Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Prawo karne

Prezydent podpisał ustawę rozszerzajšcš prawo do obrony koniecznej

Fotolia
Prezydent Andrzej Duda podpisał 29 grudnia przygotowanš w Ministerstwie Sprawiedliwoœci ustawę, która rozszerza prawo obywateli do skutecznej obrony przed zuchwałymi napastnikami wdzierajšcymi się do ich domu, mieszkania, posesji.

Nie może być tak, że osoba powstrzymujšca agresora, chronišca swoje mienie, a przede wszystkim życie i zdrowie, własne i biskich, naraża się na odpowiedzialnoœć karnš. Dlatego zmiana Kodeksu karnego znacznie wzmacnia prawo do obrony koniecznej.

Nowy przepis

Nowelizacja przewiduje uzupełnienie dotychczasowych regulacji o obronie koniecznej zapisem odnoszšcym się do ochrony wartoœci szczególnej dla każdego człowieka, jakš jest bezpieczeństwo we własnym domu. Zgodnie z ustawš, nie będzie podlegać karze ten, kto odpiera zamach zwišzany z wdarciem się do mieszkania, lokalu, domu albo ogrodzonego terenu przylegajšcego do mieszkania, lokalu, domu, nawet jeœli przekroczy przy tym granice obrony koniecznej. Odpowiedzialnoœć karna w takim przypadku groziłaby jedynie, gdyby przekroczenie granic obrony koniecznej było rażšce. Nowy przepis brzmi następujšco:

„Nie podlega karze, kto przekracza granice obrony koniecznej, odpierajšc zamach polegajšcy na wdarciu się do mieszkania, lokalu, domu albo na przylegajšcy do nich ogrodzony teren lub odpierajšc zamach poprzedzony wdarciem się do tych miejsc, chyba że przekroczenie granic obrony koniecznej było rażšce".

Jasne kryteria

W dotychczasowym stanie prawnym „nie podlega karze, kto przekracza granice obrony koniecznej pod wpływem strachu lub wzburzenia usprawiedliwionych okolicznoœciami zamachu". Przepis ten nadal będzie obowišzywał we wszystkich sprawach przekroczenia obrony koniecznej. Wprowadzenie dodatkowej podstawy niepodlegania karze w sytuacji, gdy przekroczenie granic obrony koniecznej nastšpi przy odpieraniu zamachu w miejscu, które najogólniej można okreœlić jako domostwo zaatakowanego, spowoduje, że organy œcigania nie będš musiały ustalać trudnego do zweryfikowania stanu emocjonalnego osoby odpierajšcej zamach. Chodzi bowiem o to, by w przypadkach napaœci na dom, mieszkanie czy posesję nie stosować wobec osoby bronišcej się trudnych do zweryfikowania kryteriów emocjonalnych.

Dopiero w razie stwierdzenia, że przekroczenie granic obrony koniecznej miało charakter rażšcy, konieczna będzie ocena, czy ktoœ działał pod wpływem strachu lub wzburzenia. Jeœli tak – zastosowanie znajdzie dotychczasowa klauzula niekaralnoœci.

Nowelizacja daje, w sposób jasny i niebudzšcy wštpliwoœci, możliwoœć ochrony podstawowych wartoœci porzšdku społecznego. Podniesie poczucie bezpieczeństwa obywateli, którzy będš mogli odeprzeć atak złoczyńcy bez ponoszenia konsekwencji karnych, jeżeli podjęte przez nich œrodki nie będš rażšcym przekroczeniem granic obrony koniecznej.

To napastnik ma się bać

Zmiana ma również wpłynšć odstraszajšco na potencjalnych agresorów, którzy będš musieli się liczyć z prawem każdego obywatela do powstrzymania napastnika. Napadniętemu nie będzie już towarzyszyć obawa, że z powodu niedookreœlonych przepisów może ponieœć odpowiedzialnoœć karnš za obronę własnego domu.

Przyczynš nowelizacji jest cišgle powracajšcy temat stawiania zarzutów karnych osobom, które chroniš siebie, swoje mienie i porzšdek społeczny przed bezprawnymi zamachami. Nowelizacja ma również na celu wyeliminowanie negatywnego odczucia społecznego zwišzanego z takim stosowaniem prawa, w którym faktycznie większš dolegliwoœć karnš ponosi osoba bronišca społecznie uznanych wartoœci, niż napastnik ewidentnie godzšcy w te wartoœci.

Prawo do obrony przed bezprawnym zamachem jest jednym z podstawowych praw człowieka. Uchwalona zmiana jest zgodna z Konstytucjš RP, a także Konwencjš o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolnoœci. Zbliżone rozwišzanie obowišzuje np. we Francji.

Bez zbędnych procesów

Nie ma obawy, że nowe przepisy dadzš pole do nadużyć, gdyż każda ze spraw przekroczenia granic obrony koniecznej nadal będzie przedmiotem postępowania karnego prowadzonego w prokuraturze. Do prokuratora będzie więc należało ustalenie, czy zachodzš przesłanki wyłšczajšce odpowiedzialnoœć karnš osoby, która broni swego domu, mieszkania, posesji przed napaœciš. Prokurator będzie mógł w takich sytuacjach umorzyć sprawę na etapie postępowania przygotowawczego, co pozwoli unikać zbędnych procesów sšdowych i traumatycznych przeżyć ofiar napaœci.

Zmiana wejdzie w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia.

UWAGA: komunikaty publikowane sš w serwisie PAP bez wprowadzania przez PAP SA jakichkolwiek zmian w ich treœci, w formie dostarczonej przez nadawcę. Nadawca komunikatu ponosi odpowiedzialnoœć za jego treœć – z zastrzeżeniem postanowień art. 42 ust. 2 ustawy prawo prasowe.

ródło:

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL