REKLAMA

W sądzie

Państwo słono płaci za niesłuszne areszty

Agata Łukaszewicz 09-11-2011, ostatnia aktualizacja 09-11-2011 07:25

Od 2005 r. spada liczba stosowanych aresztów. Mniej jest też osób niesłusznie pozbawionych wolności, które chcą od państwa rekompensaty za pomyłkę. Na odszkodowania wydajemy jednak stale ok. 2,5 mln zł rocznie

20 tys. zł odszkodowania dla lekarza uniewinnionego od zarzutu łapówki, 11 tys. zł dla niesłusznie aresztowanego pod zarzutem wymuszenia rozbójniczego i 100 tys. zł dla kobiety, która przez 20 miesięcy siedziała w areszcie oskarżona o kierowanie zabójstwem swojego czteroletniego syna Michałka utopionego w Wiśle.

To tylko kilka z najgłośniejszych w ostatnim czasie spraw o odszkodowania, które się toczyły przed polskimi sądami. Państwo od lat płaci spore pieniądze za pomyłki wymiaru sprawiedliwości i organów ścigania. W 2009 r. odszkodowania wypłacono 173 osobom na łączną kwotę ponad 2,4 mln zł. Rok później takich osób było mniej, bo 161, ale kwota nieco wyższa 2 mln 466 tys. zł. W pierwszej połowie 2011 r. - 73 odszkodowania na kwotę 1,5 mln zł. Średnia wysokość zadośćuczynienia wypłacanego przez strasburski Trybunał w jednej sprawie wynosi ok. 3 tys. euro

Nie ma jednego stałego przelicznika, że np. jeden miesiąc niesłusznego aresztu czy zatrzymania to 15 tys. zł wyjaśnia Rz" sędzia Karol Szklarski. W każdej indywidualnej sprawie sędzia musi ocenić, na ile pomyłka organów ścigania czy sądu wpłynęła na życie zatrzymanego.

Odszkodowanie z tytułu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania należy się za szkodę i krzywdę, która jest bezpośrednim następstwem zastosowania środka przymusu. Niesłuszne tymczasowe aresztowanie, którym posługuje się art. 552 procedury karnej, jest pojęciem ocennym.

- W praktyce orzeczniczej przyjmuje się, że nie tylko wynik postępowania karnego decyduje o niewątpliwej niesłuszności stosowania aresztu - mówi dr Jędrzej Porawski z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Uniewinnienie oskarżonego prawie zawsze stanie się podstawą do ustalenia, że zastosowane tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne. Gdy jednak oskarżony utrudniał postępowanie w ten sposób, że np. nie stawiał się na wezwania organów prowadzących postępowanie, ukrywał się przed wymiarem sprawiedliwości, to zastosowanie tymczasowego aresztowania było konieczne, aby można było wydać wyrok w konkretnej sprawie.

Ponieważ Polska jest stroną europejskiej konwencji praw człowieka, pokrzywdzony obywatel może szukać sprawiedliwości przed Trybunałem w Strasburgu. Ten nie jest jednak dodatkową instancją odwoławczą i nie może uchylać, zmieniać ani unieważniać orzeczeń polskich sądów. Jeżeli jednak Trybunał uzna skargę za zasadną, to może orzec o przyznaniu skarżącemu za niesłuszne aresztowanie rekompensaty znacznie przekraczającej to, co przyznają polskie sądy.

Czytaj także w serwisach:

» Prawo dla Ciebie » Wymiar sprawiedliwości » Postępowanie w sądzie » Postępowanie karne i w sprawach o wykroczenia » Aresztowania

» Prawnicy, doradcy i biegli » Prokuratorzy

Przeczytaj więcej o:  areszt tymczasowy, niesłuszne aresztowania, pomyłki, pozbawienie wolności, prokuratorzy, wymiar sprawiedliwości

Rzeczpospolita
Żadna część jak i całość utworów zawartych w dzienniku nie może być powielana i rozpowszechniania lub dalej rozpowszechniana w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny lub inny albo na wszelkich polach eksploatacji) włącznie z kopiowaniem, szeroko pojętą digitalizacją, fotokopiowaniem lub kopiowaniem, w tym także zamieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody PRESSPUBLICA Sp. z o.o. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części bez zgody PRESSPUBLICA Sp. z o.o. lub autorów z naruszeniem prawa jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.
Rekomenduj artykuł Oddano głosów:

E-booki "Rzeczpospolitej"

Rozwody, separacje, alimenty

Rozwody, separacje, alimenty

Rozwód czy separacja to zawsze porażka, często finansowa. Z reguły jednak okazuje się mniejszym złem, niż formalne pozostawanie w związku, którego nie da się utrzymać
Testamenty, spadki, darowizny

Testamenty, spadki, darowizny

Poradnik o regułach dziedziczenia oraz praktyczne wskazówki dotyczące sporządzania testamentu
  • książki
  • muzyka
  • filmy
  • multimedia
Tu nas znajdziesz: Daj znać! DO GÓRY
Zamknij

Przeczytaj też: >>

Rozmowa z adwokatem bez policjanta

Obecność funkcjonariusza policji lub prokuratora przy pierwszym spotkaniu adwokata z zatrzymanym powinna być uzasadniona – twierdzi RPO >>