Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Postępowanie podatkowe

Kiedy współwłaściciela sprzedawanych działek można uznać za przedsiębiorcę

123RF
Jeden współwłaœciciel działek, których sprzedażš aktywnie zajmował się tylko drugi, też może zostać uznany za prowadzšcego działalnoœć.

Czy w Polsce można bezwiednie zostać przedsiębiorcš? Zbywajšc wiele działek – tak. Potwierdza to sprawa, którš w pištek zajmował się Naczelny Sšd Administracyjny.

W sporze chodziło o podatkowe skutki sprzedaży 34 działek, których współwłaœcicielami byli małżonkowie. Z akt sprawy wynikało, że w 2000 r. mšż kupił areał o powierzchni ok. 80 ha do swojego majštku odrębnego, bo wczeœniej z żonš wyłšczyli łšczšcš ich małżeńskš wspólnoœć majštkowš. Potem połowę udziałów w działce podarował żonie. Problemy małżonków zaczęły się, gdy spieniężyli majštek. Fiskus przyjrzał się aktywnoœci małżonków i uznał, że stali się przedsiębiorcami z tytułu obrotu gruntami. Z ustaleń urzędników wynikało, że aktywnie sprawami zwišzanymi ze sprzedażš zajmował się mšż. W latach 2001–2009 m.in. doprowadził do: podziału 80 ha nieruchomoœci na wiele mniejszych działek; zawarcia z gminš umowy o współpracy przy zmianie miejscowego planu; stworzenia własnej strony internetowej z informacjš o ofercie sprzedaży. W sumie w cišgu trzech lat podatnicy sprzedali 34 działki.

To wszystko zdaniem fiskusa wystarczyło, by aktywnoœć w sprzedaży działek uznać za działalnoœć gospodarczš, a w konsekwencji zyski z tego opodatkować jak przychody z firmy.

Podatkowe skutki tego okazały się jednak diametralnie inne dla obojga małżonków. Mężowi, który zdšżył już zarejestrować firmę, bo postanowił zajšć się hotelarstwem, i wybrał do jej opodatkowania 19-proc. liniowy PIT, takš samš daninę fiskus zastosował do przychodów ze sprzedaży działek. Przy czym przypisał mu wszystkie koszty podatkowe, wskazujšc, że tylko on je faktycznie ponosił. Żona, która formalnie żadnej firmy nie prowadziła, w momencie uznania jej za przedsiębiorcę z tytułu sprzedaży działek została potraktowana PIT według skali i w ogóle pozbawiona możliwoœci pomniejszenia przychodu o koszty podatkowe. Małżonkowie nie zgadzali się z takš ocenš. Zwłaszcza żona, na którš w praktyce przeniesiono skutki aktywnoœci męża, broniła się, że jedyny jej wkład w zbycie działek to stawienie się przed notariuszem.

Ta argumentacja nie przekonała jednak fiskusa. Jego zdaniem działania zwišzane ze sprzedażš działek podejmowane przez męża podatniczki należało przypisać obojgu małżonkom. Bez znaczenia było nieudzielenie mężowi pisemnego pełnomocnictwa. Fiskus uznał bowiem, że choć podatniczka osobiœcie nie uczestniczyła we wszystkich czynnoœciach, każdorazowo przy sprzedaży akceptowała działania męża, potwierdzajšc swojš wolę podpisaniem aktu notarialnego. Fiskus nie miał wštpliwoœci, że mšż, działajšc w imieniu swoim, ale i na rzecz podatniczki, podejmował aktywne działania w obrocie nieruchomoœciami, występujšc w roli handlowca dokonujšcego sprzedaży w sposób zorganizowany i stały, z zamiarem wykonywania ich powtarzalnie i wielokrotnie.

To stanowisko potwierdził najpierw Wojewódzki Sšd Administracyjny w Szczecinie. Także w jego ocenie zarówno podatniczka, jak i jej mšż wypełnili przesłanki uznania ich za osoby prowadzšce działalnoœć gospodarczš na gruncie PIT. Ostatecznie racji małżonkom nie przyznał też NSA. Oddalajšc ich skargi kasacyjne, zgodził się co prawda, że oceniane oddzielnie poszczególne elementy stanu faktycznego, takie jak prowadzenie strony internetowej, same nie œwiadczš o prowadzeniu działalnoœci. Jak jednak tłumaczył sędzia NSA Jacek Brolik, połšczenie tych elementów pozwala na uznanie, że skarżšcy prowadzili wspólne przedsięwzięcie. I choć aktywnie działał mšż, to na rachunek żony.

NSA przypomniał, że działalnoœć gospodarcza w PIT to niezależne od przekonania podatnika zdarzenie o charakterze obiektywnym. Trzeba się liczyć z tym, że oceniane indywidualnie okreœlone działania z pewnego okresu, powtarzalne, podejmowane w celu zarobkowym mogš wskazywać na faktyczne prowadzenie działalnoœci. Wyroki sš prawomocne.

Sygn. akt: II FSK 233-236/16; II FSK 566/16

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL