Praca w samorządzie
Urlopy są dla pracowników, nie dla gminnych radnych
Lato to czas wypoczynku. W urzędach na wakacje wyjadą pracownicy. Nawet wójtowi czy staroście urlop się należy, czy chce z niego skorzystać czy nie. Tylko radny nie dostanie urlopu. Nie jest bowiem pracownikiem gminy
Prawo do urlopu wypoczynkowego gwarantuje konstytucja. W świetle obowiązujących w Polsce przepisów urlop wypoczynkowy stanowi coroczną, ciągłą i odpłatną przerwę w świadczeniu pracy. Urlopy przysługują zatem pracownikom w ustalonym wymiarze, uzależnionym od stażu pracy.
Oznacza to także, że urlopu wypoczynkowego nie otrzymają osoby, które nie są pracownikami danego pracodawcy. Tak będzie chociażby z radnymi gmin, powiatów i województw samorządowych, którzy płatnych urlopów od zajęć wykonywanych w jednostkach samorządu terytorialnego nie otrzymają.
Ekwiwalent to wyjątek
Prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikom. Jest to prawo niezbywalne, którego pracownik nie może się ani zrzec, ani też przekazać innej osobie do wykorzystania. Charakterystyczną cechą tego świadczenia jest to, że udziela się go w naturze – w postaci zwolnienia pracownika od świadczenia pracy przez określony czas.
Co prawda świadczenie to może być czasami zastąpione ekwiwalentem pieniężnym, ale jest to możliwe i dopuszczalne tylko i wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach. Zgodnie z treścią art. 171 § 1 kodeksu pracy ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany – w całości lub w części – urlop wypoczynkowy wypłaca się pracownikowi w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.
Ekwiwalent za niewykorzystany urlop może zatem otrzymać np. wójt, który nie został wybrany na następną kadencję, czy też jego zastępca, który z tej przyczyny także stracił stanowisko.
Kto komu udziela
Pracownikom gmin corocznego urlopu wypoczynkowego udziela pracodawca. Mówiąc dokładniej, będzie to osoba, której przepisy ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych przyznały kompetencje do wykonywania – wobec poszczególnych grup zatrudnionych – czynności z zakresu prawa pracy.
Zgodnie z treścią art. 7 pkt 1 czynności w sprawach z zakresu prawa pracy wobec zastępcy wójta (burmistrza, prezydenta miasta), sekretarza gminy, skarbnika gminy oraz kierowników gminnych jednostek organizacyjnych wykonuje wójt (burmistrz, prezydent miasta). On też jest właściwy w tych sprawach wobec pozostałych pracowników urzędu gminy (art. 7 pkt. 3).
Z kolei kierownicy gminnych jednostek organizacyjnych wykonują czynności z zakresu prawa pracy wobec podległych im pracowników (art. 7 ust. 4).
Z kolei, jak wynika z treści art. 8 ustawy o pracownikach samorządowych, pracodawcą wójta jest urząd gminy. Nie oznacza to jednak, że to wójt (burmistrz, prezydent miasta) wykonuje sam wobec siebie czynności z zakresu prawa pracy w imieniu pracodawcy (tak jak to czyni wobec pozostałych zatrudnionych w urzędzie).
Ustęp 2 omawianego artykułu wymienia podmioty uprawnione do dokonywania względem wójta poszczególnych rodzajów czynności należących do zakresu prawa pracy. I tak czynności związane z nawiązaniem i rozwiązaniem stosunku pracy wójta wykonuje przewodniczący rady gminy. Rada gminy odpowiada za ustalenie wynagrodzenia wójta. A pozostałe czynności – w tym też udzielanie wójtowi urlopów – należą do kompetencji osoby zastępującej lub sekretarza gminy.
Osobę zastępującą wyznacza wójt. Ma w tym zakresie absolutną dowolność. Nie musi być to bowiem ani osoba zatrudniona na stanowisku urzędniczym, ani nawet pracująca w urzędzie gminy. W zasadzie jedynym wymogiem jest, chociaż nie został on zapisany wprost w ustawie, że osoba zastępująca powinna być pracownikiem samorządowym.
Może to być zatem wskazany przez wójta zastępca, jego doradca czy asystent, sekretarka wójta, kierownik gminnej jednostki organizacyjnej, a nawet zatrudniona w urzędzie sprzątaczka.
Jeżeli wójt nie wyznaczy osoby zastępującej, to urlopu udziela wójtowi sekretarz. Jest to jedna z nielicznych kompetencji, jaka przysługuje sekretarzowi z mocy ustawy, a w konsekwencji jaką może wykonywać bez upoważnienia.
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:
