Nowe zasady odliczania kwoty wolnej od PIT

aktualizacja: 15.01.2017, 21:24
Foto: 123RF

Pracodawcy pomniejszają zaliczki płacone od wynagrodzeń pracowników o 46 zł miesięcznie, ale zatrudniony może tego nie chcieć.

REDAKCJA POLECA
Od 1 stycznia zmieniły się zasady odliczania kwoty wolnej od PIT. Jej wysokość została uzależniona od zarobków.

– Generalnie sposób liczenia kwoty wolnej trochę się skomplikował – mówi Artur Kowalski, doradca podatkowy, współwłaściciel kancelarii podatkowo-rachunkowej. – Więcej pracy będą mieli zarówno pracodawcy, jak i urzędnicy przy rozliczaniu zeznań rocznych. Częściej bowiem będzie z nich wynikała dopłata albo podatek do zwrotu.

Od najbiedniejszych do najbogatszych

Z nowych przepisów wynika, że podatnicy zostali podzieleni na pięć grup. Podatku w ogóle nie zapłacą ci, którzy zarobią do 6600 zł rocznie. Druga grupa to osoby zarabiające od 6600 do 11 tys. zł. U nich kwota pomniejszająca podatek wyniesie od 1188 do 556,02 zł. Trzecia kategoria to mający dochody od 11 tys. do 85 528 zł rocznie. Oni pomniejszą PIT o 556,02 zł. Dla zarabiających powyżej 85 528 zł kwota wolna będzie się zmniejszać (to czwarta grupa), a po przekroczeniu 127 tys. zł dochodu rocznie w ogóle nie będzie przysługiwać (piąta kategoria podatników).

Jak liczyć zaliczki

Jak nowe zasady wpływają na sposób liczenia zaliczek odprowadzanych od wynagrodzeń pracowników? Generalna zasada jest taka, że u osób, których dochody nie przekroczą 85 528 zł, kwota zmniejszająca podatek wynosi 556,02 zł. Po przekroczeniu progu zaliczki już się nie pomniejsza. Tak mówi art. 27 ust. 1b ustawy o PIT.

– Szczegółowe zasady rozliczenia zaliczek pracownika określa z kolei art. 32 ustawy o PIT. Wynika z niego, że pracodawca co miesiąc pomniejsza zaliczkę na podatek pracownika (który złożył mu oświadczenie PIT-2) o 46,33 zł. Jest to 1/12 z kwoty 556,02 zł – tłumaczy Artur Kowalski. – Pojawia się jednak pytanie, co zrobić po przekroczeniu 85 528 zł dochodu. Artykuł 32 ustawy o PIT nic nie mówi o tym, że nie wolno już wtedy pomniejszać zaliczki. Moim zdaniem pracodawca nadal stosuje odliczenie kwoty wolnej.

– Ze względu na kompleksową regulację zasad poboru zaliczki przez zakład pracy w art. 32 ustawy o PIT uważam, że przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do art. 27 ust. 1b, należy mu więc dać pierwszeństwo – mówi Monika Spotowska, adwokat i doradca podatkowy w kancelarii Rödl & Partner. – Dlatego pracodawca powinien pomniejszać zaliczki pracownika o 46,33 zł miesięcznie nawet po przekroczeniu progu 85 528 zł dochodu.

Od tej zasady jest wyjątek. Pracownik może złożyć pracodawcy oświadczenie, że jego roczne dochody przekroczą 85 528 zł, i wtedy zaliczki są obliczane bez potrącania kwoty wolnej (art. 32 ust. 1e ustawy o PIT). Z tego rozwiązania mogą skorzystać ci, którzy nie chcą dopłacać fiskusowi daniny przy rozliczeniu rocznym.

Artur Kowalski przypomina, że to pracodawca, czyli płatnik, odpowiada za prawidłowe rozliczenie zaliczek pracownika. W razie błędu może zostać ukarany grzywną z kodeksu karnego skarbowego.

Nowe zasady liczenia kwoty wolnej od PIT wprowadziła nowelizacja z 29 listopada 2016 r. (DzU z 2016 r., poz. 1926). Są konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 października 2015 r. (sygn. K 21/14). Stwierdzono w nim, że przepis o skali podatkowej jest niezgodny z konstytucją w zakresie, w jakim nie przewiduje mechanizmu korygowania tej kwoty.

Nadpłata czy dopłata

Wszystko rozstrzygnie się w zeznaniu

O ile ostatecznie możemy pomniejszyć swój podatek, dowiemy się dopiero przy sporządzaniu zeznania rocznego. Wtedy będziemy znali wysokość swojego dochodu i wiedzieli, jaka nam przysługuje (i czy w ogóle) kwota wolna. Sposób jej wyliczenia znajdziemy w art. 27 ust. 1a ustawy o PIT. Jest bardziej skomplikowany niż dotychczas. Po obliczeniu podatku okaże się, czy w trakcie roku odprowadziliśmy za dużo zaliczek i mamy nadpłatę, czy też musimy dopłacić fiskusowi. Oczywiście pracownik może scedować obowiązek wyliczenia ostatecznego podatku na pracodawcę. W tym celu musi złożyć oświadczenie PIT-12. Wtedy pracodawca oblicza roczny podatek pracownika, wypełnia formularz PIT-40 i przekazuje skarbówce.

POLECAMY

KOMENTARZE