rozstrzelano 107 osób. [srodtytul]1940[/srodtytul] I Na Górnym Śląsku przeprowadzono policyjną akcję rejestracji mieszkańców, nakłaniając ich do deklarowania narodowości niemieckiej. Ostatnie egzekucje w Lasach Piaśnickich koło Wejherowa i Lasach Szpęgawskich koło Starogardu Gdańskiego. W ramach akcji bezpośredniej zwanej też Intelligenzaktion w okręgu Gdańsk – Prusy Zachodnie zamordowano 40 tysięcy Polaków. Tysiące osób zesłano do obozów koncentracyjnych, w których poniosły śmierć. 12 – 15 II W Skarżysku-Kamiennej Niemcy rozstrzelali 360 członków podziemnej organizacji Orzeł Biały. II Egzekucje znaczniejszych Polaków w Forcie VII w Poznaniu, Kościanie, Lasach Lućmierskich, Koninie. Ogółem w Kraju Warty zamordowano 10 tysięcy mieszkańców Wielkopolski, Kujaw, ziemi łódzkiej i zachodniego Mazowsza. Kilkadziesiąt tysięcy zesłano do obozów koncentracyjnych. 2 III Rada Obrony GG podjęła uchwałę o zniszczeniu „jednym uderzeniem” potencjalnych przywódców polskiego ruchu oporu. 15 III Z terenów wcielonych do Rzeszy wysiedlono do tego dnia 364 tysiące obywateli II RP, Polaków i Żydów. Z Kraju Warty ponad 280 tysięcy, z Pomorza 41 tysięcy, z Górnego Śląska 22 tysiące, z rejencji ciechanowskiej ponad 20 tysięcy. Ponadto np. z Warhegau na roboty przymusowe wywieziono w głąb Rzeszy 17 tysięcy, a na zniemczenie 8 tysięcy Polaków. Namiestnik Warthegau Arthur Greiser nie wierzył w możliwość zniemczenia Polaków po wytępieniu ich warstwy przywódczej i stosował metodę niemczenia ziemi („żaden inny naród, oprócz niemieckiego, nie ma prawa tu mieszkać”), a nie ludzi. 22 III W Stutthofie rozstrzelano 67 działaczy gdańskiej Polonii. 31 III Policja w GG przystąpiła do akcji pacyfikacyjnej (Befriedungsaktion) – w istocie mającej na celu fizyczne zniszczenie polskiej warstwy przywódczej. W pierwszym dniu akcji aresztowano tysiąc osób. III – IV Na Kielecczyźnie zamordowano 700 osób i spalono 600 domostw w odwecie za sprzyjanie oddziałowi Hubala. IV W Prusach Wschodnich – rejencji ciechanowskiej i na Suwalszczyźnie – aresztowania wśród polskiej inteligencji, największe w powiatach płockim – dwa tysiące osób i sierpeckim – 500 osób. Aresztowanych kierowano do obozu przejściowego w Działdowie, gdzie część rozstrzelano, a pozostałych zesłano do obozów koncentracyjnych. 20 IV Policja rozstrzelała 42 prawników aresztowanych w siedzibie Izby Adwokackiej w Warszawie. 27 IV Himmler wydał rozkaz utworzenia obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu. 30 V Generalny gubernator Hans Frank zarządził nadzwyczajną akcję pacyfikacyjną (Ausserordentliche Befriedungsaktion – akcję AB) – dalsze niszczenie „politycznej i duchowej warstwy przywódczej” narodu polskiego. Pomiędzy czerwcem a październikiem zamordowano 3500 osób; kilkadziesiąt tysięcy zesłano do lagrów, gdzie większość zginęła. 13 VI Z Tarnowa wywieziono do KL Auschwitz 728 więźniów politycznych. 20 – 22 VI W Zamościu aresztowano ponad dwieście osób spośród inteligencji i osadzono w miejscowej rotundzie – katowni Zamojszczyzny. 24 VI Wskutek obławy w ramach akcji AB w Lublinie aresztowano osiemset osób, w Białej Podlaskiej 40 nauczycieli wezwanych na naradę, w Lubartowie 500 osób. Z aresztowanych na Lubelszczyźnie 500 osób rozstrzelano na Rurach Jezuickich koło Lublina, 1000 zesłano do Sachsenhausen, 100 do Auschwitz. 20 – 21 VI W Palmirach rozstrzelano 370 więźniów Pawiaka, m.in. marszałka Sejmu Macieja Rataja, posłów, artystów, prawników, publicystów (m.in. Mieczysława Niedziałkowskiego), sportowców (Janusza Kusocińskiego). 30 IX W Kraju Warty sporządzono listę 200 tysięcy Polaków „podejrzanych politycznie”. 10 X Na ziemiach wcielonych do Rzeszy gestapo aresztowało kilkuset uczestników podziemnego ruchu oporu. 15 XI Liczba Polaków wysiedlonych z Rzeszy do GG osiągnęła 300 tysięcy, najwięcej z Kraju Warty – 235 tysięcy i z Pomorza – 30 tysięcy. XII Liczba więźniów osadzonych w KL Auschwitz – niemal wyłącznie Polaków represjonowanych w ramach akcji AB – osiągnęła osiem tysięcy. [srodtytul]1941[/srodtytul] 31 I Liczba Polaków wywiezionych na roboty przymusowe do Rzeszy osiągnęła 800 tysięcy, w tym 185 tysięcy kobiet. I – II W większości głównych miast GG aresztowano ok. trzech tysięcy osób za udział w działalności podziemnej, głównie w organizacji Komenda Obrońców Polski. 31 III Liczba wysiedlonych z okręgu Gdańsk – Prusy Zachodnie do GG osiągnęła 41 tysięcy. 4 VII Kilka dni po zajęciu Lwowa policja niemiecka rozstrzelała 22 profesorów wyższych uczelni polskich i kilkadziesiąt osób aresztowanych wraz z nimi – członków rodzin i przyjaciół. VIII W Stanisławowie policja niemiecka aresztowała i rozstrzelała 250 osób spośród miejscowej inteligencji. Akcja „Inteligencja” – pierwsza masowa akcja eksterminacyjna przeprowadzona przez III Rzeszę – pochłonęła ponad 100 tysięcy ofiar.
Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL